ΚΟΣΜΟΣ

Καρότο και μαστίγιο για Ιράν

Η διπλωματία θεωρείται η τέχνη της πραγματοποίησης του φαινομενικά ανέφικτου. Απαντες εύχονται, λοιπόν, ότι οι διπλωματικές διεργασίες μεταξύ Αμερικανών, Βρετανών, Γάλλων, Γερμανών, Ρώσων και Κινέζων θα έχουν ως αποτέλεσμα την αποτροπή των δύο μεγαλύτερων κινδύνων που σχετίζονται με τη διαμάχη αναφορικά με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Ο πρώτος κίνδυνος δεν είναι άλλος από τον μη τερματισμό των πειραμάτων από πλευράς του Ιράν και την παραγωγή πυρηνικής βόμβας. Ο δεύτερος σχετίζεται με το ενδεχόμενο της στρατιωτικής επέμβασης σε περίπτωση που δεν καταστεί δυνατή η συμμόρφωση της Τεχεράνης διά της διπλωματικής οδού.

Ο δρόμος προς την αποφυγή των παραπάνω πιθανών δεινών επιβάλλει την παράλληλη δραματική αύξηση του κόστους των πυρηνικών φιλοδοξιών του Ιράν και των οφελών σε περίπτωση που η Τεχεράνη αποφασίσει να συμμορφωθεί με τις επιταγές της διεθνούς κοινότητας. Παρά ταύτα, οι διπλωμάτες παραμένουν σε αδιέξοδο και οι Ιρανοί ενδέχεται να οδηγηθούν στο συμπέρασμα ότι είναι σε θέση να ξεγλιστρήσουν.

Το Ιράν επιμένει ότι δεν ενδιαφέρεται για την παραγωγή πυρηνικών όπλων. Εδώ και δύο δεκαετίες, ωστόσο, παραπλανεί τους επιθεωρητές της Διεθνούς Επιτροπής για την Ατομική Ενέργεια και ελάχιστοι πλέον πιστεύουν ότι το πυρηνικό του πρόγραμμα αποσκοπεί αποκλειστικά σε ειρηνικούς σκοπούς. Ο φόβος της διεθνούς κοινότητας σχετίζεται με τον χαρακτήρα του καθεστώτος της Τεχεράνης και τους πειρασμούς που εγείρει η κατοχή όπλων μαζικής καταστροφής, καθώς και με τους μετασεισμούς που αναπόφευκτα θα προκαλέσει η ανάδυση ενός πυρηνικού Ιράν.

Ο πρόεδρος του Ιράν, Μαχμούντ Αχμεντινετζάντ, έχει κάνει δημόσια λόγο περί εξάλειψης του Ισραήλ από τον χάρτη. Παράλληλα, οι σχέσεις μεταξύ του Ιράν και των υπολοίπων κρατών του Περσικού Κόλπου κάθε άλλο παρά άριστες μπορούν να χαρακτηριστούν. Θα απειλούσαν ποτέ οι μουλάδες το Ισραήλ ή οποιοδήποτε άλλο κράτος με τη χρήση πυρηνικών; Ουδείς μπορεί να απαντήσει με βεβαιότητα. Ωστόσο, οι χώρες που ανέχονται επί σειρά ετών την ύπαρξη πυρηνικών όπλων στο Ισραήλ, όπως η Σαουδική Αραβία, η Αίγυπτος, η Συρία και ενδεχομένως και η Τουρκία, μάλλον δεν θα περιμένουν την απάντηση. Στην εν λόγω εύθραυστη περιοχή ένας αγώνας για την κατοχή πυρηνικών όπλων θα πολλαπλασίαζε δραματικά τους κινδύνους. Στόχος της διεθνούς κοινότητας πρέπει να είναι η διατήρηση ενός ενιαίου διπλωματικού μετώπου εις βάρος της Τεχεράνης και η ενθάρρυνση των μετριοπαθών στο εσωτερικό του Ιράν να σταθμίσουν το κόστος της απομόνωσης. Θεωρητικά και δεδομένης της ανεργίας που πλήττει το Ιράν, οι μουλάδες δεν θα ριψοκινδυνέψουν την απώλεια των ξένων επενδύσεων. Στην πράξη, όμως, η ραγδαία αύξηση της τιμής του πετρελαίου επιτρέπει στο καθεστώς να αυξήσει τις παροχές. Πιθανότατα, το κλειδί βρίσκεται στις απ’ ευθείας συνομιλίες μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσιγκτον με την πρώτη να διακόπτει το πυρηνικό της πρόγραμμα και την τελευταία να δεσμεύεται ότι δεν θα επιτεθεί. Μόνο οι ΗΠΑ είναι σε θέση να κάνουν μια προσφορά στην οποία το Ιράν δεν θα μπορέσει να αντισταθεί. Ο συνδυασμός των σκληρών ραβδιών και των ζουμερών καρότων δεν εγγυάται αποτροπή της κρίσης. Αξίζει, όμως, να δοκιμαστεί στην πράξη.

Δήλωση Λαβρόφ

ΝΕΑ ΥΟΡΚΗ. Υπέρ της διευθέτησης του ζητήματος του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν στους κόλπους της Διεθνούς Επιτροπής για την Ατομική Ενέργεια τάχθηκε χθες ο υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας, Σεργκέι Λαβρόφ. Την ίδια στιγμή, ο αντιπρόσωπος του Ιράν στα Ηνωμένα Εθνη, Ζαβάντ Ζαρίφ, επέκρινε την προωθούμενη από τις ΗΠΑ και την Ευρωπαϊκή Ενωση πρόταση ψηφίσματος εις βάρος της χώρας του και κατηγόρησε την Ουάσιγκτον ότι προσβλέπει στην πρόκληση νέων εντάσεων στην περιοχή της Μέσης Ανατολής. Από την πλευρά του, ο Μαχμούντ Αμχεντινετζάντ επανέλαβε ότι το πυρηνικό πρόγραμμα δεν αποσκοπεί στην παραγωγή όπλων μαζικής καταστροφής και κάλεσε τη Δύση να σεβαστεί τον ιρανικό λαό. «Οι απειλές των παγκόσμιων ταραξιών δεν πρόκειται να επηρεάσουν τη θέληση του ιρανικού έθνους για τεχνολογική πρόοδο», τόνισε ο πρόεδρος του Ιράν.