ΚΟΣΜΟΣ

«Μια ματιά» στην υαλοποιία του 18ου αιώνα

mia-matia-stin-yalopoiia-toy-18oy-aiona-2128558

Tα πιο περίτεχνα γυαλικά της Αναγέννησης κατασκευάστηκαν από καλλιτέχνες του νησιού Μουράνο, κοντά στη Βενετία, με τεχνικές που ακόμα και σήμερα αποτελούν επτασφράγιστο μυστικό. Σύμφωνα, μάλιστα, με κάποιους θρύλους, οι καλλιτέχνες του γυαλιού που εγκατέλειπαν τη Βενετία, καταδικάζονταν σε θάνατο από τον φόβο μήπως αποκαλύψουν κάπου τα μυστικά της τέχνης τους.

Μόνον πρόσφατα, το Μουσείο Κόρνινγκ της Νέας Υόρκης στην ιστοσελίδα του προσφέρει μία σειρά μαθημάτων στις τεχνικές που χρησιμοποιούν οι καλλιτέχνες του μικρού νησιού αλλά και ο μετρ του είδους Ουίλιαμ Γκούντενραθ. Προκειμένου ο Γκούντενραθ να αποκωδικοποιήσει αυτά τα μυστικά, χρειάστηκε να αναδημιουργήσει κάποια από τα βενετσιάνικα εκθέματα του Μουσείου. Ομολογουμένως δεν ξεκίνησε από το μηδέν. Παρότι ο Ναπολέων είχε κλείσει τα εργοστάσια γυαλιού στο Μουράνο το 1807, η μικρή αυτή βιομηχανία έλαβε το φιλί της ζωής και πραγματικά άνθισε και κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνα. Πολλοί σύγχρονοι καλλιτέχνες εξακολουθούν να πειραματίζονται με το βενετσιάνικο γυαλί. Στη νέα πτέρυγα του Μουσείου Κόρνινγκ εκτίθεται το «θάνατος για ένα Φιλί» του Φρεντ Ουίλσον, που είναι ένας περίτεχνος πολυέλαιος από γυαλί Μουράνο, του οποίου τα σκούρα χρώματά του σβήνουν μέσα στη δομή του πολυελαίου. Το έργο είναι φτιαγμένο από φυσητό γυαλί, το οποίο ο καλλιτέχνης επεξεργάστηκε όταν ήταν ζεστό αλλά βέβαια διαθέτει και την κατάλληλη ηλεκτρική υποδομή. Κάποια από τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του δείχνουν με απόλυτη ακρίβεια την εφαρμογή τεχνικών που ουσιαστικά επί των ημερών μας έχουν εξαφανιστεί. Μάλιστα, ο Γκούντενραθ αναφέρει ότι μετά τη μετεγκατάσταση των εργατών στο Μουράνο το 1292, η οποία κρίθηκε απαραίτητη ώστε να παραμένουν κρυφές οι τεχνικές που χρησιμοποιούσαν, είναι ελάχιστες οι γραπτές οδηγίες για τις διαδικασίες που είναι απαραίτητο να χρησιμοποιήσει ο καλλιτέχνης.

Στα διαδικτυακά μαθήματα, ο Γκούντενραθ ανακατασκευάζει 25 από τα εκθέματα του μουσείου που χρονολογούνται από τον 16ο μέχρι τον 18ο αιώνα και που κυμαίνονται από ένα σχετικά απλό φλιτζάνι μέχρι ένα περίτεχνο αντικείμενο που μοιάζει με δράκο.