ΚΟΣΜΟΣ

Ρήξη στις σχέσεις Ρωσίας – Τσεχίας

Ρήξη στις σχέσεις Ρωσίας – Τσεχίας

ΠΡΑΓΑ. Η Μόσχα απέλασε χθες 20 Τσέχους διπλωμάτες, δύο ημέρες μετά την απέλαση 18 Ρώσων διπλωματών από τις τσεχικές αρχές. Η ρήξη στις σχέσεις των δύο κρατών πυροδοτήθηκε όταν η τσεχική κυβέρνηση κατηγόρησε τις μυστικές υπηρεσίες του ρωσικού στρατού για την ανατίναξη αποθήκης πυρομαχικών, το 2014. 

Οι απελάσεις αποδεκάτισαν τη διπλωματική παρουσία της Τσεχίας στη Ρωσία, που απαρτίζεται πλέον από μόλις πέντε άτομα. Αντιθέτως, η πρεσβεία της Ρωσίας στην Πράγα είναι μία από τις μεγαλύτερες στον πλανήτη και θεωρείται βάση μυστικών αποστολών με στόχο όλη την Ευρώπη. 

Το Σάββατο, ο Τσέχος πρωθυπουργός Αντρέι Μπάμπις υποστήριξε ότι η υπηρεσία πληροφοριών του ρωσικού στρατού, GRU, και συγκεκριμένα η μονάδα 29155 της υπηρεσίας αυτής, είχε προξενήσει τις εκρήξεις του Οκτωβρίου και Δεκεμβρίου 2014 στο Βερμπετίτσε της ανατολικής Τσεχίας, με αποτέλεσμα τον θάνατο δύο υπαλλήλων εταιρείας πυρομαχικών και την πρόκληση ισχυρών υλικών ζημιών. Σύμφωνα με δημοσιεύματα του περιοδικού «Respect», μέρος των πυρομαχικών προοριζόταν για την ενίσχυση του ουκρανικού στρατού, ο οποίος βρισκόταν σε πόλεμο με τους φιλορώσους αυτονομιστές. Κατά το περιοδικό, χρειάστηκαν δύο ολόκληρα χρόνια μετά τις εκρήξεις προκειμένου να καθαρίσει ο τσεχικός στρατός την περιοχή από πυρομαχικά που δεν είχαν εκραγεί. 

Ο πρόεδρος της τσεχικής Γερουσίας, Μίλος Βίστριτσιλ, κατηγόρησε τη Μόσχα για «κρατική τρομοκρατία», ενώ ο πρωθυπουργός του 2014, Μποχουσλάβ Σομπότκα, μίλησε για τη σοβαρότερη επιθετική ενέργεια της Ρωσίας στη χώρα από το 1968, όταν σοβιετικά τεθωρακισμένα κατέπνιξαν την «Ανοιξη της Πράγας». Η Ρωσία αρνήθηκε κάθε ανάμειξη και απέδωσε την ανακοίνωση στην επιθυμία του Τσέχου πρωθυπουργού να γίνει αρεστός στην Ουάσιγκτον, η οποία την προηγούμενη εβδομάδα επέβαλε νέο γύρο κυρώσεων στη Ρωσία. 

Οι δυτικές μυστικές υπηρεσίες υποστηρίζουν ότι η μονάδα της GRU, που τίναξε στον αέρα τις τσεχικές αποθήκες το 2014, ενεπλάκη την ίδια χρονιά σε επιχειρήσεις παραπληροφόρησης στη Μολδαβία και δύο χρόνια αργότερα σε αποτυχημένη απόπειρα πραξικοπήματος στο Μαυροβούνιο. 

Επίσης, ότι μέλη της ήταν οι δύο Ρώσοι Αλεξάντερ Πετρόφ και Ρουσλάν Μποσίροφ, που δηλητηρίασαν τον πρώην Ρώσο πράκτορα Σεργκέι Σκριπάλ στο Σόλσμπερι και των οποίων τη σύλληψη ζήτησαν το Σάββατο οι τσεχικές αρχές, ως εμπλεκομένων και στις εκρήξεις του 2014. 
Μετά τη νέα κρίση, οι τσεχικές αρχές εξετάζουν το ενδεχόμενο να αποκλείσουν τη ρωσική Rosatom από το συμβόλαιο ύψους 7 δισ. ευρώ για την κατασκευή πυρηνικού σταθμού στη χώρα.