ΚΟΣΜΟΣ

Οι δυσμενείς επιπτώσεις σε άλλες χώρες

17brexit

Τον κώδωνα του κινδύνου κρούει ο διεθνής οίκος αξιολόγησης Fitch, προειδοποιώντας ότι μία έξοδος της Βρετανίας από την Ε.Ε. (Βrexit) θα επιφέρει σοβαρές συνέπειες στις οικονομίες άλλων χωρών-μελών, οξύνοντας, ταυτόχρονα, τους πολιτικούς κινδύνους. Πάντως, ο οίκος διευκρίνισε ότι ο αντίκτυπος θα αποβεί σοβαρότερος για την Ε.Ε. παρά για την ίδια τη Βρετανία, ενώ σύμφωνα με εκτιμήσεις διαχειριστών κεφαλαίων αρνητικές συνέπειες θα υπάρξουν και στα κρατικά ομόλογα των χωρών της περιφέρειας. Προσέθεσε, δε, η Fitch ότι δεν πρόκειται να γίνουν υποβαθμίσεις στη δανειοληπτική αξιοπιστία άλλων χωρών-μελών, αμέσως μετά μία έξοδο, αλλά σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα δεν αποκλείεται κάτι τέτοιο – ειδικά εάν οι οικονομικές συνέπειες είναι δυσμενέστατες ή υπάρξει πολιτικός κίνδυνος. Σε επίπεδο τώρα συνολικών επιπτώσεων, ένα Brexit θα περιορίσει τις ευρωπαϊκές εξαγωγές προς τη Βρετανία, αν και η κλίμακα θα εξαρτηθεί, πρώτον, από το είδος της όποιας εμπορικής συμφωνίας μεταξύ της χώρας και της Ε.Ε. και, δεύτερον, από τον βαθμό και τη διάρκεια της υποτίμησης της στερλίνας. Περισσότερο εκτεθειμένες ως οικονομίες είναι οι Ιρλανδία, Μάλτα, Βέλγιο, Ολλανδία, Κύπρος και Λουξεμβούργο. Σε αυτές οι εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών προς τη Βρετανία αντιστοιχούν στο σχεδόν 8% του ΑΕΠ τους.

Εντούτοις, τα κράτη-μέλη της Ε.Ε. ενδεχομένως και να ωφεληθούν από το Brexit, εφόσον ορισμένες άμεσες ξένες επενδύσεις θα μετακινηθούν από τη Βρετανία στην Ε.Ε. Πάντως, το Λουξεμβούργο, η Μάλτα, η Γερμανία και το Βέλγιο, χώρες με εκτεταμένα περιουσιακά στοιχεία στη Βρετανία, θα επωμισθούν ζημίες σε μια παρατεταμένη υποτίμηση της στερλίνας προς το ευρώ. Τα τραπεζικά συστήματα της Ιρλανδίας, της Μάλτας, του Λουξεμβούργου, της Ισπανίας, της Γαλλίας και της Γερμανίας έχουν μεγάλες διασυνδέσεις με εκείνα της Βρετανίας.

Σε επίπεδο προϋπολογισμού της Ε.Ε., μια αποχώρηση της Βρετανίας μεταφράζεται σε υστέρηση κατά 7,1 δισ. ευρώ κατόπιν εκπτώσεων (στοιχεία του 2014). Σε επίπεδο πολιτικού ρίσκου, ένα Brexit δημιουργεί αυτόματα ένα προηγούμενο, το οποίο πιθανώς να αναθερμάνει περαιτέρω τις αντιευρωπαϊκές τάσεις και να δώσει ένα επιχείρημα σε Ευρωπαίους ηγέτες να μην εφαρμόσουν πολιτικές λιτότητας με μακροπρόθεσμα οφέλη. Επίσης, ενδεχομένως να επιτείνει τις αυτονομιστικές τάσεις, όπως λόγου χάριν της Σκωτίας ή της Καταλωνίας στην Ισπανία. Μια αποχώρηση της Βρετανίας θα μετατοπίσει το κέντρο βάρους της Ε.Ε. σε πολιτικές λιγότερο οικονομικά φιλελεύθερες. Εάν, δε, η χώρα ακμάσει εκτός Ε.Ε., θα παρακινήσει και άλλες να τη μιμηθούν.

Αύξηση των spreads κρατικών ομολόγων

Στην αναφορά του ο διεθνής οίκος αξιολόγησης Fitch επισημαίνει ότι η ανησυχία μπροστά σε εξόδους και άλλων χωρών της Ε.Ε. θα αυξήσει τα spreads στις αποδόσεις των κρατικών ομολόγων των περιφερειακών χωρών της Ευρωζώνης, δυνητικά αυξάνοντας το μέσο κόστος δανεισμού. Μία τέτοια εξέλιξη θα δυσχεράνει και τις προσπάθειες των κυβερνήσεων για μείωση του δημοσίου χρέους ως ποσοστού επί του εκάστοτε ΑΕΠ. Ειδικά, κατά τον Μάικ Ρίντελ, διαχειριστή κεφαλαίων της Allianz Global Investors, τα περιφερειακά ομόλογα έχουν υποβαθμίσει τους κινδύνους ενός Brexit. Η διαφορά στην απόδοση μεταξύ των 10ετών ιταλικών και των 10ετών γερμανικών διαμορφώθηκε χθες στις 136 μονάδες βάσης. Εάν η Βρετανία παραμείνει, το spread θα μπορούσε να περισταλεί στις 115 μονάδες βάσης. Σε αντίθετη περίπτωση, όμως, δεν θα υπάρξει όριο στο πόσο δυνητικά θα διευρυνθεί η διαφορά στις αποδόσεις. Τα ιταλικά ομόλογα είχαν τη χειρότερη επίδοση στην Ευρωζώνη μετά τα πορτογαλικά από τις αρχές του χρόνου έως τις 13 Μαΐου, αποφέροντας 1,2% έναντι 4,1% των γερμανικών.