ΚΟΙΝΩΝΙΑ

Οι μίνι τρύπες του όζοντος πάνω από την Ευρώπη

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ. Μίνι τρύπες του όζοντος παρατηρούνται συνήθως τη χειμερινή περίοδο πάνω από την Ευρώπη. Οι επιστήμονες δεν ανησυχούν προς το παρόν για το φαινόμενο αυτό αλλά παρακολουθούν στενά τη «συμπεριφορά» τους για να διαπιστώσουν πόσο μπορεί να σχετίζεται με ανθρώπινες δραστηριότητες. Αυτή την περίοδο παρατηρείται μια τέτοια μίνι τρύπα πάνω από τη Βόρεια-ΒΔ Ευρώπη, αλλά όπως είπε στην «K» ο καθηγητής του ΑΠΘ και υπεύθυνος του Κέντρου Χαρτογράφησης Οζοντος κ. Χρήστος Ζερεφός «πρόκειται για μείωση, που συνδέεται με μετεωρολογικές διαταραχές (μεταφορά από νοτιότερα γεωγραφικά πλάτη αερίων μαζών φτωχών σε όζον) και σε λίγες μέρες αναμένεται να επανέλθει σε φυσιολογικά επίπεδα».

Το Εργαστήριο Φυσικής της Ατμόσφαιρας του ΑΠΘ, στο οποίο στεγάζεται το Κέντρο Χαρτογράφησης του Οζοντος στο πλαίσιο παλαιότερου προγράμματος είχε κάνει πρώτο αναφορά για μίνι τρύπα του όζοντος πάνω από την Ευρώπη με χαρακτηριστικά γνωρίσματα, όμοια με εκείνα της τρύπας που παρατηρείται τις τελευταίες δεκαετίες πάνω από την Ανταρκτική. Σ’ αυτές τις μίνι τρύπες του όζοντος στο Βόρειο Ημισφαίριο που εμφανίζονται τη χειμερινή περίοδο η μείωση κυμαίνεται από 20-30% ανέφερε ο κ. Ζερεφός. Το όζον ως γνωστόν προφυλάσσει τη γη από την επικίνδυνη υπεριώδη ακτινοβολία αλλά τη συγκεκριμένη χρονική περίοδο δεν συνιστά απειλή. «Ομως υπάρχει επιστημονικό ενδιαφέρον για τη συμπεριφορά τους κατά την περίοδο τέλος Χειμώνα-αρχές Ανοιξης και κατά πόσο η μείωση αυτή ενισχύεται από ανθρωπογενείς δραστηριότητες», επισημαίνει ο καθηγητής.

Το Κέντρο Χαρτογράφησης Οζοντος συλλέγει τα στοιχεία από 120 επίγειους σταθμούς μέτρησης, διάσπαρτους στο Βόρειο Ημισφαίριο. Η αραίωση του όζοντος συνεχίζεται με τον ίδιο ρυθμό (4-5% τη δεκαετία στα βόρεια πλάτη) και οι ειδικοί επιστήμονες παρακολουθούν πάντα το φαινόμενο αναμένοντας την πολυπόθητη ανάκαμψη. Στις ίδιες τιμές υπολογίζεται και η μείωση του όζοντος πάνω από την Ελλάδα. Οπως είπε ο καθηγητής τα τελευταία 20 χρόνια η συνολική μείωση είναι γύρω στο 9% και περίπου στο 15% υπολογίζεται η αύξηση της επιβλαβούς υπεριώδους ακτινοβολίας.

Επειδή δεν έχει παρατηρηθεί ακόμη βελτίωση, όπως έκανε γνωστό ο κ. Χ. Ζερεφός, η Ευρωπαϊκή Ενωση ενέκρινε πρόσφατα ένα μεγαλόπνοο πρόγραμμα, διάρκειας τριών ετών, στο οποίο συμμετέχουν η ΝΑΣΑ και εργαστήρια από Ελβετία, Ολλανδία, Γερμανία, Φινλανδία, Νορβηγία, Αγγλία και την Ελλάδα (ΑΠΘ). Οι επιστήμονες με εξελιγμένα μοντέλα και με τη βοήθεια δορυφόρων και των επίγειων σταθμών μέτρησης θα αναζητήσουν το «πότε» θα αρχίσει η ανάκαμψη του όζοντος στην ατμόσφαιρα, ως αποτέλεσμα των μέτρων που ελήφθησαν βάση του πρωτοκόλλου του Μόντρεαλ.

Το πόρισμα αυτό έρχεται ουσιαστικά να συμπληρώσει αυτό των Επιθεωρητών Περιβάλλοντος του ΥΠΕΧΩΔΕ, το οποίο επίσης διαπίστωνε την έλλειψη σημαντικών αντιπλημμυρικών έργων στην περιοχή της Βορειοανατολικής Αττικής.