ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Συμφωνία Αμυντικής Συνεργασίας Ελλάδα-ΗΠΑ: «Παζάρι» μέχρι τις υπογραφές

Σαφή αναφορά στα κυριαρχικά δικαιώματα Ελλάδας στην επιστολή Μπλίνκεν αναμένει η Αθήνα. Ανοιχτό το ενδεχόμενο προσθήκης και νησιωτικών τοποθεσιών αργότερα εντός της πενταετίας στη συμφωνία

symfonia-amyntikis-synergasias-ellada-ipa-pazari-mechri-tis-ypografes-561500605

Να συμπεριληφθεί ουσιαστική αναφορά στα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα στην επιστολή του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Αντονι Μπλίνκεν επιζητεί η Αθήνα στις συζητήσεις που πραγματοποιούνται ακόμα και σήμερα, 24 ώρες πριν από την υπογραφή του ανανεωμένου πρωτοκόλλου της Συμφωνίας Αμοιβαίας Αμυντικής Συνεργασίας (MDCA) Ελλάδας – ΗΠΑ, διά χειρός Νίκου Δένδια από την ελληνική πλευρά. Από την Αθήνα έχει αποδοθεί ιδιαίτερη βαρύτητα στην επιστολή του κ. Μπλίνκεν, είτε ως παράρτημα της MDCA είτε ως διακριτό κείμενο που θα συνοδεύει τα γενικότερα συμπεράσματα από τον τρίτο στρατηγικό διάλογο Ελλάδας – ΗΠΑ. Σύμφωνα με καλά πληροφορημένες πηγές, η επιστολή Μπλίνκεν θα θέτει ένα ευρύτερο πολιτικό πλαίσιο ελληνοαμερικανικής συνεργασίας σε όλα τα επίπεδα. Πιθανή αναφορά στα κυριαρχικά δικαιώματα θα περιλαμβάνει σαφή παραπομπή στην ανάγκη σεβασμού του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας και στην εφαρμογή όλων όσων προκύπτουν από αυτήν. Από την Αθήνα αναμένεται αναφορά στην ανάγκη σεβασμού του διεθνούς δικαίου όχι κατ’ αποκοπή για την Ελλάδα, αλλά και την ευρύτερη περιοχή.

Συνολικά, υφίσταται αισιοδοξία ότι η επιστολή του κ. Μπλίνκεν θα είναι πιο προωθημένη από τις δύο προηγούμενες, του Μάικ Πομπέο τον Ιανουάριο του 2020, που ήταν απότοκο του απόγειου των αμερικανικών πιέσεων προς την Αγκυρα, αλλά και του Χένρι Κίσινγκερ (Απρίλιος 1976), η οποία ήταν απολύτως συνδεδεμένη με τις επιπτώσεις και τις διπλωματικές παρενέργειες της τουρκικής εισβολής στην Κύπρο.

Η Αθήνα επιδιώκει στην επιστολή Μπλίνκεν να συμπεριληφθεί ουσιαστική αναφορά στα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα.

Ως προς καθαυτή τη συμφωνία, θα είναι πενταετούς διάρκειας με δυνατότητα ανανέωσης για ακόμα πέντε έτη. Οι ίδιες πηγές ανέφεραν ότι η συμφωνία δεν περιλαμβάνει και ούτε προβλέπεται να συμπεριλάβει ρήτρα ισχύος επ αόριστον. Προφανώς θα υπάρχει σεβασμός στη συμβατική υποχρέωση της πενταετίας, ωστόσο στη συνέχεια θα μπορεί να καταγγελθεί ανά πάσα στιγμή από οποιαδήποτε εκ των δύο πλευρών. Ως προς το σκέλος των τοποθεσιών που συζητούνται μεταξύ Αθηνών και Ουάσιγκτον, φαίνεται ότι τελικά οι νησιωτικές παραμένουν εκτός, με τη Σκύρο να βρίσκεται στην κορυφή της λίστας.

Ωστόσο, όπως πληροφορείται η «Κ» γίνεται προσπάθεια ούτως ώστε να μείνει ανοιχτό το ενδεχόμενο προσθήκης νησιωτικών και άλλων τοποθεσιών εντός της τρέχουσας πενταετίας και χωρίς ανάγκη επαναδιαπραγμάτευσης. Ουσιαστικά αναζητείται ένα παράθυρο αξιοποίησης σε περίπτωση που από τώρα έως και τον Νοέμβριο του 2026 προκύψουν εξελίξεις που απαιτούν αλλαγή των συνθηκών. Ο κ. Δένδιας βρίσκεται από χθες στην Ουάσιγκτον και σήμερα θα συναντηθεί με τον βουλευτή Τζον Σαρμπάνης και τον γερουσιαστή Κρις Βαν Χόλεν.

Κατά την παραμονή του στην Ουάσιγκτον θα συναντηθεί και με τους ομολόγους του, του Ισραήλ Γιαΐρ Λαπίντ (σήμερα) και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων Αμπντουλάχ μπιν Ζαγέντ αλ Ναχιάν (αύριο), σε μια συμβολική εκδήλωση της προσδοκίας της Αθήνας οι δύο συγκεκριμένες σχέσεις να προχωρήσουν έτι περαιτέρω, με τις ευλογίες των ΗΠΑ. Αύριο ο Ελληνας ΥΠΕΞ θα συναντηθεί στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ με τον κ. Μπλίνκεν και μέχρι το απόγευμα θα πραγματοποιηθεί ο τρίτος γύρος του στρατηγικού διαλόγου, θα ακολουθήσει η υπογραφή της MDCA, ενώ έχουν προγραμματιστεί κοινές δηλώσεις για το απόγευμα. Ο κ. Δένδιας θα συμμετάσχει και σε εκδήλωση του Center for European Policy Analysis για τον ρόλο της Ελλάδας στην Ανατολική Μεσόγειο.

Στην Αθήνα υπάρχει βεβαίως αναμονή και για τις αμερικανικές θέσεις έναντι της Τουρκίας, η οποία τις τελευταίες ημέρες αφενός έχει αμφισβητήσει διά επιστολής στον ΟΗΕ την κυριαρχία της Ελλάδας σε μεγάλα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου, αφετέρου απειλεί με επέκταση των γεωτρήσεων και των ερευνών σε όλο το φάσμα της Ανατολικής Μεσογείου, όχι μόνο στα κυπριακά νερά, αλλά και δυτικά του 28ου μεσημβρινού, εν ολίγοις στην περιοχή του τουρκολιβυκού μνημονίου.