ΚΟΣΜΟΣ

Ενίσχυση αποσχιστικών δυνάμεων στην Ευρώπη

enischysi-aposchistikon-dynameon-stin-eyropi-2043908

ΒΑΡΚΕΛΩΝΗ. Τα 1,8 εκατομμύρια έφτασαν οι Καταλανοί που σχημάτισαν χθες γιγάντιο V στο κέντρο της Βαρκελώνης, υπενθυμίζοντας ότι στις 9 Νοεμβρίου η επαρχία έχει προκηρύξει δημοψήφισμα για την ανεξαρτησία από την Ισπανία. Αντίθετα με το δημοψήφισμα της 18ης Σεπτεμβρίου στη Σκωτία, το οποίο πραγματοποιείται με τη σύμφωνη γνώμη του Λονδίνου, η προσφυγή των Καταλανών στις κάλπες απορρίπτεται κατηγορηματικά από τη Μαδρίτη.

Μήνυμα προς Ραχόι

Το V είναι το πρώτο γράμμα των λέξεων «ψήφος», αλλά και «νίκη» στα καταλανικά, και ο γιγάντιος πολυάνθρωπος σχηματισμός την ημέρα της εθνικής εορτής της Καταλωνίας αποτέλεσε σαφές μήνυμα προς την κυβέρνηση Ραχόι να αναγνωρίσει το δημοψήφισμα. Το πλήθος, το οποίο η Μαδρίτη περιόριζε στις 500.000, ήταν ντυμένο με κόκκινα και κίτρινα ρούχα και τοποθετήθηκε σε ομάδες οι οποίες εμφανίζονταν στις αεροφωτογραφίες σαν ρίγες της καταλανικής σημαίας.

Σε αντιστοιχία με το σύνθημα των Σκωτσέζων αυτονομιστών «Μία και μοναδική ευκαιρία», το σύνθημα που φορούσαν στις μπλούζες τους οι διαδηλωτές έγραφε «Ara es l hora» (τώρα είναι η ώρα) στα καταλανικά. Στην πραγματικότητα, όμως, το καταλανικό δημοψήφισμα, αν γίνει, θα είναι μεν εξαιρετικά δυσάρεστο για την κυβέρνηση της Μαδρίτης, αλλά το αποτέλεσμά του δεν θα θεωρηθεί δεσμευτικό. Αντίθετα, σε περίπτωση που οι Σκωτσέζοι επιλέξουν την απόσχιση, το Ηνωμένο Βασίλειο όπως το γνωρίζουμε θα αποτελέσει παρελθόν.

«Οι Σκωτσέζοι είναι πολύ τυχεροί που ζουν σε μια χώρα που τους επιτρέπει το δημοψήφισμα», είπε ο 50χρονος Καταλανός καθηγητής Βίκτορ Πανιέλα. Το Λονδίνο επέτρεψε το δημοψήφισμα σε μια περίοδο που οι δημοσκοπήσεις έδιναν σαφές προβάδισμα στους οπαδούς της παραμονής στο Ηνωμένο Βασίλειο, ενώ ζήτησε να τεθεί το ερώτημα με όρους άσπρου-μαύρου («πρέπει να είναι η Σκωτία ανεξάρτητο κράτος, ναι ή όχι;»), χωρίς επιλογές διευρυμένης αυτονομίας, προκειμένου η πλειοψηφία να αναδιπλωθεί στο status quo.

Οι υπολογισμοί αυτοί, βέβαια, έχουν τιναχθεί στον αέρα από τη δυναμική που παρουσιάζει τις τελευταίες εβδομάδες το κίνημα υπέρ της ανεξαρτησίας της Σκωτίας. «Η Σκωτία είναι έτοιμη να γράψει ιστορία. Τα μάτια του κόσμου είναι στραμμένα σε αυτή», είπε ο πρωθυπουργός της Σκωτίας, Αλεξ Σάλμοντ, σε συνέντευξη Τύπου στην οποία παρίσταντο πολλές δεκάδες εκπρόσωποι του διεθνούς Τύπου.

Το ενδιαφέρον για την αναμέτρηση στη Σκωτία είναι πρωτοφανές, σύμφωνα με νέα στοιχεία, στα οποία φαίνεται ότι το 97% του πληθυσμού που είναι σε ηλικία ψήφου εγγράφηκε στους εκλογικούς καταλόγους – ποσοστό ρεκόρ για όλες τις προηγούμενες εκλογικές αναμετρήσεις.

Στις αρχές της εκστρατείας, οι υπέρμαχοι της ένωσης είχαν στρέψει τη συζήτηση στο νομισματικό πρόβλημα που θα ανακύψει εάν η Σκωτία ανεξαρτητοποιηθεί και η Βρετανία πράγματι επιμείνει να μην τη δεχθεί σε νομισματική ένωση. Σε διάστημα λίγων ημερών, όμως, η στρατηγική του Λονδίνου πέρασε από τις υποσχέσεις για μεγαλύτερη αυτονομία (την Κυριακή), στις συναισθηματικές εκκλήσεις του πρωθυπουργού Κάμερον (την Τετάρτη), στις προειδοποιήσεις των μεγαλύτερων σκωτσέζικων τραπεζών και του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου χθες.

Θα μεταφέρει την έδρα της

Η τράπεζα Rοyal Bank of Scotland, που κατέγραψε σοβαρές απώλειες στη χρηματοπιστωτική κρίση και πέρασε, προκειμένου να διασωθεί, κατά 80% στα χέρια του βρετανικού Δημοσίου, ανακοίνωσε χθες ότι σε περίπτωση αυτονόμησης της Σκωτίας θα μεταφέρει την έδρα της στην Αγγλία. Σε παρόμοια ανακοίνωση προχώρησε και η ελεγχόμενη κατά 25% από το βρετανικό Δημόσιο τράπεζα Lloyds. Παράλληλα, όμως, οι εκπρόσωποι των τραπεζών διαβεβαίωσαν ότι η μετακίνηση της έδρας δεν θα επηρεάσει τις θέσεις εργασίας στη Σκωτία. Στο μεταξύ ο εκπρόσωπος του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, Μπιλ Μάρεϊ, προειδοποίησε χθες ότι, βραχυπρόθεσμα, μία ψήφος υπέρ της ανεξαρτησίας θα αναστατώσει τις αγορές. «Το κύριο άμεσο αποτέλεσμα θα είναι η αβεβαιότητα για τη μετάβαση σε ένα δυνητικά νέο και διαφορετικό νομισματικό, χρηματοπιστωτικό και δημοσιονομικό πλαίσιο», είπε ο Μάρεϊ.