ΚΟΣΜΟΣ

Προς αναζήτηση κηδεμόνα στο ανεξάρτητο Κόσοβο

Μετ’ εμποδίων, πολλών και διάφορων, άρχισε η περίφημη «μεταβατική περίοδος» για τη μεταβίβαση των εξουσιών στο ανεξάρτητο Κοσσυφοπέδιο. Το Σύνταγμα του μονομερώς ανακηρυχθέντος κράτους τέθηκε σε ισχύ από τις 15 Ιουνίου, αλλά προέκυψαν «απρόβλεπτες» επιπλοκές. Λόγω των αντιρρήσεων της Ρωσίας και της Σερβίας, καθυστέρησε η πολυσυζητημένη ανάπτυξη της μεγαλύτερης πολιτικής αποστολής της Ε.Ε. σε ξένο έδαφος, της Eulex, καθώς αμφισβητήθηκε η νομιμότητά της, επειδή δεν είχε εγκριθεί από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Ο Μπαν Κι Μουν

Με παρέμβαση του γ.γ. του Οργανισμού Μπαν Κι Μουν αναζητήθηκε η «χρυσή τομή» μέσω της «αναμόρφωσης» της ειρηνευτικής αποστολής του ΟΗΕ (UNMIK), που βρίσκεται επί εννέα χρόνια στο Κοσσυφοπέδιο. Στόχος ήταν να διευκολυνθεί η εφαρμογή του «σχεδίου Αχτισάαρι» περί «εποπτευόμενης ανεξαρτησίας». Αρωγός έσπευσε και το ΝΑΤΟ, το οποίο ανακοίνωσε ότι θα επεκτείνει την ειρηνευτική του αποστολή (KFOR), αναλαμβάνοντας την εκπαίδευση των δυνάμεων ασφαλείας και παράλληλα συμβάλλοντας στη διάλυση του υφιστάμενου Σώματος Προστασίας του Κοσσυφοπεδίου, επανδρωμένου από πρώην Αλβανούς αντάρτες του UCΚ.

Βάσει του σχεδίου Αχτισάαρι, η Eulex, στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Ασφαλείας και Αμυνας και της αποστολής «Κράτος Δικαίου», επρόκειτο να αναλάβει την εκπαίδευση και την καθοδήγηση των αστυνομικών δυνάμεων, των τελωνειακών υπαλλήλων και των δικαστικών αρχών. Το Διεθνές Πολιτικό Γραφείο (ICO), διαμορφωμένο κατά τα πρότυπα του Γραφείου του Υπατου Εκπροσώπου στη Βοσνία και Ερζεγοβίνη, θα έχει και αυτό ρόλο επόπτη και συμβούλου της κυβέρνησης του Κοσσυφοπεδίου.

Μόσχα και Βελιγράδι

Οι αντιδράσεις Μόσχας και Βελιγραδίου ανέστειλαν την εφαρμογή των προβλεπόμενων. Ο κ. Μπαν προσπάθησε να ενώσει τις άκρες και μέχρι νεωτέρας, δηλαδή της νέας απόφασης του Συμβουλίου Ασφαλείας, επόπτης και φορέας διεθνούς πολιτικής παρουσίας στο Κοσσυφοπέδιο παρέμεινε η UNMIK, ενώ ανακοινώθηκε η αντικατάσταση, λόγω εκπνοής της θητείας, του επικεφαλής της ειρηνευτικής αποστολής του ΟΗΕ Γιόαχιμ Ρύκερ από τον Ιταλό πρέσβη Λαμπέρτο Ζανιέρ. Αραγε, πρόκειται για μια ακόμη κίνηση καθησυχασμού της σερβικής και της ρωσικής πλευράς, που είχε ζητήσει στις 12 Ιουνίου την απομάκρυνση του κ. Ρύκερ;

Οι Σέρβοι

Ενδιαμέσως, οι Σέρβοι στο βόρειο τμήμα του Κοσσυφοπεδίου, ενίσχυσαν τα δικά τους θεσμικά όργανα στην περιοχή. Ο κ. Ρύκερ είχε υποστηρίξει ότι δεν πρέπει να υπάρξει γεωγραφική, εθνική ή λειτουργική κατάτμηση αρμοδιοτήτων στον νομικό και δικαστικό τομέα. Αλλά στο μεταξύ μεσολάβησαν νέες προτάσεις, μεταξύ άλλων ζητήθηκε η ευρωπαϊκή αποστολή να περιοριστεί στον αλβανικό τομέα, ενώ η αποστολή του ΟΗΕ να έχει την ευθύνη των ελεγχόμενων από τους Σέρβους περιοχών.

«Το Κοσσυφοπέδιο και η Αλβανία αποτελούν ένα έθνος, αλλά ταυτόχρονα δύο κράτη, που θέλουν να ενταχθούν στην Ευρωπαϊκή Ενωση και στο ΝΑΤΟ», δήλωσε ο Χασίμ Θάτσι στα Τίρανα. Εκεί, συναντήθηκε με τον πρόεδρο Σαλί Μπερίσα. Ηταν η πρώτη του επίσκεψη στο εξωτερικό.