ΠΟΛΙΤΙΚΗ

«Πραγματική διαφορά» στο κυπριακό ζήτημα

pragmatiki-diafora-sto-kypriako-zitima-2043060

Οι ελληνοτουρκικές σχέσεις και το Κυπριακό, το θέμα των Σκοπίων, αλλά και η πολιτική έναντι της Αλβανίας, βρέθηκαν με τον ένα ή τον άλλο τρόπο στο προσκήνιο, κατά τη διάρκεια της συνόδου κορυφής του ΝΑΤΟ που διεξήχθη στην Ουαλλία, την περασμένη Πέμπτη και Παρασκευή. Με τον ρόλο της Τουρκίας να παραμένει νευραλγικός, την ΠΓΔΜ να πιέζει επίμονα για την ένταξή της στη Συμμαχία και την Αλβανία να το έχει πετύχει μόλις το 2009 μετά πολυετείς προσπάθειες, προκαλεί έκπληξη η επιλογή της αξιωματικής αντιπολίτευσης στην Ελλάδα να τάσσεται υπέρ της εξόδου της χώρας από το ΝΑΤΟ. Και αυτό παρά τις περί του αντιθέτου διαβεβαιώσεις του Αλέξη Τσίπρα σε Αμερικανούς αξιωματούχους κατά την επίσκεψή του στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ, τον Ιανουάριο του 2013.

Η σημαντικότερη επαφή του κ. Σαμαρά στο περιθώριο της συνόδου ήταν η 50λεπτη συνάντησή του με τον Ταγίπ Ερντογάν, η πρώτη μετά την εκλογή του τελευταίου στην προεδρία της Τουρκίας. Παρά το κλίμα διπλωματικής ευγένειας που επικράτησε, αναδείχθηκαν οι διαφορές στο Κυπριακό. Οταν ο κ. Ερντογάν επανέλαβε τις τουρκικές θέσεις περί δύο κρατών, που ουσιαστικά ανατρέπουν το πλαίσιο των διαπραγματεύσεων, ο Ελληνας πρωθυπουργός υπογράμμισε πως η Κύπρος είναι ένα κράτος, το οποίο ανήκει στην Ε.Ε., και κατέληξε λέγοντας: «Λοιπόν, κ. πρόεδρε, βρισκόμαστε ενώπιον ενός πραγματικού προβλήματος, μιας πραγματικής διαφοράς».

Παρά την απόλυτη προτεραιότητα που δίνει ο Ελληνας πρωθυπουργός στην οικονομία και την πολιτική διαχείριση της προσεχούς δύσκολης περιόδου, τα εθνικά θέματα διατηρούν τη μεγάλη σημασία τους και υπό αυτό το πρίσμα ερμηνεύεται η απόφαση να συγκληθεί το επόμενο Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας Ελλάδας – Τουρκίας στις 30 Νοεμβρίου στην Αθήνα, όπου της τουρκικής αντιπροσωπείας θα ηγηθεί ο κ. Νταβούτογλου.

Αλλες προτεραιότητες έχει και ο Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος, αν και υποστηρίζει ότι επιθυμεί πλήρη ομαλοποίηση των ελληνοτουρκικών σχέσεων και λύση του Κυπριακού, δεν έχει προβεί σε ενέργειες που να επιβεβαιώνουν μια τέτοια πρόθεση. Στο πλαίσιο αυτό, ο κ. Σαμαράς ζήτησε να αποφεύγονται ενέργειες όπως οι πρόσφατες 27 παραβιάσεις στο Αιγαίο, οι οποίες το μόνο που επιτυγχάνουν είναι να επιβαρύνουν το κλίμα. Από την πλευρά του, ο κ. Ερντογάν εξέφρασε την ανησυχία του για προβλήματα που πιθανώς να προκαλέσει στις ελληνοτουρκικές σχέσεις η ψήφιση του αντιρατσιστικού νόμου.

Στο θέμα της ΠΓΔΜ, οι ηγέτες του ΝΑΤΟ κινήθηκαν στο πνεύμα της απόφασης του Βουκουρεστίου. Αναφέρθηκαν στις σχέσεις καλής γειτονίας και διεμήνυσαν ότι η επίλυση του ζητήματος της ονομασίας παραμένει προϋπόθεση για την ένταξη της χώρας στη Συμμαχία. Στην ομιλία του ενώπιον όλων των ηγετών και ο Αλβανός πρωθυπουργός, Εντι Ράμα, ζήτησε να πιεσθεί η ηγεσία των Σκοπίων να επιδείξει εποικοδομητική στάση. Σε συνάντησή του με τον Αλβανό ομόλογό του, ο κ. Σαμαράς ζήτησε να διασφαλισθούν τα δικαιώματα της ελληνικής μειονότητας, κάτι το οποίο, όπως και η οριοθέτηση της ΑΟΖ μεταξύ των δύο χωρών, αποτελεί για την Αθήνα προϋπόθεση για την ένταξη της Αλβανίας στην Ε.Ε.