ΚΟΣΜΟΣ

O «πόλεμος» της Αριζόνας

Το κατά κεφαλήν ετήσιο ΑΕΠ των ΗΠΑ φθάνει τα 46.000 δολάρια, ενώ του Μεξικού δεν ξεπερνά τα 8.000 δολάρια. Δεν είναι λοιπόν να απορεί κανείς που εκατομμύρια Μεξικανοί λαθρομετανάστες εισήλθαν στις ΗΠΑ αναζητώντας καλύτερη ζωή.

Οι ειδικοί συμφωνούν ότι 11 εκατομμύρια παράνομοι μετανάστες διαμένουν σήμερα στις ΗΠΑ, όσος και ο πληθυσμός της Πολιτείας του Οχάιο. Αν και η κατάσταση αυτή θα έπρεπε να έχει οδηγήσει στην εκπόνηση εθνικής μεταναστευτικής νομοθεσίας, το Κογκρέσο επέλεξε την ολιγωρία, αφήνοντας το ζήτημα στην αρμοδιότητα των δικαστηρίων και της αστυνομίας.

Τα πράγματα ήρθαν στη φυσική τους κατάληξη με τον νόμο SB1070 της Αριζόνας. Το νομοθέτημα αυτό δίχασε το έθνος. Οι υποστηρικτές του είδαν σε αυτό αναγκαία αν και καθυστερημένη προσπάθεια εντοπισμού και σύλληψης λαθρομεταναστών, κάτι που η ομοσπονδιακή κυβέρνηση ηθελημένα απέφυγε να πράξει. Οι προοδευτικοί Αμερικανοί παρουσίασαν τον νόμο ως δρακόντεια νομοθετική πρωτοβουλία που θα οδηγήσει σε κρούσματα ρατσιστικής συμπεριφοράς από μέρους της αστυνομίας. Το περιοδικό Harper’s είχε χαρακτηρίσει άλλωστε το πολιτειακό Κοινοβούλιο της Αριζόνας, ως «απαρτιζόμενο αποκλειστικά από ανόητους, ρατσιστές και παράφρονες». Στις 28 Ιουλίου, μια ημέρα προτού ο νόμος τεθεί σε ισχύ, η ομοσπονδιακή εφέτης Σούζαν Μπόλτον διέταξε την αναστολή των πλέον αμφιλεγόμενων εδαφίων του νόμου.

Αναβολή

Η απόφαση της κ. Μπόλτον οδηγεί απλά σε αναβολή της εφαρμογής του νόμου 1070, που θα πρέπει τώρα να περάσει από το Ανώτατο Δικαστήριο. Ο Μπαράκ Ομπάμα είχε δηλώσει τον Απρίλιο ότι ο νόμος απειλεί τους ισπανόφωνους των ΗΠΑ με αστυνομική βία, όταν αυτοί πηγαίνουν τα παιδιά τους για παγωτό. Η κυβερνήτης της Αριζόνας Τζαν Μπρούερ, που υπέγραψε τον νόμο, απαντά ότι αυτός περιέχει δικλίδες ασφαλείας κατά της ρατσιστικής συμπεριφοράς.

Οι υποστηρικτές του νομοθετήματος στην Αριζόνας επιμένουν, όμως, καλώντας τους ενδιαφερόμενους να διαβάσουν προσεκτικά το κείμενο. Η κατακλείδα του νομοσχεδίου αναφέρει ρητά ότι η αστυνομία δεν μπορεί να σταματά και να ελέγχει κάθε πολίτη, όπως εκείνον που πήγε το παιδί του για παγωτό. Μόνο αφού έχουν σταματήσει, συλλάβει ή προσαγάγει κάποιον για άλλο αδίκημα, μπορούν οι αστυνομικοί να ελέγξουν το εάν βρίσκεται νόμιμα στη χώρα. Ακόμη και τότε, δεν έχουν δικαίωμα να βασίσουν τις υποψίες τους στο «χρώμα του δέρματος, την εθνότητα ή την καταγωγή».

Στην τελική ανάλυση, η διένεξη μεταξύ Αριζόνας και των πολέμιών της είναι αμιγώς πολιτική και όχι νομικίστικη. Η δηλωθείσα αποστολή του νόμου 1070 είναι ο περιορισμός του αριθμού των λαθρομεταναστών, μέσω της εφαρμογής της ομοσπονδιακής νομοθεσίας, την οποία επιδεικτικά αγνοούν οι τοπικοί πολιτικοί άρχοντες. Παρότι ο κ. Ομπάμα απελαύνει περισσότερους μετανάστες από ό,τι ο προκάτοχός του (περίπου 400.000 ετησίως), η Αριζόνα δεν συγκινείται καθώς οι ψηφοφόροι της εκτιμούν ότι τελικός στόχος του προέδρου είναι η εξεύρεση νομικής μεθόδου άμεσης νομιμοποίησης λαθρομεταναστών και όχι η επαναπροώθηση όσων περισσότερων γίνεται.

Η έννοια της «αμνηστίας» για τους λαθρομετανάστες αποτελεί ανάθεμα στην Αριζόνα. Ο νόμος 1070 απολαμβάνει εξάλλου σημαντικής στήριξης σε όλες τις ΗΠΑ, ακόμη και σε Πολιτείες όπου οι ισπανόφωνοι αποτελούν μικρή μειοψηφία του πληθυσμού. Στην Αριζόνα, όμως, οι ισπανόφωνοι αποτελούν το 33% των κατοίκων και τα παιδιά τους το 41% του μαθητικού πληθυσμού. Παρότι οι εκτιμήσεις συντηρητικών κύκλων στην Πολιτεία που θέλουν την εγκληματικότητα να τροφοδοτείται από τους ισπανόφωνους λαθρομετανάστες, τα στοιχεία αποδεικνύουν υποχώρηση των βίαιων εγκλημάτων τα τελευταία χρόνια. Η πορώδης φύση των συνόρων των ΗΠΑ στην Αριζόνα, όμως, την κατέστησε πύλη εισόδου λαθρομεταναστών και ναρκωτικών από το Μεξικό προς τις ΗΠΑ.

Οπως και κάθε Πολιτεία, η Αριζόνα διαθέτει κι αυτή μισαλλόδοξους κατοίκους. Οι πολιτικές τους θέσεις είναι, όμως, περισσότερο περίπλοκες από ό,τι μοιάζουν εκ πρώτης όψεως. Η Αριζόνα γέννησε άλλωστε και τον άκρως συντηρητικό αντίπαλο του Τζον Κένεντι, Μπάρι Γκολντουότερ, αλλά και τον δημοφιλή αριστερό βουλευτή Μο Ούνταλ. Οι δύο γερουσιαστές της Πολιτείας είναι Ρεπουμπλικανοί, αλλά οι οκτώ βουλευτές στο Κογκρέσο είναι Δημοκρατικοί…