ΚΟΣΜΟΣ

Κοινωνικοί παραμορφωτικοί καθρέφτες

Στη Συρία αυτή την εποχή κάνει θραύση μια κούκλα ονόματι Φούλα, ντυμένη με παραδοσιακή σκούρα φορεσιά και μουσουλμανική μαντίλα. Στον αντίποδα της δυτικότροπης κούκλας Μπάρμπι, της ξανθιάς, αγαλματώδους και με boyfriend, η Φούλα πωλείται εκτός από τη Συρία και στην Αίγυπτο, την Ιορδανία και το Κατάρ, καλυμμένη από την κορφή μέχρι τα νύχια, μαζί με το ασορτί χαλάκι της προσευχής, χρώματος ροζ, αφού απευθύνεται σε κοριτσάκια. Οι μουσουλμάνοι γονείς μπορούν να έχουν ήσυχο το κεφάλι τους: οι αξίες του Κορανίου διαφυλάσσονται πλέον και μέσω των παιχνιδιών. Οι Δυτικοί θα σπεύσουν να διακρίνουν υπερβολή και φανατισμό στη διάδοση της κούκλας Φούλα, θα κάνουν λόγο για τον αναχρονιστικό χαρακτήρα του Ισλάμ. Και δεν θα έχουν άδικο.

Στην προηγμένη Ολλανδία, της οποίας η ανοιχτή κοινωνία αποτέλεσε για δεκαετίες παράδειγμα προς μίμηση, η κρατική τηλεόραση ετοιμάζει αυτή την περίοδο ένα νέο τηλεοπτικό ριάλιτι, «εκπαιδευτικού χαρακτήρα», όπου θα ερευνώνται «ζωντανά» οι παρενέργειες της χρήσης ναρκωτικών. Συνεργάτες της εκπομπής, τους οποίους θα παρακολουθούν καλού κακού και γιατροί, θα δοκιμάζουν πάσης φύσεως ναρκωτικά από LSD, κοκαΐνη μέχρι ηρωίνη και θα περιγράφουν τις εμπειρίες τους στο τηλεοπτικό κοινό με σκοπό να το διαφωτίσουν. Θυμίζουμε ότι στην ανοιχτή Ολλανδία η χρήση σε μικρές ποσότητες ακόμη και σκληρών ναρκωτικών δεν τιμωρείται, αρκεί να είναι σίγουρο ότι αφορά προσωπική χρήση. Οι παραγωγοί της εκπομπής βεβαιώθηκαν ότι δεν θα διωχθούν για το περιεχόμενό της. Αντιδράσεις από την πολιτική ηγεσία δεν υπήρξαν. Ο υπουργός Υγείας της Ολλανδίας, ο χριστιανοδημοκράτης Χιεν Πιετ Ντόνερ, δήλωσε ότι η χρήση ναρκωτικών δεν είναι ποινικό αδίκημα αλλά πρόβλημα της δημόσιας υγείας. Μπορεί να ισχυρίζεται ό,τι θέλει ο κ. υπουργός, όμως, ποιος αλήθεια πιστεύει ότι μια τέτοια εκπομπή μπορεί να επιμορφώσει τον οποιονδήποτε, πόσο μάλλον τους νεότερους;

Στην Ελλάδα, αυτή την εποχή, ένας μεγάλος ιδιωτικός τηλεοπτικός σταθμός ετοιμάζεται να προβάλει ένα ριάλιτι με μαμάδες και τα ενήλικα τέκνα τους, στο οποίο ο νικητής της θα είναι πιθανώς η μητέρα που θα κάνει τα πάντα για το παιδί της – ακόμη και αν αυτό συνεπάγεται δημόσιο, από τηλεοράσεως εξευτελισμό. Είναι απορίας άξιο πώς οι δαιμόνιοι παραγωγοί τέτοιων εκπομπών δεν το είχαν σκεφθεί νωρίτερα. Δεδομένου ότι δεν υπάρχει Ελληνίδα μητέρα που δεν θα έκανε τα πάντα για το παιδί της, δεν θα δυσκολεύονταν καθόλου να βρουν υποψήφιες παίκτριες. Στην Ελλάδα επίσης αυτή την περίοδο, με νομοσχέδιο της κυβέρνησης θεσμοθετούνται οι ιερατικές σχολές. Οι θρησκευτικές σχολές εξισώνονται με τα πανεπιστημιακά ιδρύματα, ώστε να πιστοποιείται ο θεάρεστος χαρακτήρας των συγκεκριμένων σπουδών, αφού θεάρεστο έργο θα επιτελέσουν όσοι τις ολοκληρώσουν. Αντιδράσεις για το συγκεκριμένο νομοσχέδιο υπήρξαν. Για το ριάλιτι των μαμάδων όχι ακόμη, επειδή δεν έχει αρχίσει ακόμη να προβάλλεται. Σε κάθε περίπτωση όμως τα δύο παραδείγματα αντανακλούν τη σημερινή ελληνική πραγματικότητα. Οπως η μαυροφορεμένη κούκλα με τη μαντίλα αντανακλά τις στρεβλές προσπάθειες ενός υποτυπώδους εκσυγχρονισμού του Ισλάμ. Οπως το τολμηρό ριάλιτι επιβεβαιώνει τη φήμη της Ολλανδίας ως ανεκτικής κοινωνίας ακόμη και όταν πρόκειται για κάτι τόσο αποδεδειγμένα βλαβερό, όπως η χρήση ναρκωτικών. Με την ίδια λογική, το ελληνικό ριάλιτι με πρωταγωνίστριες μαμάδες αντανακλά μια κοινωνία που δύσκολα ξεφεύγει από τη μαμά και το νομοσχέδιο για τις ιερατικές σχολές καταδεικνύει μια κοινωνία που δύσκολα απαγκιστρώνεται από την προστασία της μητέρας Εκκλησίας.