ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Οι προϋποθέσεις για θετική έκθεση από την τρόικα

Η έκθεση της τρόικας θα είναι το «κλειδί» για τις κατοπινές εξελίξεις στο ελληνικό ζήτημα, και ο πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς έχει δώσει εντολή στον υπουργό Οικονομικών Γιάννη Στουρνάρα και τον αναπληρωτή υπουργό Χρήστο Σταϊκούρα να κάνουν ό,τι απαιτείται προκειμένου η αξιολόγηση από τους εκπροσώπους των δανειστών να είναι θετική για τη χώρα. «Ο δρόμος θα είναι μακρύς και απαιτείται υπομονή και επιμονή, προκειμένου να ανακτηθεί ο χαμένος χρόνος», προειδοποιεί ο κ. Στουρνάρας, μιλώντας στην «Κ».

Από τις επαφές με τους επικεφαλής της τρόικας, κατέστη σαφές ότι τα πάντα εξαρτώνται από την έκθεση που θα υποβάλουν, μάλλον προς τα τέλη Σεπτεμβρίου. Εάν η έκθεση είναι θετική, τότε η Ελλάδα θα έχει μια τελευταία ευκαιρία, αφού θα εγκριθεί η δόση των 31,5 δισ. ευρώ, που εκτός των άλλων είναι αναγκαία και για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, ενώ ο κ. Στουρνάρας θα μπορέσει να υποβάλει και επισήμως το αίτημα για παράταση του χρόνου δημοσιονομικής προσαρμογής. Θα προηγηθεί μια ανεπίσημη βολιδοσκόπηση των εταίρων στο άτυπο Eurogroup της 14ης Σεπτεμβρίου, στη Λευκωσία, και θα υποβληθεί επισήμως το αίτημα στο επόμενο.

Οι προϋποθέσεις για την εξασφάλιση μιας θετικής έκθεσης είναι:

1. Η επίτευξη των στόχων του φετινού προϋπολογισμού. Το οικονομικό επιτελείο θεωρεί ότι αυτό είναι εφικτό, χωρίς πρόσθετα μέτρα, αφού έχει αρχίσει η αποστολή του τέλους ακινήτων και θα εφαρμοστεί η εξίσωση του φόρου στο πετρέλαιο κίνησης και θέρμανσης. Το μόνο ανοικτό θέμα, το οποίο αναμένεται να κλείσει έως την Τρίτη, είναι αυτό των ισοδύναμων μέτρων που πρότεινε η ελληνική πλευρά ώστε να μη μειωθούν τα ειδικά μισθολόγια. Η τρόικα ζητεί ισχυρή τεκμηρίωση για κάθε ένα από τα προτεινόμενα μέτρα. Εάν διαπιστωθεί ότι απαιτούνται πρόσθετα μέτρα, θα επισπευσθεί η εφαρμογή μέτρων του 2013.

2. Η οριστικοποίηση του πακέτου των 11,6 δισ. ευρώ. Σύμφωνα με πληροφορίες, η τρόικα εκτιμά πως τα απαιτούμενα μέτρα ενδέχεται να είναι περισσότερα, ίσως και άνω των 14 δισ. ευρώ. Το μεγάλο βάρος θα πέσει στις συντάξεις, στα κοινωνικά επιδόματα και στη μείωση του κράτους. Στέλεχος του οικονομικού επιτελείου υπογραμμίζει ότι είναι κρίσιμο να γίνει αποδεκτό από τις πολιτικές δυνάμεις που στηρίζουν την κυβέρνηση η αναπροσαρμογή του ορίου ηλικίας συνταξιοδότησης στα 67 έτη. Πρόκειται για ένα μέτρο που έχει ισχυρό συμβολισμό και, ταυτόχρονα, μειώνει τις δαπάνες για συντάξεις κατά 1 δισ. ευρώ ετησίως. «Εάν το μέτρο απορριφθεί, δεν υπάρχουν άλλα να το αντικαταστήσουν. Θα πρέπει να πάμε σε οριζόντιες περικοπές», υποστηρίζει.

«Η επίτευξη των στόχων του φετινού προϋπολογισμού και τα αξιόπιστα μέτρα δημοσιονομικής πολιτικής για τα επόμενα χρόνια σε συνδυασμό με αποκρατικοποιήσεις, άνοιγμα αγορών και επαγγελμάτων, βελτίωση της απορρόφησης των κονδυλίων του ΕΣΠΑ, απεμπλοκή της χρηματοδότησης από την ΕΤΕπ και επιτάχυνση της διαδικασίας αδειοδότησης των επενδύσεων μπορούν να συναρθρώσουν τη δημοσιονομική προσαρμογή και την ανάπτυξη, επαναφέροντας την ελληνική οικονομία σε τροχιά ανάκαμψης», λέει ο κ. Στουρνάρας.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του οικονομικού επιτελείου, η οριστική συμφωνία με την τρόικα επί των μέτρων θα καθυστερήσει. Οι ξένοι εμπειρογνώμονες εξετάζουν εξονυχιστικά το κάθε μέτρο, ζητούν χρονοδιάγραμμα και τρόπο υλοποίησης. Ετσι κι αλλιώς, δεν φαίνεται να βιάζονται. Σύμφωνα με πηγές της τρόικας είναι πιθανό η έκθεση να δημοσιοποιηθεί μετά τις ολλανδικές εκλογές, στις 12 Σεπτεμβρίου. Πρακτικά αυτό σημαίνει ότι, ακόμη και εάν η αξιολόγηση είναι θετική, η δόση θα καταβληθεί τον Οκτώβριο. Κάποιοι διακρίνουν πίσω από τη σχετικά βραδεία διαδικασία αξιολόγησης και την πρόθεση να διεξαχθεί η τελική φάση της διαπραγμάτευσης για τα μέτρα υπό την πίεση της εξάντλησης των ρευστών διαθεσίμων της χώρας, κάποια στιγμή τον Σεπτέμβριο.

Το ομόλογο του Αυγούστου

Ενα άλλο πρόβλημα στο οποίο πρέπει να βρεθεί λύση στο μεσοδιάστημα είναι αυτό του ομολόγου που έχει στην κατοχή της η ΕΚΤ και λήγει στις 20 Αυγούστου. Το πιθανότερο σενάριο είναι, πλέον, ότι για την αποπληρωμή του ομολόγου το Δημόσιο θα κάνει μεγαλύτερες εκδόσεις εντόκων. Η εναλλακτική είναι να ενεργοποιηθεί η ρήτρα που προβλέπει ότι το ομόλογο θα πληρωθεί με καθυστέρηση ενός μήνα. Παράλληλα, το οικονομικό επιτελείο προετοιμάζεται για ένα κρίσιμο ζήτημα που πρόκειται να αντιμετωπίσει και είναι αυτό της διατηρησιμότητας του δημοσίου χρέους και ενός ενδεχόμενου νέου «κουρέματος» του ελληνικού χρέους. «Αυτή η συζήτηση δεν μας αφορά», ξεκαθαρίζει κορυφαίο στέλεχος του οικονομικού επιτελείου. Σημειώνει, δε, ότι το υπουργείο Οικονομικών θα έχει τη δική του ανάλυση βιωσιμότητας του χρέους, από την οποία θα φαίνεται ότι η επιβάρυνση του χρέους από την επιμήκυνση θα είναι μικρή και παροδική. Κατά συνέπεια, δεν θα επηρεάζει τη βιωσιμότητά του μακροπρόθεσμα.