Μ. ΤΣΑΒΟΥΣΟΓΛΟΥ

«Θα σας ερχόμαστε πιο συχνά, μην ανησυχείτε…»

tha-sas-erchomaste-pio-sychna-min-anisycheite-561390214

Το προσκύνημά του στον τάφο του Αχμέτ Σαδίκ, εμβληματικής φυσιογνωμίας του σκληρού ηγετικού πυρήνα της μειονότητας, επέλεξε ο Μεβλούτ Τσαβούσογλου για να αναγγείλει περιοδεία του τον Σεπτέμβριο στα Πομακοχώρια, σε μια προσπάθεια να αμβλύνει τις εντυπώσεις από τη ματαιωθείσα επίσκεψή του στον ορεινή Ξάνθη, προτού μεταβεί στην Αθήνα. Προσερχόμενος στο νεκροταφείο, στις παρυφές της Κομοτηνής, ο κ. Τσαβούσογλου είχε μια σύντομη συζήτηση με μειονοτικούς που είχαν καταφθάσει από την Ξάνθη για να τον συναντήσουν.

Απαντώντας σε έναν εξ αυτών, ο οποίος του είπε, σύμφωνα με την εφημερίδα «Μιλιέτ» –στους Ελληνες δημοσιογράφους είχε απαγορευθεί η πρόσβαση σε κάθε κίνησή του– «σας περιμένουμε στο χωριό Πασέβικ (σ.σ. Πάχνη) όπου ο Μητσοτάκης ήταν προκλητικός», τον διαβεβαίωσε λέγοντάς του «εντάξει, θα ξεκινήσω την περιοδεία από το Πασέβικ», ενώ ακούστηκε να λέει, καθώς φύτευε στο μνήμα ένα δενδρύλλιο, πως «θα φέρω ένα μεγάλο πλατάνι και θα το φυτέψω εκεί (σ.σ. στην Πάχνη)». Λίγο αργότερα, στο χωριό Θάμνα, στις παρυφές της Κομοτηνής, όπου παρέθεσε γεύμα προς τιμήν των εκλεγμένων μειονοτικών, τους διαβεβαίωσε πως από τον Σεπτέμβριο οι επισκέψεις Τούρκων αξιωματούχων, προεξάρχοντος του ιδίου, στη Θράκη θα πυκνώσουν. 

«Τώρα με την COVID δεν μπορέσαμε, αλλά σας υπόσχομαι ότι θα πάω και στα χωριά και στα βουνά και στα λιβάδια», τους είπε και αναφερόμενος στην πολυσυζητημένη άνοδό του στα Πομακοχώρια της Ξάνθης, που δεν έγινε, σε ειρωνικό ύφος πρόσθεσε, σύμφωνα με αυτήκοους μάρτυρες: «Παιδιά το ότι δεν πήγα δεν είναι ότι φοβήθηκα από δύο ανύπαρκτους συλλόγους Πομάκων που με χαρακτήρισαν ανεπιθύμητο. Σιγά μην τους υπολογίζουμε, αδιαφορούμε. Πέντε άτομα βγήκαν και είπαν ότι δεν θέλουμε τον Τσαβούσογλου, περιθωριακοί ήταν. Θα έρθουμε πάρα πολλοί από τον Σεπτέμβριο και θα πάμε σε όλα τα χωριά και όχι μόνο στην Πάχνη». Παραδέχθηκε έτσι και ο ίδιος, ότι στα σχέδια της τουρκικής πλευράς ήταν και επίσκεψή του στον Εχίνο, το μεγαλύτερο Πομακοχώρι της ορεινής Ξάνθης, όπου σύμφωνα με όσα είχαν διαρρεύσει στον μειονοτικό τύπο, προγραμματιζόταν λαϊκή υποδοχή με συμμετοχή μουσουλμάνων από όλη τη Θράκη.

Για τον ελεγχόμενο και χρηματοδοτούμενο από την Αγκυρα πανίσχυρο μηχανισμό χειραγώγησης της μειονότητας αλλά και τους απλούς φανατικούς, η παρουσία στον Εχίνο του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών, θα ήταν μια «αποστομωτική» απάντηση στον Κυριάκο Μητσοτάκη, που τόλμησε(!) να αποκαλέσει Ελληνόπουλα τα παιδιά στα Πομακοχώρια, στη διαδικτυακή συζήτησή του με Πομάκους δασκάλους της Πάχνης. Την ήθελαν και την επιδίωκαν για να δείξουν ποιος κάνει «κουμάντο» στις πλαγιές της Ροδόπης. Τα μηνύματα προς αυτή την κατεύθυνση κατέφθαναν στο προξενείο της Κομοτηνής και μέσω αυτού στην πρεσβεία στην Αθήνα και από εκεί στην Αγκυρα όλο και πιο πυκνά όσο πλησίαζε η ημέρα έλευσης του Τσαβούσογλου στην Ελλάδα. Τους ακραίους κύκλους, όπως και την Αγκυρα, είχαν εξοργίσει η παρέμβαση του πρωθυπουργού στην Πάχνη αλλά και οι ανακοινώσεις κάποιων συλλόγων Πομάκων, που χαρακτήρισαν ανεπιθύμητο τον Τούρκο ΥΠΕΞ και ανέμεναν πώς και πώς την άνοδό του στην ορεινή Ξάνθη για να αποκαταστήσει, σε επίπεδο συμβολισμού, την κλίμακα της ισχύος.  

Παραμονές της επίσκεψης, μάλιστα, μέσω ελεγχόμενων από το προξενείο εντύπων («Μπιρλίκ»), ακραίοι κύκλοι στη Θράκη και την Αγκυρα εξαπέλυσαν σφοδρή επίθεσή εναντίον των τριών μουσουλμάνων βουλευτών, Αχμέτ Ιλχάν, Μπουρχάν Μπαράν (ΚΙΝΑΛ) και Χουσεΐν Ζεϊμπέκ (ΣΥΡΙΖΑ), κατηγορώντας τους ότι δεν εξεγέρθηκαν όταν ο Μητσοτάκης «αποκάλεσε Ελληνόπουλα τα παιδιά και Πομακοχώρια τα χωριά της τουρκικής μειονότητας, απογοητεύοντας αφάνταστα τη μειονότητα». Εως και το μεσημέρι της Παρασκευής, στις μουσουλμανικές γειτονιές και τα Πομακοχώρια αιωρείτο η πληροφόρηση σύμφωνα με την οποία ο κ. Τσαβούσογλου θα κατευθυνόταν, μέσω Καβάλας, στον Εχίνο και από εκεί θα συνέχιζε στην Κομοτηνή από όπου μέσω Αλεξανδρούπολης θα κατέληγε το απόγευμα στην Αθήνα για το επίσημο μέρος της επίσκεψης. Προς το απόγευμα όμως το σχέδιο άλλαξε κατόπιν «αόρατης εντολής» και ο Εχίνος βγήκε από το πρόγραμμα, που τελικά ξεκίνησε και ολοκληρώθηκε στην Κομοτηνή.
Τι μεσολάβησε και την τελευταία στιγμή η τουρκική πλευρά έκανε πίσω; Ή μήπως ήταν μια διπλωματική «μπλόφα» της Αγκυρας για να προσμετρήσει αντιδράσεις; Ισως το μάθουμε σύντομα, μπορεί και ποτέ. Η Αθήνα, πάντως, φέρεται να είχε επισημάνει στην άλλη πλευρά, πως, μολονότι δεν προτίθεται επ’ ουδενί να απαγορεύσει τις μετακινήσεις του κ. Τσαβούσογλου, με την «ιδιωτική» επίσκεψή του στα Πομακοχώρια μπορεί να υπάρξει θέμα. Μια τέτοια επιλογή από μέρους του κ. Τσαβούσογλου, που αναχωρώντας από τη χώρα του «τουίταρε» ότι έρχεται στην Ελλάδα με «θετική ατζέντα», θα μπορούσε να τα τινάξει όλα στον αέρα, να «ακυρώσει» δηλαδή την επίσημη επίσκεψη προτού καν ξεκινήσει και αυτό δεν το ήθελαν ούτε οι Τούρκοι, που θα το χρεώνονταν, ενόψει και της συνάντησης Μητσοτάκη – Ερντογάν, ούτε όμως και η Αθήνα. Γιατί σε μια συγκέντρωση μερικών χιλιάδων μεταφερόμενων από τα χωριά της Ροδόπης μουσουλμάνων, στην οποία θα ακούγονταν συνθήματα όπως «είμαστε Τούρκοι», κ.λπ., ο ίδιος δεν θα μπορούσε να παραστήσει τον ανήξερο «περαστικό» και από εκεί και ύστερα κανείς δεν θα ήταν σε θέση να προβλέψει την τύχη του επίσημου προγράμματός του στην Αθήνα.

Ο Μεβλούτ Τσαβούσογλου είπε στο γεύμα αλλά και στο μειονοτικό σχολείο και στο προξενείο, ό,τι λένε στους μειονοτικούς όλοι οι Τούρκοι αξιωματούχοι που επισκέπτονται κατά καιρούς τη Θράκη. Οπως ο Ερντογάν, ο Νταβούτογλου, ο Ακτουνά με την περιβόητη σφαγή αρνιών, και πολλοί άλλοι που προηγήθηκαν, (ξανά) ταξίδεψε «ιδιωτικά» στη Θράκη με σκοπό να τονώσει την αυτοπεποίθηση των ομοθρήσκων (κατά τη Συνθήκη της Λωζάννης), ομοεθνών για την τουρκική πλευρά και την πλειονότητα των μειονοτικών και να ενισχύσει τη συνοχή του συστήματος –αριθμεί περίπου 7.000 έμμισθους– διά του οποίου η Αγκυρα χειραγωγεί την κοινωνία τους.

Πρακτικά οφέλη για τη μειονότητα από αυτές τις επισκέψεις-σόου, δύσκολα μπορεί να καταγράψει κανείς. Απεναντίας, αντί να φέρουν πιο κοντά τις δύο κοινωνίες, τροφοδοτούν την καχυποψία, διευρύνουν το χάσμα. Οι μεγαλόσχημοι Τούρκοι αξιωματούχοι αυτό που κάνουν στις περιοδείες τους είναι να «μιλάνε» στην καρδιά των μουσουλμάνων, να τους υπενθυμίζουν ότι είναι Τούρκοι και, ειδικά μετά την άνοδο στην εξουσία του Ερντογάν, και καλοί μουσουλμάνοι. Μέχρι και ιεροδιδασκάλισσες, εκπαιδευμένες στην Τουρκία, διδάσκουν κατ’ οίκον στα ορεινά χωριά της Ροδόπης το κοράνι, μια και εκεί οι γυναίκες εξακολουθούν να μη βγαίνουν από τα σπίτια τους.

Ο Μεβλούτ Τσαβούσογλου δεν είχε την ευκαιρία της επαφής με τον κόσμο της μειονότητας, ώστε να μοιράσει χαμόγελα και υποσχέσεις του τύπου «δεν είστε μόνοι σας, εμείς είμαστε άγρυπνοι στο πλευρό σας» και άλλα τέτοια και από την άποψη αυτή, ειδικά η σκληρή της πτέρυγα ένιωσε επικοινωνιακή ήττα. Η ελληνική πλευρά είχε διαμηνύσει και η τουρκική το αντιλαμβανόταν, ότι εν πολλοίς η επιτυχία ή μη της επίσκεψης στην Αθήνα θα εξαρτιόταν από το τι θα γινόταν στην Θράκη. Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών τελικά δεν σκαρφάλωσε στον Εχίνο, αλλά υποσχέθηκε ότι θα επιστρέψει με πλατάνια για να περιοδεύσει στη Ροδόπη τον Σεπτέμβριο. Μέχρι τότε, όμως, πολλά μπορεί να έχουν αλλάξει.