ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Ενα εκρηκτικό κοκτέιλ που απειλεί την Ελλάδα…

kokteil1

«Η λίθινη εποχή δεν τελείωσε επειδή δεν υπήρχαν άλλοι… λίθοι, αλλά επειδή σημειώθηκε πρόοδος». Η φράση είναι μνημειώδης, ειπώθηκε πρόσφατα από Σαουδάραβα πρίγκιπα κατά τη διάρκεια συνάντησης διεθνών επενδυτών που έλαβε χώρα στη Νέα Υόρκη και εξηγεί με τον καλύτερο τρόπο το άγχος του Ριάντ για την πτωτική πορεία των τιμών του πετρελαίου.

Το εκεί καθεστώς, αντιλαμβανόμενο ότι οι εξελίξεις στο ενεργειακό μέτωπο μπορεί να καταστήσουν το πετρέλαιο άχρηστο σε 15 – 20 χρόνια, αρνείται να μειώσει την παραγωγή από τον φόβο ότι στο τέλος της ημέρας θα του μείνουν τα όποια αποθέματα.

Τι σχέση έχει αυτή η διάσταση με το ελληνικό πρόβλημα; Εκτός από την προφανή, αφού η χώρα μας είναι εξαρτημένη σε ποσοστό κοντά στο 90% από τον «μαύρο χρυσό», αν συνδυαστεί με το μεγάλο άγχος που έχει καταλάβει τους επενδυτές διεθνώς για μια επικείμενη παγκόσμια ύφεση, δημιουργεί ένα πράγματι εκρηκτικό κοκτέιλ. Και όλα αυτά, την ώρα που η Αθήνα προσπαθεί να βγει από το επταετές υφεσιακό κανάλι, διαπραγματευόμενη την υλοποίηση του τρίτου μνημονίου, που τίθεται εν αμφιβόλω σε μια τόσο κρίσιμη συγκυρία.

«Η προοπτική της διεθνούς ύφεσης είναι πιο ορατή από ποτέ», έλεγε πρόσφατα, προς επίρρωσιν όλων των παραπάνω, σε Ελληνα συνομιλητή του, ο Αμερικανός επενδυτής Τζον Πόλσον, που είναι βαριά επενδεδυμένος στη χώρα μας, μεταφέροντάς του έτσι, εμμέσως πλην σαφώς, το άγχος του για την προοπτική των επενδύσεών του ανά τον κόσμο (και στη χώρα μας, προφανώς…).

Το παιχνίδι ωστόσο είναι ακόμα πιο σύνθετο για την ελληνική περίπτωση, με τις πολλές ιδιαιτερότητες. Οπως εξηγούν οι ίδιοι οι fund managers, «ακόμη και αν οι προσπάθειες της ελληνικής κυβέρνησης για το κλείσιμο της αξιολόγησης στεφθούν με επιτυχία, η κατάσταση είναι τόσο περίπλοκη που αρκεί μια κακή ανακοίνωση από το Πεκίνο για να προκαλέσει μεγάλη έξοδο από την Αθήνα». Ο λόγος;

«Σε αυτές τις περιπτώσεις, τα funds προσπαθούν να ισοφαρίσουν τις απώλειες ρευστοποιώντας κέρδη». Κατά συνέπεια, αν η Αθήνα καταφέρει να κλείσει θετικά τον δύσκολο Φεβρουάριο και αρχίσει από τον Μάρτιο να γράφει κέρδη (σε επίπεδο Χρηματιστηρίου), τότε είναι πολύ πιθανό, όσο θα περνάει ο καιρός και θα «ανεβαίνει», να γίνει ένα από τα πιθανά θύματα μιας κακής εξέλιξης από την Κίνα ή από οπουδήποτε αλλού.

Το παραπάνω σενάριο είναι προφανώς εντελώς θεωρητικό, καθώς προς το παρόν όσοι έχουν τοποθετηθεί εδώ μόνο ζημίες γράφουν (ή σχεδόν μόνο ζημίες). Ομως είναι ενδεικτικό τού πόσο σύνθετη διαμορφώνεται η κατάσταση διεθνώς. Και από τη στιγμή που η Ελλάδα εξακολουθεί να αποτελεί ένα κρίσιμο κομμάτι του παγκόσμιου παζλ, δεν μπορεί παρά να λαμβάνεται υπόψη. «Αν και μέχρι τώρα ήταν η δική σας περίπτωση που αποτέλεσε την αφορμή για ρευστοποιήσεις σε άλλες χώρες», λέει έτερος ξένος συνομιλητής της «Κ». Και αυτό θα είναι ενδεχομένως η μεγάλη ειρωνεία.

Προς το παρόν, τα μάτια όλων είναι βεβαίως στραμμένα (και) στην Αθήνα, έως ότου ξεκαθαρίσει η εικόνα της διαπραγμάτευσης, αλλά κυρίως:

• Στη Fed, αφού πολλά θα κριθούν από την απόφασή της να προχωρήσει ή όχι σε αύξηση των επιτοκίων και αν ναι, σε ποια έκταση, αφού θα κρίνει εν πολλοίς και το αν θα βοηθήσει στην ανάπτυξη ή θα λειτουργήσει ως τροχοπέδη.

• Στην Κίνα, από την πορεία της οποίας θα εξαρτηθούν πολλά. Στην περίπτωσή της, οι επιπτώσεις από τις όποιες αρνητικές εξελίξεις αναφορικά με την πορεία της οικονομίας της θα είναι πολυσχιδείς. Ούτως ή άλλως, οποιαδήποτε απόφαση παίρνει το Πεκίνο αυτήν τη στιγμή είναι ικανή να ανατρέψει το μέλλον πολλών.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα: «Μόνο η απόφαση των Κινέζων να προμηθεύονται μεγαλύτερες ποσότητες ορυκτών από την Αυστραλία, για εμάς εξελίσσεται σε κόλαφο», έλεγε στην «Κ», στα μέσα της εβδομάδας, κορυφαίο στέλεχος μεγάλης ναυτιλιακής εταιρείας που ειδικεύεται στη μεταφορά ξηρού φορτίου. Και εξηγούσε: «Μέχρι τώρα, μια από τις κύριες προμηθεύτριες χώρες της Κίνας ήταν η Βραζιλία. Με τη στροφή στην Αυστραλία, η απόσταση μειώνεται στο ένα τέταρτο περίπου, οπότε ο χρόνος απασχόλησης του βαποριού είναι πολύ μικρότερος και η οικονομική επίπτωση αντίστοιχη». Με τον κλάδο στο ξηρό φορτίο να διέρχεται ήδη μεγάλη κρίση, αυτή η στροφή μπορεί να λειτουργήσει ακόμη και ως «ταφόπλακα».