ΚΟΣΜΟΣ

Περίμεναν νέο Χίτλερ στη Γερμανία

ΛΟΝΔΙΝΟ. Την προειδοποίηση ότι η επανένωση της Γερμανίας εγκυμονεί τον κίνδυνο δημιουργίας ενός νέου Χίτλερ, είχε διατυπώσει ο Φρανσουά Μιτεράν απευθυνόμενος στη Μάργκαρετ Θάτσερ τον Ιανουάριο του 1990, σύμφωνα με απόρρητα βρετανικά έγγραφα που αποχαρακτηρίστηκαν πρόσφατα.

Ο πρώην πρόεδρος της Γαλλίας, όπως έγραψαν χθες οι «Τάιμς του Λονδίνου», είχε προειδοποιήσει τη Σιδηρά Κυρία σε κατ’ ιδίαν συνομιλία τους, μόλις λίγες εβδομάδες μετά την πτώση του Τείχους του Βερολίνου, ότι μια επανενωμένη Γερμανία «ενδέχεται να προσφέρει περισσότερο έδαφος από αυτό που είχε ο Χίτλερ».

Το γεύμα στο Παρίσι

Στα σχετικά έγγραφα, που τέθηκαν στη διάθεση της βρετανικής εφημερίδας, αποκαλύπτονται και αναλύονται οι ανησυχίες των Γάλλων και Αγγλων κυβερνώντων εκείνη την εποχή.

Στη διάρκεια γεύματος στο παλάτι των Ηλυσίων στις 20 Ιανουαρίου του 1990, ο Τσαρλς Πάουελ, σήμερα λόρδος Πάουελ και τότε σύμβουλος Εξωτερικών Υποθέσεων της κ. Θάτσερ, άκουσε τον κ. Μιτεράν να θίγει το θέμα της γερμανικής επανένωσης εκφράζοντας φόβους για το ενδεχόμενο επιστροφής των «κακών» Γερμανών που κυριάρχησαν στην Ευρώπη. Σύμφωνα με το σχετικό έγγραφο, ο κ. Μιτεράν δήλωσε σε κάποιο σημείο ότι εάν ο τότε καγκελάριος Χέλμουτ Κολ κατάφερνε να επιτύχει αυτό που ήθελε, μια ενωμένη Γερμανία θα κέρδιζε πολύ περισσότερο έδαφος απ’ ό, τι κέρδισε ποτέ ο Χίτλερ και πως η Ευρώπη θα έπρεπε να υποστεί τις συνέπειες. Ο κ. Μιτεράν προειδοποίησε επίσης την κ. Θάτσερ ότι εάν η Γερμανία επρόκειτο να επεκτείνει τα εδάφη της, η Ευρώπη θα επέστρεφε στο σημείο όπου βρισκόταν ένα χρόνο πριν από τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Το Τείχος του Βερολίνου έπεσε τον Νοέμβριο του 1989 και η Γερμανία δεν επανενώθηκε επισήμως πριν από τον Οκτώβριο του 1990. Οι κατ’ ιδίαν συνομιλίες μεταξύ τής τότε πρωθυπουργού και του κ. Μιτεράν έγιναν μετά την παρουσίαση των δέκα σημείων του σχεδίου Κολ για την ενοποίηση. Οι αντιρρήσεις της κ. Θάτσερ για την ενοποίηση αποκαλύπτονται και αυτές στα εν λόγω αρχεία, έκτασης συνολικά 500 σελίδων, που αναμένεται να δοθούν σήμερα στη δημοσιότητα από το βρετανικό υπουργείο Εξωτερικών.

Ενα από τα έγγραφα περιγράφει τον τρόμο της κ. Θάτσερ όταν έφθασαν στα αυτιά της εσφαλμένες αναφορές, σύμφωνα με τις οποίες Γερμανοί βουλευτές στη Βόννη γιόρταζαν την πτώση του Τείχους τραγουδώντας Deutschland ϋber alles. Ενα άλλο έγγραφο αναφέρει ότι η κ. Θάτσερ δήλωσε «θορυβημένη» από τις απόψεις του Βρετανού πρεσβευτή στη Βόννη, σερ Κρίστοφερ Μάλαμπι, ο οποίος είχε εκφραστεί θετικά μπροστά στην προοπτική επανένωσης της Γερμανίας. Τα έγραφα δείχνουν ότι Βρετανοί διπλωμάτες είχαν συνειδητοποιήσει ήδη από τον Ιανουάριο του 1989, όπως γράφουν οι «Τάιμς», ότι η ενοποίηση των γερμανικών κρατών είναι πιθανή.

Οι Βρετανοί διπλωμάτες

Μετά την πτώση του Τείχους, φοβούνταν πως η κ. Θάτσερ τηρεί μια στάση τόσο εριστική, που δεν θα μπορεί πια κανείς να ακούει τις απόψεις της.

Η απόφαση να αποχαρακτηριστούν τα έγγραφα τώρα (η Βρετανία συνήθως αποκαλύπτει επίσημα απόρρητα έγγραφα μόνο μετά το πέρας 30 ετών) εκλαμβάνεται, σύμφωνα πάντα με την εφημερίδα, ως προσπάθεια επιβεβαίωσης της θετικής άποψης των Βρετανών διπλωματών για τη γερμανική επανένωση από τα πρώτα κιόλας στάδιά της.