ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Το μπρα ντε φερ με την κ. Σαββαΐδου

to-mpra-nte-fer-me-tin-k-savva-doy-2107651

Με πράξη του Υπουργικού Συμβουλίου, έπειτα από σχετική ομόφωνη απόφαση, η κυβέρνηση έδωσε το τέλος που επιδίωκε στο μπρα ντε φερ με την απερχόμενη, πλέον, γενική γραμματέα Δημοσίων Εσόδων, Αικατερίνη Σαββαΐδου. Εν τω μέσω μιας εξαιρετικά δύσκολης και περίπλοκης διαπραγμάτευσης με τους εκπροσώπους των θεσμών, η κυβερνητική ηγεσία προχώρησε σε μια κίνηση που, αν μη τι άλλο, επιβαρύνει ακόμη περισσότερο το φορτισμένο κλίμα στη συζήτηση για την ολοκλήρωση της πρώτης αξιολόγησης, δεδομένης της πάγιας ενόχλησης που εκφράζουν οι εταίροι και δανειστές έναντι ενεργειών που θεωρούν ότι αποσκοπούν στο να περιορίσουν, αν όχι να ακυρώσουν, στην πράξη την ανεξαρτησία των επονομαζόμενων «Ανεξάρτητων Αρχών».

Για τους ανθρώπους με γνώση των διαθέσεων του κυβερνητικού οικονομικού επιτελείου ήταν κοινό μυστικό ότι η κυβέρνηση του Αλέξη Τσίπρα, ήδη από την προηγούμενη θητεία της, ποιούσε την ανάγκη φιλοτιμία σε σχέση με την κ. Σαββαΐδου, καθώς ήδη από την εποχή του κ. Γιάνη Βαρουφάκη στο υπουργείο Οικονομικών εθεωρείτο ότι η γ.γ. Δημοσίων Εσόδων θα έπρεπε να αντικατασταθεί από ένα πρόσωπο περισσότερο «συνεργάσιμο» με τη νέα κυβέρνηση. Η πρώτη επίδειξη των σχετικών διαθέσεων και ουσιαστικά η πρώτη απόπειρα ψαλιδίσματος της ανεξαρτησίας της κ. Σαββαΐδου, και κατ’ επέκταση του θεσμού που εκπροσωπεί, έγινε με τον καταμερισμό αρμοδιοτήτων, όταν με απόφαση του κ. Τσίπρα αρκετές από τις αρμοδιότητες της κ. Σαββαΐδου δόθηκαν στην τότε αναπληρώτρια υπουργό Οικονομικών, Νάντια Βαλαβάνη.

Οι δραματικές εξελίξεις στο μέτωπο της διαπραγμάτευσης και η επικέντρωση της κυβέρνησης σε αυτή, σε συνδυασμό προφανώς με την επίγνωση ότι τυχόν αντικατάσταση της γ.γ. Δημοσίων Εσόδων θα άνοιγε ένα σκληρό αλλά περιττό μέτωπο αντιπαράθεσης με τους εταίρους, οδήγησαν στο να παραμείνει η κ. Σαββαΐδου στη θέση της. Το ζήτημα ανακινήθηκε εκ νέου αμέσως μετά τις εκλογές τις 20ής Σεπτεμβρίου και, με αφορμή τη δικαστική εμπλοκή της κ. Σαββαΐδου, ζητήθηκε από τον υπουργό Οικονομικών Ευκλείδη Τσακαλώτο, κατόπιν πρωθυπουργικής εντολής, η παραίτησή της, αίτημα στο οποίο εκείνη αρνήθηκε να ανταποκριθεί.

Η γ.γ. Δημοσίων Εσόδων εμφανίστηκε εξαιρετικά ενοχλημένη από τον τρόπο με τον οποίο επέλεξε η κυβέρνηση να διαχειριστεί το θέμα, αφήνοντας να εννοηθεί σε συνομιλητές της ότι εάν της ζητούνταν η παραίτησή της ευθέως, με επίκληση αδυναμίας συνύπαρξης και συνεργασίας, δεν θα είχε αντίρρηση να φύγει. Θεώρησε ότι με τον τρόπο που επέλεξε η κυβέρνηση να μεθοδεύσει το αίτημα για παραίτηση, εάν η ίδια το ικανοποιούσε, θα φαινόταν σαν παραδοχή ενοχής αναφορικά με τις δικαστικές εκκρεμότητες.

Η άρνηση της κ. Σαββαΐδου να παραιτηθεί έγινε δεκτή με θυμό από το Μέγαρο Μαξίμου, που, πέραν όλων των άλλων, είχε επενδύσει και επικοινωνιακά στην εν λόγω υπόθεση, ως χειρισμό μηδενικής ανοχής σε υποθέσεις που αφορούν ακόμη και υπόνοια διαφθοράς. Ιδιαίτερα ενοχλημένος με τη στάση της γ.γ. Δημοσίων Εσόδων ήταν ο ίδιος ο κ. Τσίπρας, ο οποίος εξέλαβε ως επίθεση προς το πρόσωπό του την επιστολή που του απηύθυνε η κ. Σαββαΐδου, με απαντήσεις σε όσα της αποδίδονται. Η ενόχληση μετετράπη σε θυμό από την αποστροφή «κατανοώ και συμμερίζομαι την ευαισθησία της κυβέρνησης σε τέτοια θέματα, οφείλω εν τούτοις να παρατηρήσω ότι η κοινή γνώμη και τα ΜΜΕ έκαναν ήδη μνεία διακριτικής μεταχείρισης της περίπτωσής μου, σε σχέση με την περίπτωση άλλων πολιτικών προσώπων και μάλιστα με υπουργικούς θώκους». Κατόπιν αυτού αλλά και της δημόσιας τοποθέτησης της κ. Σαββαΐδου αναφορικά με την άρνησή της να παραιτηθεί, η κυβέρνηση πέρασε στην αντεπίθεση, κατηγορώντας την ότι δεν μπορεί «να επιτελέσει τον ρόλο της με πολιτική ανεξαρτησία και θεσμική ακεραιότητα».

Προσωπική αντιπαράθεση

Παρά την αρχική άρνηση να παραιτηθεί, στο Μέγαρο Μαξίμου θεωρούσαν ότι τελικά η κ. Σαββαΐδου δεν θα άντεχε στην πίεση και θα έφευγε, διευκολύνοντας έτσι την κυβέρνηση, όχι σε σχέση με την έξωθεν καλή μαρτυρία ως προς την αντιμετώπιση υποθέσεων που εγείρουν υπόνοιες διαφθοράς, αλλά, κυρίως έναντι των εταίρων, που ήταν δεδομένο ότι, ακόμη και αν δεν αντέδρασαν άμεσα, σίγουρα δεν είδαν με καθόλου καλό μάτι την όλη υπόθεση. Οταν κατέστη σαφές ότι η γ.γ. Δημοσίων Εσόδων δεν έχει καμιά διάθεση να παραιτηθεί, διερευνήθηκαν οι δυνατότητες που υπήρχαν για την αποπομπή της. Στη συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου, την περασμένη Πέμπτη, ο ίδιος ο πρωθυπουργός εξέφρασε την έντονη ενόχλησή του για την παράταση της παραμονής της κ. Σαββαΐδου στη θέση της, με το ζήτημα να λαμβάνει χαρακτηριστικά σχεδόν προσωπικής αντιπαράθεσης. Παρά τις εισηγήσεις ορισμένων υπουργών να καθυστερήσει το θέμα μερικές ημέρες, τελικά αποφασίστηκε η άμεση αποπομπή της κ. Σαββαΐδου, με πράξη του Υπουργικού Συμβουλίου.

Οι διαθέσεις της κυβέρνησης για μια ελεγχόμενη Γενική Γραμματεία Δημοσίων Εσόδων, όπως αποτυπώνονται στο προσχέδιο νόμου που παρουσίασε η «Κ» την Παρασκευή, εξηγούν γιατί η κ. Σαββαΐδου δεν μπορούσε να παραμείνει στη θέση της. Ο συνολικός χειρισμός της υπόθεσης αποτυπώνει τη σαφή διάθεση της κυβέρνησης να ελέγξει τους κρίσιμους τομείς άσκησης διοίκησης του κράτους.