ΚΟΣΜΟΣ

Σε αντιπαράθεση Μόσχα-Λονδίνο για το Λιτβινένκο

ΛΟΝΔΙΝΟ. Σαφείς είναι ήδη -παρά την προειδοποίηση της Ρωσίας να μην πολιτικοποιηθεί το ζήτημα- οι πολιτικές επιπλοκές της υπόθεσης Λιτβινένκο, έντεκα ημέρες μετά τον επεισοδιακό θάνατο του πρώην πράκτορα στο Λονδίνο. Ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ δήλωσε χθες ότι η διαμάχη Μόσχας-Λονδίνου, σχετικά με τις συνθήκες υπό τις οποίες δηλητηριάστηκε ο Αλεξάντρ Λιτβινέκο, απειλεί να προκαλέσει βλάβη στις διπλωματικές σχέσεις, ενώ ο Βρετανός υπουργός Εσωτερικών, Τζον Ριντ κατέστησε σαφές ότι οι έρευνες δεν θα περιοριστούν στο βρετανικό έδαφος. Ηδη έχουν μεταβεί στη Μόσχα εννέα μέλη της βρετανικής αντιτρομοκρατικής υπηρεσίας, με σκοπό να ανακρίνουν πρόσωπα-κλειδιά, διαδικασία που δεν αποκλείεται να έχει δυσμενή κατάληξη σε περίπτωση που οριστεί ύποπτος από το περιβάλλον του προέδρου Πούτιν…

Παρότι το σενάριο αυτό περιγράφεται ως η «χειρότερη εκδοχή», Ρώσοι αναλυτές σημειώνουν ότι η κυβέρνηση είναι «ιδιαίτερα ανήσυχη.

Ο κ. Ριντ επρόκειτο να ενημερώσει σχετικά τους υπουργούς Δικαιοσύνης και Εσωτερικών της Ε.Ε., στη διάρκεια των εργασιών του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στις Βρυξέλλες. Ανάλογη συζήτηση θα γίνει και στο Μέτλαχ της Γερμανίας όπου οι ηγέτες της Γαλλίας και της Γερμανίας θα επιδιώξουν να άρουν τις αντιρρήσεις της Πολωνίας για την ανανέωση του συμφώνου συνεργασίας Ρωσίας-Ε.Ε. Επικαλούμενος τις υποθέσεις Λιτβινένκο και Πολιτκόφσκαγια ο Πολωνός πρόεδρος, Λεχ Κατσίνσκι δήλωσε σε γερμανικό περιοδικό ότι η χώρα του δεν εμπιστεύεται τη Ρωσία… Το θέμα θα τεθεί και στη συνάντηση του κ. Πούτιν με τον Ιταλό υπουργό Εξωτερικών, Μάσιμο ντ’ Αλέμα στη Μόσχα, όπου ο τελευταίος θα ζητήσει «απαντήσεις». Ενα από τα κυρίαρχα ερωτήματα αφορά την προέλευση του ραδιενεργού ισότοπου πολώνιου 210, στο οποίο πέραν του Λιτβινένκο και της συζύγου του εκτέθηκε και ο Ιταλός ακαδημαϊκός, Μάριο Σκαραμέλα. Ο τελευταίος νιώθει μεν «πολύ καλά» αλλά δέχθηκε δόση πενταπλάσια της θανατηφόρας…

Η βρετανική αστυνομία, σύμφωνα με τον κ. Ριντ, «θα συνεχίσει τις ανακρίσεις και θα οδηγηθεί όπου την πάνε τα στοιχεία». Εάν ορίσει ύποπτο στη Ρωσία, οι Βρετανοί θα ζητήσουν την έκδοσή του, αίτημα που είναι αμφίβολο εάν θα γίνει αποδεκτό. Το Λονδίνο, σημειωτέον, προσφέρει στέγη σε πολλούς Ρώσους που πλούτισαν μετά τη διάλυση της ΕΣΣΔ και έχει επανειλημμένως απορρίψει αιτήματα για την έκδοση αντιπάλων του Κρεμλίνου. Μεταξύ τους και ο άλλοτε βαρώνος των ρωσικών ΜΜΕ, Μπόρις Μπερεζόφσκι και ο Αχμέντ Ζακάγεφ, μέλος της εξόριστης τσετσενικής κυβέρνησης…

Η σχέση του Λιτβινένκο με τους Τσετσένους αποδεικνύεται από τις πιο ενδιαφέρουσες πτυχές της υπόθεσης, ειδικά μετά τη δήλωση του πατέρα του, Βάλτερ, ότι ο νεκρός θα ταφεί με τη μουσουλμανική παράδοση όπως ζήτησε. Τσετσένοι ηγέτες, όπως ο Ζακάγεφ ή ο δολοφονηθείς, Ντογκάρ Ντουνάγεφ φέρονται να πρωταγωνιστούν στις «αποκαλυπτικές» ιστορίες, που σύμφωνα με τη μαρτυρία της φοιτήτριας Τζούλια Σβετλιτσνάγια, σκόπευε να χρησιμοποιήσει ο Λιτβινένκο για να εκβιάσει μέλη της ρωσικής ολιγαρχίας. Ο Λιτβινένκο, περιέγραψε η φοιτήτρια, φερόταν τόσο παράλογα που όταν δηλητηριάστηκε σκέφτηκε ότι ήταν «ένα ακόμη τρικ για να προσελκύσει την προσοχή». Επί μήνες την «βομβάρδιζε» με e-mail, στέλνοντάς της «πολιτικά έγγραφα», ένα από τα οποία υποστήριζε ότι ο Πούτιν είναι παιδεραστής… Η φοιτήτρια είχε έλθει σε επαφή μαζί του, στο πλαίσιο έρευνάς της για το τσετσενικό πρόβλημα.