ΚΟΣΜΟΣ

Φόβοι από την εθνικοποίηση Μοράλες

ΛΑ ΠΑΖ. «Ηρθε η ώρα, η ιστορική ώρα, να αναλάβουμε ξανά τον έλεγχο των φυσικών πόρων μας. Η λεηλασία από τις ξένες εταιρείες τελείωσε». Με τις φράσεις αυτές, ο νεοεκλεγείς πρόεδρος της Βολιβίας Εβο Μοράλες ανακοίνωσε τη Δευτέρα την επανεθνικοποίηση των κοιτασμάτων φυσικού αερίου της χώρας, που είχαν ιδιωτικοποιηθεί στα μέσα της δεκαετίας του ’90.

Επιχειρώντας να αμβλύνει τις ανησυχίες των επενδυτών, ο αντιπρόεδρος της χώρας Αλβαρο Γκαρσία διευκρίνισε χθες ότι η εθνικοποίηση των κοιτασμάτων εξακολουθεί να αφήνει περιθώρια κέρδους στις ξένες εταιρείες. Με το διάταγμα που υπέγραψε ο Μοράλες τη Δευτέρα, οι εταιρείες έχουν έξι μήνες περιθώριο να επαναδιαπραγματευθούν τα συμβόλαιά τους με το βολιβιανό δημόσιο, ενώ έως τότε, θα κρατούν το 18% της παραγωγής, αποδίδοντας στην κρατική εταιρεία το υπόλοιπο.

Ανησυχία

Ο Γκαρσία προέβλεψε ότι του χρόνου, τα έσοδα της Βολιβίας από την ενέργεια θα ανέρχονται σε 780 εκατ. δολάρια, ποσό εξαπλάσιο αυτού που κέρδισε η χώρα από την εκμετάλλευση των κοιτασμάτων της το 2002.

Οι δύο εταιρείες που θίγονται περισσότερο είναι η βραζιλιάνικη Petrobras και η ισπανο-αργεντίνικη Repsol. Ο διευθυντής της βολιβιανής θυγατρικής της πρώτης επέστρεψε κατεπειγόντως στην έδρα του, όπου επρόκειτο να έχει συνάντηση με τον πρόεδρο της χώρας Λούλα ντα Σίλβα. Παράλληλα, στις Βρυξέλλες, ο εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δήλωσε την «ανησυχία» της επιτροπής, προσθέτοντας ότι η κατάσταση τυγχάνει στενής παρακολούθησης.

«Σαφώς τα νέα είναι κακά (για τις εταιρείες), αλλά η αγορά δεν πρέπει να εκπλήσσεται πολύ, η κίνηση αυτή σχεδιαζόταν εδώ και καιρό», δήλωσε Αμερικανός αναλυτής. Ο Μοράλες εξελέγη τον Δεκέμβριο με τις ψήφους των κινημάτων που διαδήλωναν τα τελευταία χρόνια υπέρ της εθνικοποίησης των φυσικών πόρων της χώρας. Μόλις εξελέγη, ο Μοράλες περιόδευσε στις πρωτεύουσες των χωρών που έχουν ενεργειακά συμφέροντα στη Βολιβία, δηλώνοντας ότι «θα εθνικοποιήσουμε, αλλά δεν θα κατασχέσουμε, δεν θα απαλλοτριώσουμε και δεν θα εκδιώξουμε».

Παρών ο στρατός

Αυτό που δεν θεωρείτο αναμενόμενο ήταν η απόφαση του Μοράλες να στείλει το στρατό στις 52 εγκαταστάσεις φυσικού αερίου της χώρας, όπως έπραξε τη Δευτέρα. «Ηταν μια πολύ δημοφιλής κίνηση. Ο εθνικισμός στη χώρα βρίσκεται τώρα σε μεγάλη έξαρση και αυτό θα αρέσει σε πολύ κόσμο», δήλωσε στην αμερικανική «Ουάσιγκτον Ποστ» ο Γκονσάλο Τσάβες, πολιτικός αναλυτής στο καθολικό πανεπιστήμιο της Λα Παζ.

Η ενεργειακή πολιτική του Μοράλες ακολουθεί το πρότυπο της Βενεζουέλας. Την προηγουμένη της ανακοίνωσης, ο Μοράλες είχε επιστρέψει από την Αβάνα, όπου είχε υπογράψει τριμερή συνθήκη συνεργασίας με την Κούβα και τη Βενεζουέλα, σύμφωνα με την οποία η Κούβα θα στείλει γιατρούς και δασκάλους στη Βολιβία, ενώ η Βενεζουέλα θα προσφέρει στη χώρα 130 εκατ. δολάρια για αναπτυξιακά και κοινωνικά προγράμματα.