ΚΟΙΝΩΝΙΑ

«Παιδιά είμαστε; Τυφλόμυγα θα παίζουμε;»

«Παιδιά είμαστε; Τυφλόμυγα θα παίζουμε;»

Mία έκπληξη περίμενε την περασμένη Δευτέρα τα μέλη της ειδικής επιτροπής λοιμωξιολόγων – επιδημιολόγων για την αντιμετώπιση του κορωνοϊού στη χώρα μας: η συμμετοχή του υπουργού Υγείας Βασίλη Κικίλια στην καθιερωμένη τους μεσημβρινή τηλεδιάσκεψη.

Τους ευχαρίστησε για μία ακόμη φορά για τις τόσο σημαντικές υπηρεσίες τους, επανέλαβε την απεριόριστη εκτίμησή του, εξέφρασε τη συγγένεια που νιώθει να τον συνδέει μαζί τους, μια και ο ίδιος είναι γιος πανεπιστημιακών δασκάλων. Προς τι αυτή η… επίθεση αγάπης; Ηταν μάλλον μια επίκληση στο θυμικό, για την ακρίβεια στο φιλότιμο των μελών της επιτροπής. Αιτία; Οι αποκαλύψεις της «Καθημερινής» της Κυριακής (23/8) για τις ρωγμές στο μέχρι τώρα αρραγές μέτωπο της «ντριμ τιμ» των εμπειρογνωμόνων.

Ενόχληση

Οι δηλώσεις αρκετών από τους επιστήμονες –επώνυμες, αλλά και off the record– περί λαθών, αστοχιών και κάποιων διαφωνιών ανάμεσα στην επιτροπή και στην κυβέρνηση –και, φυσικά, περί δυσλειτουργιών στον ΕΟΔΥ– μάλλον ενόχλησαν. Και ο υπουργός Υγείας αποφάσισε να τους πάρει «με το μαλακό». Προσπάθησε να τους πείσει ότι είναι λάθος να βγαίνει προς τα έξω μια εικόνα διχόνοιας, γιατί κάνει κακό και στους ίδιους και κυρίως στη χώρα, και ότι όλοι μαζί σαν γροθιά πρέπει να δρουν με τον τρόπο, δηλαδή, που εξαρχής αντιμετωπίζουν την πανδημία.

Μερικοί έσπευσαν να συμφωνήσουν. «Τίθεται θέμα τής μεταξύ μας εμπιστοσύνης όταν διαρρέουν στον Τύπο συζητήσεις και emails μας. Δεν μπορούν να βρεθούν οι πηγές των διαρροών;» τον ρώτησαν. Ισως χρειαστεί για τον σκοπό αυτό να αξιοποιήσω την εμπειρία από τη θητεία μου σε άλλο υπουργείο, απάντησε μεταξύ σοβαρού και αστείου ο κ. Κικίλιας, εννοώντας προφανώς το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη. Κάποιοι γέλασαν. Χλιαρά.

Κάποιοι άλλοι μίλησαν επί της ουσίας, επαναλαμβάνοντας όσα και στο ρεπορτάζ μας τονίζαμε: ότι η επιτροπή συχνά χρησιμοποιείται ως άλλοθι για κυβερνητικές αποφάσεις για τις οποίες εκ των υστέρων ενημερώνεται, για «καραμπόλες» με διάφορους φορείς που χαράσσουν τη δική τους στρατηγική και, κυρίως, για τα κενά στην ενημέρωση.
Ειπώθηκε και αυτό, ως παράπονο των εμπειρογνωμόνων, στην τηλεδιάσκεψη της Δευτέρας με τον υπουργό Υγείας. Πολλές φορές η επιτροπή καλούνταν –και καλείται– να γνωμοδοτήσει για διάφορα ζητήματα μην έχοντας στα χέρια της επικαιροποιημένα δεδομένα για τα κρούσματα και την κατανομή τους ανά την επικράτεια. Ούτε την «ανθρωπογεωγραφία» των θετικών κρουσμάτων στις πύλες εισόδου της χώρας γνώριζε, μετά το άνοιγμα του τουρισμού. Τους ζητούσαν, δηλαδή, να προτείνουν λύσεις χωρίς να έχουν σαφή εικόνα για το μέγεθος του προβλήματος. «Παιδιά είμαστε; Τυφλόμυγα θα παίζουμε», όπως σχολίαζε πριν από λίγες ημέρες, στη διάρκεια συνομιλίας μας, ένας από τους επιστήμονες.

Εκνευρισμό έχει επίσης προκαλέσει η αδυναμία ή απροθυμία του ΕΟΔΥ να δώσει στοιχεία για τον Rt, δηλαδή τον αναπαραγωγικό αριθμό της πανδημίας COVID-19 στη χώρα μας, που να ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα ώστε η επιτροπή να μπορεί να εισηγηθεί τα απαραίτητα μέτρα.

Ολο τον Ιούλιο, ενώ η επιδημία είχε αρχίσει να φουντώνει, οι αναφορές ήταν καθησυχαστικές και παραπλανητικές. Με αποκορύφωμα εκείνη της 6ης Ιουλίου, που έδειχνε τον Rt να έχει κατακρημνιστεί στο 0,10. Ο αριθμός αυτός ουσιαστικά δήλωνε ότι οι εστίες του ιού στη χώρα είχαν σχεδόν στο σύνολό τους «σβήσει». Κάτι που προφανώς δεν ίσχυε. Επιπλέον, μεγάλα ξένα ερευνητικά κέντρα και πανεπιστήμια υπολόγιζαν ότι το Rt στην Ελλάδα, το ίδιο χρονικό διάστημα, είχε ξεπεράσει τη μονάδα.

Τις τελευταίες ημέρες, ο ΕΟΔΥ φαίνεται σαν να ξύπνησε από τον λήθαργο. Αρχισε να στέλνει στην επιτροπή κάποια δεδομένα σχετικά με τις νοσηλείες και τη γεωγραφική/ηλικιακή κατανομή των κρουσμάτων αλλά, και πάλι, από τα τέλη Ιουλίου αποφεύγει να δώσει αυτό που για τους επιστήμονες είναι το πιο σημαντικό «εργαλείο»: νέα στοιχεία για τον ρυθμό αναπαραγωγής της επιδημίας, που να απεικονίζουν τη σημερινή κατάσταση.

Και όλα δείχνουν ότι έχουμε μπροστά μας ένα θερμό φθινόπωρο…