ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Οι αντίθετοι κόσμοι μιας χώρας

Δύο γυναίκες διαφορετικών αντιλήψεων μιλούν στην «Κ» για την απόφαση αποχώρησης από τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης

oi-antithetoi-kosmoi-mias-choras-561334588

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ – ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ. Με αφορμή την απόφαση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν να αποσύρει τη χώρα του από τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης αλλά και τις δηλώσεις της προέδρου της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, η οποία ήταν ιδιαίτερα επικριτική για την ενέργεια αυτή, μιλήσαμε με γυναίκες της Τουρκίας. Να ακούσουμε τη δική τους άποψη.

Πρώτα συνομιλήσαμε με τη φεμινίστρια δικηγόρο Μερίτς Εγιούπογλου, η οποία διεκδικεί την επιστροφή της Τουρκίας στη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης. Η ίδια είναι από τα σημαντικά μέλη του φεμινιστικού κινήματος της γειτονικής χώρας. Στην ερώτησή μας για το τι έχει αλλάξει για τις γυναίκες στη σημερινή Τουρκία και γιατί λένε «όχι» στην απόφαση του προέδρου της Τουρκίας, η απάντησή της μας προκάλεσε ιδιαίτερη εντύπωση. «Εδώ μιλάμε για το δικαίωμα ζωής, διότι δολοφονούμαστε. Οταν υπάρχει αυτή η κατάσταση, η αποχώρηση από τη Σύμβαση που περιέχει ξεκάθαρες ρυθμίσεις για την ανδρική βία δείχνει και εξηγεί πως από εδώ και πέρα είναι ασήμαντο να μας δολοφονούν και να δεχόμαστε την ανδρική βία. Ομως η πολιτική αυτής της κυβέρνησης, που συνεχίζεται εδώ και 20 χρόνια, δείχνει πως δεν υπάρχει μεγάλη προσπάθεια καταπολέμησης της ανδρικής βίας. Αρα, όταν βλέπουμε στην πράξη όσα έχουν κάνει και τους λόγους που επικαλούνται για την αποχώρηση από τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης, στόχος τους είναι η προστασία της οικογενειακής δομής αλλά όχι η προστασία της γυναίκας», αναφέρει.

Το μήνυμα

Η ίδια μιλάει για «επανάσταση των γυναικών», που θα συνεχιστεί καθώς, όπως υποστηρίζει, έχουν αυξηθεί οι δολοφονίες και τονίζει: «Αυτός είναι ο λόγος που ξεσηκωνόμαστε, επαναστατούμε για αυτή την κατάσταση. Επειδή απλώς παρακολουθούν τη δολοφονία μας, δεν κάνουν κάτι. Η απόφαση απόσυρσης από τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης περιέχει αυτό το μήνυμα. Hδη το μήνυμα της κυβέρνησης έχει φτάσει και αυξήθηκαν οι δολοφονίες των γυναικών. Και εμείς δεν μπορούμε να κάνουμε κάτι άλλο από το επαναστατήσουμε, τι άλλο μπορούμε να κάνουμε;»

Υπενθυμίζουμε στην κ. Εγιούπογλου πως η τουρκική κυβέρνηση υποστηρίζει ότι υπάρχουν οι εθνικοί νόμοι που προστατεύουν τη γυναίκα και την οικογένεια, και είναι αρκετοί.

«Πρέπει να πούμε πως το κυβερνών κόμμα AKP έχει μια σταθερή πολιτική. Και στην πιο φιλελεύθερη περίοδό τους έλεγαν και τώρα λένε πως δεν αρκεί ένα παιδί, να κάνετε τρία ή πέντε. Η βοήθεια προίκας, το επίδομα παιδιού. Υπάρχει ένα μοντέλο γυναίκας που θέλουν να παρουσιάζουν. Η “ιδανική γυναίκα”. Αυτή η γυναίκα δεν μπορεί να γελάει φωναχτά, δεν πρέπει να μπαίνει στα λεωφορεία με σορτσάκι, όταν είναι έγκυος δεν πρέπει να βγαίνει στον δρόμο, ούτε να κάθεται δίπλα σε άνδρες. Μια γυναίκα που οπωσδήποτε πρέπει να παντρευτεί. Οποιος λοιπόν είναι εκτός αυτού του προτύπου έχει πρόβλημα. Ας είμαστε ειλικρινείς, μια κυβέρνηση με ένα τέτοιο πολιτικό όραμα είναι δύσκολο να είναι συμφιλιωμένη με μια τέτοια Σύμβαση. Αυτό που αλλάζει στην Τουρκία είναι το πολιτικό καθεστώς. Εχουμε φτάσει σε τρομακτικά επίπεδα. Ομως πρέπει να πούμε πως αυτή η κυβέρνηση ήταν και είναι εχθρός των γυναικών και των διαφορετικών φύλων», σημειώνει η κ. Εγιούπογλου.

Αναρωτηθήκαμε τι πιστεύουν πως μπορούν να επιτύχουν οι γυναίκες με τις διαδοχικές διαδηλώσεις που πραγματοποιούν σε διάφορα σημεία της Τουρκίας και διακρίναμε ένα πάθος και πείσμα στον λόγο της. «Το κίνημα των γυναικών στην Τουρκία έχει βαθιά ιστορία. Η επιμονή και το πείσμα μάς χαρακτηρίζει. Αυτό δεν σημαίνει πως θα σταματήσουμε όλες τις επιθέσεις εναντίον μας, αλλά δείχνει πως δεν είμαστε εύκολη λεία. Δεν θα αλλάξουμε στάση έτσι εύκολα. Κι εδώ συζητάμε για το δικαίωμα στη ζωή και στον θάνατο. Δεν υπάρχει πιο πέρα από αυτό. Θα συνεχίσουμε τον αγώνα μας όχι στον δρόμο, αλλά και νομικά και στη ζωή. Διότι εδώ η υπόθεση είναι η ζωή μας και το μέλλον μας».

oi-antithetoi-kosmoi-mias-choras0
«Με τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης διπλασιάστηκαν οι δολοφονίες των γυναικών στην Τουρκία», λέει η αρθρογράφος της εφημερίδας Sabah, Χιλάλ Καπλάν.

Τα αρνητικά αποτελέσματα της Σύμβασης

Θελήσαμε να ακούσουμε και την αντίθετη άποψη, πάλι από μια γυναίκα, η οποία υποστηρίζει την αποχώρηση της Τουρκίας από τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης. Η διακεκριμένη αρθρογράφος της εφημερίδας Sabah, Χιλάλ Καπλάν, μας εξήγησε τις ενστάσεις της και υποστήριξε πως είχαν δημιουργηθεί πολλά προβλήματα σε πρακτικό επίπεδο.

«Η Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης σε πολλές περιπτώσεις είχε δημιουργήσει δυσλειτουργίες, καθώς σε κάθε ενδοοικογενειακό ιδιωτικό ζήτημα καλεί το κράτος να μπει μέσα στο σπίτι – αυτό είναι το σημείο που υπάρχει η εναντίωση», αναφέρει.

Παράλληλα τονίζει πως «στη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης συντάσσονται εκθέσεις, κι αν συνεχιζόταν αυτή η συμμετοχή μας είχε το δικαίωμα να παρέμβει στη διδακτική ύλη του υπουργείου Παιδείας. Η έννοια της τιμής δεν έχει κάποια αξία για τη Σύμβαση. H δολοφονία για την τιμή. Αυτή η έννοια δεν μου αρέσει. Η δολοφονία είναι μία. Είμαι εναντίον αυτής της απλοποίησης».

«Αυτή η Σύμβαση είναι θεωρητική της ομοφυλοφιλικής πολιτικής, σε αυτή την έννοια ορολογιών και αξιών. Οι έννοιες της οικογένειας και της τιμής δεν έχουν ιδιαίτερη αξία γι’ αυτούς. Οπως η Πολωνία είναι συντηρητική καθολική κοινωνία και δεν εντάχθηκε, έτσι και η Τουρκία είναι μια μουσουλμανική συντηρητική κοινωνία. Αυτή η Σύμβαση μας πιέζει προς έναν κόσμο που δεν αρμόζει με τις αξίες μας. Δεν είμαι αδιάφορη στις δολοφονίες των γυναικών. Μάλιστα σε άρθρα μου έχω πει πως πρέπει να απαγχονίσουμε αυτούς τους άνδρες», μας λέει η κ. Καπλάν.

Της υπενθυμίζουμε πως η πρόεδρος της Κομισιόν και ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου μίλησαν εναντίον της απόφασης αυτής και αναρωτιόμαστε αν η Τουρκία μπορεί να προσεγγίσει και πάλι την Ευρώπη. Η αρθρογράφος της εφημερίδας Sabah με έμφαση δηλώνει πως «δεν με ενδιαφέρει αν η Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης βοηθάει στις σχέσεις με την Ευρώπη. Διότι και οι Βρυξέλλες δεν ενδιαφέρθηκαν ποτέ για το τι σκέφτεται η Αγκυρα».

Σημειώνουμε την αύξηση της βίας και τις κατηγορίες πως με τη συγκεκριμένη κυβέρνηση υπάρχει προσπάθεια δημιουργίας μιας συντηρητικής κοινωνίας. «Αν δείτε τις δημοσκοπήσεις, η κοσμική ζωή στην Τουρκία έχει άνοδο. Οπως αυτοί που πιστεύουν στον άγνωστο Θεό. Δείτε την αύξηση της κατανάλωσης του αλκοόλ κατά τη διακυβέρνηση του AKP. Αν υπήρχε μια προσπάθεια ισλαμοποίησης, πώς αυξάνονται αυτά τα νούμερα; Aν υπήρχε κάτι τέτοιο, τότε πώς το AKP στις δημοτικές εκλογές ηττήθηκε στις μεγάλες πόλεις, όπως η Κωνσταντινούπολη και η Αγκυρα; Αν το AKP θέλει να φορέσει με το ζόρι το ισλαμικό πουκάμισο, πώς το κοσμικό CHP κέρδισε τις εκλογές σε αυτές τις πόλεις;» αναρωτιέται η κ. Καπλάν.

«Ομως αυτό που δεν λένε είναι πως με τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης στην Τουρκία διπλασιάστηκαν οι δολοφονίες των γυναικών. Από τις 200 πήγαμε στις 400. Διότι απομακρύνει τους άνδρες από το σπίτι δίχως αποδείξεις και δημιουργεί τις συνθήκες της βίας. Η μέθοδος και το πλαίσιο αυτής της Σύμβασης έφεραν αυτά τα αποτελέσματα», υποστηρίζει.

Η κ. Καπλάν επισημαίνει πως η Ουγγαρία, η Βουλγαρία, η Τσεχία, η Σλοβακία δεν έχουν υπογράψει τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης και τονίζει ότι «όλες αυτές οι χώρες είναι μέλη της Ε.Ε. Γιατί κατηγορούν την Τουρκία που δεν είναι μέλος της Ε.Ε.;»

Επίσης, αναφέρει πως όταν το AKP ήρθε στην εξουσία υπήρχαν οκτώ στέγες προστασίας των γυναικών. Σήμερα έγιναν 145. Ακόμα, πως ιδρύθηκαν κέντρα πρόληψης της βίας σε 81 πόλεις και πως οι γυναίκες που δέχονται βία απευθύνονται σε αυτά και το κράτος τούς παρέχει νομική προστασία, ψυχολογική υποστήριξη καθώς και δωρεάν στέγαση. «Ολα αυτά έγιναν κατά τη διάρκεια της διακυβέρνησης του AKP και δείχνουν πως η κυβέρνηση καθόλου δεν αδιαφορεί για τις γυναίκες», καταλήγει.