ΚΟΣΜΟΣ

Ενταση μεταξύ Βούτσιτς – Θάτσι

entasi-metaxy-voytsits-amp-8211-thatsi-2289890

ΗΝΩΜΕΝΑ ΕΘΝΗ. Βαριές κατηγορίες αντάλλαξαν οι πρόεδροι Σερβίας και Κοσόβου στο Συμβούλιο Ασφαλείας (Σ.Α.) του ΟΗΕ με αφορμή την απόφαση της Πρίστινας να δημιουργήσει τακτικό στρατό και τις σερβικές απειλές για ένοπλη επέμβαση, αλλά αμφότερες οι χώρες επανέλαβαν την ετοιμότητά τους για διάλογο.

Ο Σέρβος πρόεδρος Αλεξάνταρ Βούτσιτς κατηγόρησε το Κόσοβο ότι παραβίασε την απόφαση του ΟΗΕ το 1999 αποφασίζοντας να προχωρήσει στη συγκρότηση στρατού και επέμεινε να μάθει από πού προκύπτει το κυρίαρχο δικαίωμά του για τη δημιουργία δικού του στρατού. «Πού είναι γραμμένο; Μπορώ εκ των προτέρων να σας πω: πουθενά!» είπε χαρακτηριστικά. Ο πρόεδρος του Κοσόβου, Χασίμ Θάτσι, αντέτεινε πως η χώρα του είναι κυρίαρχη χώρα και έχει απόλυτο δικαίωμα να δημιουργήσει τον δικό της στρατό. «Αν το Κόσοβο έκανε ένα λάθος, είναι μόνο ότι περίμενε πέντε χρόνια για τη δημιουργία στρατού», διακήρυξε. Πρόσθεσε, εξάλλου, σε μια ευθεία αιχμή προς το Βελιγράδι: «Είναι μια καθυστερημένη απόφαση επειδή περιμέναμε για μια χειρονομία καλής θέλησης από εκείνους που ουδέποτε έδειξαν καλή διάθεση προς το Κόσοβο».

Το Κόσοβο ήταν σερβική επαρχία και περιήλθε στον έλεγχο διοίκησης του ΟΗΕ και του ΝΑΤΟ μετά τις νατοϊκές επιδρομές του 1999, που ανέστειλαν τη σερβική εθνοκάθαρση εις βάρος των Αλβανών αυτονομιστών. Το ψήφισμα του Σ.Α. που όριζε την προσωρινή διοίκηση του ΟΗΕ άφηνε εκκρεμές το καθεστώς του Κοσόβου. Η αλβανική ηγεσία της χώρας ανακήρυξε την ανεξαρτησία της το 2008 και το Κόσοβο αναγνωρίστηκε από 116 χώρες έκτοτε. Η Σερβία απορρίπτει την απόσχιση και η Ρωσία, στενή σύμμαχος του Βελιγραδίου με δικαίωμα βέτο στο Σ.Α., μπλοκάρει την ένταξη της Πρίστινας στα Ηνωμένα Εθνη. Η συνεδρίαση του Σ.Α. έφερε εκ νέου στην επιφάνεια το σχεδόν 20ετές αδιέξοδο για το Κόσοβο και τις κλιμακούμενες εντάσεις στα δυτικά Βαλκάνια.

Την ίδια ώρα, τόσο το Κόσοβο όσο και η Σερβία λένε ότι βλέπουν το μέλλον τους στην Ε.Ε., που έχει επί μακρόν επιχειρήσει να ομαλοποιήσει τις διμερείς σχέσεις τους, έως τώρα χωρίς επιτυχία. Ο Ρώσος πρέσβης στον ΟΗΕ, Βασίλι Νεμπένζια, χρησιμοποιώντας τη σκληρότερη γλώσσα, κατηγόρησε το Κόσοβο πως επιδεικνύει αναρχία με την απόφασή του και προειδοποίησε ότι η κατάσταση έχει γίνει εκρηκτική. «Το πιο σοβαρό ζήτημα είναι η πιθανότητα ένοπλων επιχειρήσεων από Αλβανούς Κοσοβάρους στον βόρειο σερβικό τομέα της χώρας προκειμένου να εδραιωθεί διά της βίας ο έλεγχος της κυβέρνησης της Πρίστινας σε ολόκληρη την επικράτεια», προειδοποίησε. Ενα τέτοιο σενάριο θα μπορούσε να οδηγήσει σε αιματοχυσία και να εξελιχθεί σε αληθινή καταστροφή και επιστροφή των Βαλκανίων σε παλιότερες ταραγμένες εποχές. Παράλληλα, αμφισβήτησε κατά πόσον η διεθνής παρουσία στην περιοχή θα μπορούσε να προλάβει ένα τέτοιο σενάριο Βlitzkrieg. Τόσο ο Νεμπένζια όσο και ο Βούτσιτς υπενθύμισαν την αυτοσυγκράτηση που έχει επιδείξει η Σερβία μέχρι στιγμής. «Η Σερβία ανέκαθεν κάνει τα πάντα για να διατηρήσει τη σταθερότητα, την ηρεμία και την ειρήνη σε ολόκληρη την περιοχή», τόνισε ο Σέρβος πρόεδρος. Πάντως, ο Θάτσι διεμήνυσε ότι η απόφαση του Κοινοβουλίου για τον στρατό είναι μη αναστρέψιμη, αλλά τόνισε ότι ο μετασχηματισμός θα γίνει σε στενή συνεργασία με το ΝΑΤΟ και με τη βούληση να δημιουργηθεί μια επαγγελματική, πολυεθνική δύναμη.