ΚΟΣΜΟΣ

Αμερική – Τουρκία αποκαθιστούν τις σχέσεις τους

ΑΓΚΥΡΑ. Εκτόνωση της έντασης που προκάλεσε την περασμένη εβδομάδα στις ήδη τεταμένες αμερικανο-τουρκικές σχέσεις επιδιώκουν Αγκυρα και Ουάσιγκτον, όπως διεφάνη από την κοινή ανακοίνωση που ήρθε χθες στο φως της δημοσιότητας, και στην οποία οι δύο πλευρές εκφράζουν τη λύπη τους για το επεισόδιο της σύλληψης 11 Τούρκων στρατιωτών στην Σουλειμανίγια, στο Βόρειο Ιράκ. Ερωτήματα, ωστόσο, προκάλεσε χθες η δήλωση Αμερικανού αξιωματούχου, ο οποίος τόνισε ότι η Αγκυρα έδωσε στη δημοσιότητα το ανακοινωθέν προτού αυτό εγκριθεί επισήμως και από την Ουάσιγκτον. Το ανακοινωθέν είναι το αποτέλεσμα συνεργασίας Αμερικανών και Τούρκων αξιωματούχων στο πλαίσιο κοινής επιτροπής, η οποία συστήθηκε την περασμένη εβδομάδα προκειμένου να διερευνηθούν οι συνθήκες κάτω από τις οποίες, στις 4 Ιουλίου, Αμερικανοί στρατιώτες συνέλαβαν 11 Τούρκους κομάντος και τους οδήγησαν δεμένους με χειροπέδες στην Βαγδάτη, όπου και κρατήθηκαν για δύο ημέρες.

Δημοσιοποιήθηκε πρόωρα

Ωστόσο, από αμερικανικής πλευράς δημιουργήθηκε χθες η εντύπωση ότι η Αγκυρα βιάστηκε να δώσει στη δημοσιότητα το ανακοινωθέν πριν από την επίσημη έγκριση της Ουάσιγκτον, γεγονός που ερμηνεύθηκε ως μια ακόμη απόδειξη έλλειψης συντονισμού μεταξύ των δύο νατοϊκών συμμάχων. Αξιωματούχος της αμερικανικής πρεσβείας στην ʼγκυρα υπογράμμισε ότι το έγγραφο δόθηκε στην δημοσιότητα πρόωρα και ενώ η πρεσβεία ανέμενε την έγκριση από την Ουάσιγκτον. «Είχαμε ενημερώσει την τουρκική πλευρά ότι θα έπρεπε να λάβουμε επίσημη έγκριση από την Ουάσιγκτον, κάτι που δεν έχει γίνει μέχρι στιγμής», υπογράμμισε αξιωματούχος της πρεσβείας.

Τεράστιο σφάλμα

Το ανακοινωθέν δόθηκε στη δημοσιότητα από το αρχηγείο των Τουρκικών Ενόπλων Δυνάμεων, εκ μέρους της Κοινής τουρκο-αμερικανικής επιτροπής, στην οποία συμμετείχαν Τούρκοι και Αμερικανοί στρατηγοί που διερεύνησαν την υπόθεση. «Το συμπέρασμα που βγαίνει είναι ότι έγινε ένα τεράστιο σφάλμα», σχολίασε ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών, Αμπντουλάχ Γκιουλ. O κ. Γκιουλ, μιλώντας σε συνεδρίαση του Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης, υπογράμμισε ότι Τούρκοι και Αμερικανοί αξιωματούχοι συμφώνησαν στη σύσταση και άλλων επιτροπών ώστε να αποφευχθούν παρόμοια επεισόδια μεταξύ των δύο χωρών και να ενισχυθεί η συνεργασία στην ανοικοδόμηση του Ιράκ. «Οι επιτροπές αυτές θα έχουν στόχο τη βελτίωση της σχέσης μεταξύ Ουάσιγκτον και Αγκυρας, καθώς και την ενίσχυση της συμμετοχής της Τουρκίας στην ανοικοδόμηση του Ιράκ.», δήλωσε ο κ. Γκιουλ, χωρίς ωστόσο να αναφερθεί σε λεπτομέρειες.

Παρ’ ότι το συγκεκριμένο γεγονός μπορεί να θεωρείται λήξαν, είναι πλέον σαφές ότι τα αλληλοσυγκρουόμενα στρατηγικά συμφέροντα των δύο νατοϊκών συμμάχων στην περιοχή δημιουργούν μια άνευ προηγουμένου ένταση στις αμερικανο-τουρκικές σχέσεις, οι οποίες δεν αποκλείεται να οδηγηθούν και σε ρήξη.

Στο επίκεντρο το Κουρδικό

Στο επίκεντρο βρίσκεται βεβαίως το Κουρδικό, καθώς η Αγκυρα έχει αρχίσει να συνειδητοποιεί με τρόμο ότι η πολύτιμη στήριξη των κουρδικών κομμάτων του Τζαλάλ Ταλαμπανί και του Μασούντ Μπαρζανί στη δημιουργία του νέου Ιράκ θα πρέπει να έχει συγκεκριμένα ανταλλάγματα, υπό τη μορφή δημιουργίας ενός αυτόνομου κουρδικού κράτους στον ιρακινό Βορρά. Είναι χαρακτηριστικό ότι παρά τις προσπάθειες εκτόνωσης, ο Τούρκος στρατηγός Γιασάρ Μπουγιακανίτ δήλωσε προχθές στους δημοσιογράφους ότι η Τουρκία θα διατηρήσει τη στρατιωτική της παρουσία στο Βόρειο Ιράκ για όσο διάστημα κρίνει ότι οι Κούρδοι αντάρτες αποτελούν απειλή για την εδαφική της ακεραιότητα. O ίδιος υπογράμμισε ότι η Αγκυρα δεν έχει λάβει αίτημα της Ουάσιγκτον για απόσυρση των δυνάμεών της από την περιοχή μετά το τελευταίο επεισόδιο. O Αμερικανός στρατηγός Τζον Αμπιζάιντ, ο οποίος διαδέχεται τον στρατηγό Τόμι Φράνκς στο Ιράκ, αναμένεται να επισκεφθεί την Αγκυρα εντός της εβδομάδος.