ΚΟΣΜΟΣ

Μαύρη σελίδα πολέμου για τους Γάλλους

Ο χθεσινός εορτασμός των ενενήντα χρόνων από τη μάχη του Σεμέν ντε Νταμ δεν θύμιζε σε τίποτε εκείνους άλλων μαχών του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου, καθώς η Γαλλία θυμήθηκε χθες ένα από τα πιο δυσάρεστα περιστατικά του πολέμου και μία από τις μεγαλύτερες εξεγέρσεις στρατιωτών σε πεδίο μάχης.

Η μάχη, που διεξήχθη σε γυμνό λόφο, δύο ώρες βόρεια από το Παρίσι, αποτελεί μία από τις πλέον αιματηρές του πολέμου. Στις 6 το πρωί της 16ης Απριλίου 1917, ο Γάλλος στρατηγός Ρομπέρ Νιβέλ διέταξε 1,2 εκατομμύρια άνδρες του να επιτεθούν σε μέτωπο 130 χιλιομέτρων, σε μια προσπάθεια να δώσει γρήγορο τέλος στον πόλεμο.

Το αποτέλεσμα ήταν καταστροφικό. Το γεγονός ότι ο Νιβέλ υποτίμησε τα γερμανικά οχυρωματικά έργα, στην κορυφή του λόφου, σήμανε την αδυναμία των ανδρών του να σπάσουν τη γερμανική άμυνα, ενώ παρά τους 30.000 νεκρούς τις πρώτες δέκα ημέρες της μάχης ο Νιβέλ αρνήθηκε να διατάξει αναδίπλωση.

Η κατάσταση αυτή οδήγησε τους Γάλλους στρατιώτες σε στάση. Αν και δεν οπισθοχώρησαν, οι Γάλλοι αρνήθηκαν να υπακούσουν σε νέες διαταγές επίθεσης. Ο θάνατος των περισσότερων έμπειρων αξιωματικών κατά τις πρώτες επιθέσεις άφησε τους άνδρες υπό τις διαταγές άπειρων κατώτερων αξιωματικών. Η υποχώρηση της πειθαρχίας εκδηλώθηκε με τους άνδρες να υβρίζουν τους αξιωματικούς τους, να μεθούν και να τραγουδούν επαναστατικά άσματα, σύμφωνα με απομνημονεύματα.

Τα στρατιωτικά αρχεία περιπλέκουν, στο μεταξύ, τα πράγματα. Γνωρίζουμε, όμως, ότι 40.000 άνδρες, σε 130 συντάγματα, συμμετείχαν στην εξέγερση. Περίπου 3.400 «στασιαστές» οδηγήθηκαν ενώπιον της στρατιωτικής δικαιοσύνης τους επόμενους μήνες, 554 καταδικάσθηκαν σε θάνατο, ενώ γύρω στους 50 εκτελέσθηκαν. «Η εξέγερση αποκαλύπτει μόνο την ολική απογοήτευση των στρατιωτών, σε μια ιστορική εποχή επανάστασης στη Ρωσία και επιχειρησιακού αδιεξόδου στο Δυτικό Μέτωπο. Ο περσινός εορτασμός της Μάχης του Βερντέν ήταν απλή υπόθεση, καθώς επρόκειτο για μία στρατιωτική νίκη», λέει ο διοργανωτής των εκδηλώσεων μνήμης, ιστορικός, Γκι Μαριβάλ.