Ραδιενεργά απόβλητα στο ΧΑΔΑ Σχιστού

Ραδιενεργά απόβλητα στο ΧΑΔΑ Σχιστού

4' 9" χρόνος ανάγνωσης
Ακούστε το άρθρο

Μια βαριά «τοξική» κληρονομιά άφησε στους κατοίκους της Δυτικής Αθήνας το εργοστάσιο φωσφορικών λιπασμάτων της Δραπετσώνας, στο οποίο μπήκε λουκέτο το 1999. Επί 20 συναπτά έτη, τα ραδιενεργά απόβλητα του εργοστασίου απορρίπτονταν σε ανοιχτή χωματερή στο Σχιστό Περάματος, σε πλαγιά του όρους Αιγάλεω, ρυπαίνοντας το υπέδαφος, τον υδροφόρο ορίζοντα, αλλά και την ατμόσφαιρα της ευρύτερης περιοχής. Η αποκατάσταση του ΧΑΔΑ έχει ξεκινήσει, όμως για να ολοκληρωθεί απαιτείται η επιχορήγηση της τελευταίας φάσης του έργου από το υπουργείο Εσωτερικών. Και αυτή εκκρεμεί.

Ο ΧΑΔΑ Σχιστού έχει χαρακτηριστεί ως η πλέον επικίνδυνη χωματερή της Ελλάδας. Και αυτό γιατί «φιλοξενεί» περισσότερους από 10 εκατ. τόνους φωσφόγυψου που καλύπτουν έκταση 125 στρεμμάτων. Πρόκειται για ένα ορυκτό υλικό σε μορφή σκόνης, το οποίο χρησιμοποιούνταν από το εργοστάσιο Φωσφορικών Λιπασμάτων για την παραγωγή φωσφορικού οξέος. Κύριο χαρακτηριστικό του είναι ότι έχει υψηλή περιεκτικότητα στο ραδιενεργό ράδιο (Ra-226). Πράγματι, σε δειγματοληπτικούς ελέγχους που πραγματοποίησε η Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας (ΕΕΑΕ) στο Σχιστό προέκυψαν συγκεντρώσεις Ra-226 της τάξης των 580 – 1.180 Bq/kg (μπεκερέλ/κιλό) με τα όρια ασφαλείας να μην ξεπερνούν τα 100 Βq/kg.

Η έκθεση

Στην έκθεσή της μάλιστα η ΕΕΑΕ ανέφερε πως «η εναπόθεση μεγάλων ποσοτήτων φωσφόγυψου, όπως συμβαίνει και στην περιοχή του Σχιστού, απαιτεί την εκπόνηση ραδιολογικής μελέτης και τη λήψη ειδικών μέτρων με σκοπό την ελαχιστοποίηση των πιθανών εκροών των ραδιονουκλιδίων Ra-226, U-238 και των θυγατρικών τους στο περιβάλλον». Συγκεκριμένα, τονιζόταν ότι η εναπόθεση φωσφόγυψου δεν πρέπει να γίνεται πλησίον ή εντός επιφανειακών υδάτων, ενώ σε κάθε περίπτωση θα πρέπει να γίνεται με τέτοιο τρόπο ώστε να διασφαλίζεται η προστασία των υπόγειων υδάτων (π.χ. με τη χρήση γεωμεμβρανών).

Από το 1979 έως το 1999, ωστόσο, κατά τη λειτουργία δηλαδή του εργοστασίου φωσφορικών λιπασμάτων και τη χρήση της χωματερής για την απόρριψη του ραδιενεργού υλικού, οι παραπάνω προδιαγραφές δεν τηρούνταν, με αποτέλεσμα η σκόνη να μεταφέρεται ανεξέλεγκτα μέσω του αέρα. Σημειώνεται επίσης ότι ο ΧΑΔΑ Σχιστού γειτνιάζει με το βιομηχανικό πάρκο Σχιστού αλλά και με κατοικημένες περιοχές. (Ο φωσφόγυψος απορριπτόταν επιφανειακά στη θέση Λακκώματα Σχιστού δίπλα στον οικισμό Αγιος Μηνάς Κερατσινίου).

Επισήμως, η χωματερή «έκλεισε» το 2003, ενώ έναν χρόνο αργότερα ξεκίνησαν τα έργα εξυγίανσης με χρηματοδότηση του υπουργείου Εσωτερικών. Εως σήμερα έχει αποκατασταθεί η μισή έκταση, με κάλυψη του φωσφόγυψου με ειδικές μεμβράνες και, στη συνέχεια, την επίστρωσή του με χώμα (δεν είναι δυνατή η μεταφορά και εναπόθεσή του σε άλλη τοποθεσία).

«Είναι ανάγκη να συνεχιστεί το έργο και να αποκατασταθεί και η υπόλοιπη έκταση, τόσο για την προστασία του περιβάλλοντος και της δημόσιας υγείας όσο και διότι αυτό επιτάσσουν οι δεσμεύσεις της χώρας μας απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ενωση», τονίζει στην «Κ» ο κ. Γρηγόρης Γουρδομιχάλης, πρόεδρος του Περιβαλλοντικού Συνδέσμου Δήμων Αθήνας – Πειραιά, που συνέβαλε καθοριστικά στην υλοποίηση του συγκεκριμένου έργου. «Είμαι σίγουρος ότι το ΥΠΕΣΔΔΑ θα υλοποιήσει τη δέσμευσή του για πλήρη αποκατάσταση του χώρου, δεδομένης της επικινδυνότητάς του. Είναι κάτι που η πολιτεία οφείλει στη Δυτική Αθήνα». Την ολοκλήρωση του έργου υποσχέθηκε άλλωστε ο υφυπουργός Εσωτερικών κ. Αθ. Νάκος σε ειδική εκδήλωση στο Σχιστό που πραγματοποιήθηκε την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος (5 Ιουνίου). Ο ΠΕΣΥΔΑΠ ζητεί να ενταχθεί το έργο, προϋπολογισμού 2,5 εκατ. ευρώ, στο πρόγραμμα ΘΗΣΕΑΣ.

Να σημειωθεί ότι πέραν των 10 εκατ. τόνων φωσφογύψου, στο ΧΑΔΑ Σχιστού έχει επίσης εναποτεθεί μεγάλη ποσότητα αδρανών και ογκωδών στερεών αποβλήτων, η οποία εκτιμάται σε περίπου 2 εκατ. τόνους, καθώς και ποσότητα αστικών στερεών αποβλήτων που ανέρχεται σε 1 εκατ. τόνους. Η συνολική ποσότητα στερεών αποβλήτων που έχουν εναποτεθεί ανέρχεται σε 27 εκατ. κ.μ.

Μελέτη για ένα φωτοβολταϊκό πάρκο

Η αποκατάσταση της «ανοιχτής πληγής» της χωματερής του Σχιστού εκτιμάται ότι θα ανοίξει νέο, «πράσινο» κεφάλαιο για την ευρύτερη περιοχή της Δυτικής Αθήνας. Δεδομένου ότι σύμφωνα με τους περιορισμούς που επιβάλλει η Ευρωπαϊκή Ενωση, η επίμαχη έκταση, λόγω της παρουσίας φωσφογύψου, δεν μπορεί να διατεθεί στο κοινό, στους στόχους του Περιβαλλοντικού Συνδέσμου Δήμων Αθήνας – Πειραιά (ΠΕΣΥΔΑΠ) είναι η δημιουργία, στη θέση του ΧΑΔΑ, Φωτοβολταϊκού Πάρκου ισχύος 1MWp, με προοπτική να επεκταθεί στα 5MWp. Απώτερος στόχος είναι η ενέργεια από το φωτοβολταϊκό πάρκο -που θα καλύπτει έκταση 30 στρεμμάτων- να χρησιμοποιηθεί για την υλοποίηση ενός άλλου, μεγαλεπήβολου έργου, δηλαδή την αξιοποίηση του νερού από το Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων της Ψυττάλειας για άρδευση του πρασίνου στο όρος Αιγάλεω! Ηδη ο ΠΕΣΥΔΑΠ έχει εκπονήσει μελέτη για τη μεταφορά του νερού από την Ψυττάλεια (900.000 κ.μ. ημερησίως), ενώ έχει υπολογιστεί ότι η ηλεκτρική ενέργεια που θα παράγεται από το φωτοβολταϊκό πάρκο είναι αρκετή για την καθημερινή άντληση του νερού από το επίπεδο της θάλασσας στην κορυφή του βουνού. Σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΠΕΣΥΔΑΠ κ. Γρηγόρη Γουρδομιχάλη, η πρόταση του Συνδέσμου έχει λάβει θετική γνωμοδότηση από την ΕΥΔΑΠ, ωστόσο η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας καθυστερεί να εγκρίνει το αίτημα αδειοδότησης για το φωτοβολταϊκό πάρκο, που έχει υποβληθεί από τον περασμένο Οκτώβριο. Μέχρι στιγμής, 14 δήμοι του Λεκανοπεδίου έχουν δηλώσει την υποστήριξή τους στον παραπάνω σχεδιασμό, δηλώνοντας την πρόθεσή τους να συμβάλουν και οικονομικά στο δύσκολο εγχείρημα. Παράλληλα, το Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας έχει δηλώσει ότι πρόκειται για ιδανική περιοχή για κατασκευή φωτοβολταϊκού πάρκου, λόγω του προσανατολισμού και της κλίσης του εδάφους.

Λάβετε μέρος στη συζήτηση 0 Εγγραφείτε για να διαβάσετε τα σχόλια ή
βρείτε τη συνδρομή που σας ταιριάζει για να σχολιάσετε.
Για να σχολιάσετε, επιλέξτε τη συνδρομή που σας ταιριάζει. Παρακαλούμε σχολιάστε με σεβασμό προς την δημοσιογραφική ομάδα και την κοινότητα της «Κ».
Σχολιάζοντας συμφωνείτε με τους όρους χρήσης.
Εγγραφή Συνδρομή