ΚΟΣΜΟΣ

Ο Ερντογάν, τα social media και το πραξικόπημα

o-erntogan-ta-social-media-kai-to-praxikopima-2142868

Καθώς η Τουρκία παραμένει σε κατάσταση χάους, η ακριβής αποτύπωση για τις στρατιωτικές δυνάμεις που κινητοποιήθηκαν εναντίον και υπέρ του Προέδρου της χώρας Ρετζεπ Ταγίπ Ερντογάν είναι αδύνατη. Οπως δύσκολο είναι να αποτυπωθεί, αυτές τις πρώτες ώρες, ο ρόλος που διαδραμάτισαν οι δυτικές δυνάμεις για την τελική έκβαση. Ειδικά από τη στιγμή που μία αποσύνθεση της Τουρκίας θα μπορούσε να οδηγήσει κύματα εκατοντάδων χιλιάδων μεταναστών και προσφύγων στις ευρωπαϊκές, ελληνικές ακτές.

Ωστόσο, μερικά συμπεράσματα για το πραξικόπημα, που όλα δείχνουν ότι απέτυχε, έχουν ήδη εξαχθεί. Οι πραξικοπηματίες κινήθηκαν βάσει του κλασσικού manual γι αυτές τις περιπτώσεις.

Μετά την κατάληψη κεντρικών κυβερνητικών κτηρίων και την προσπάθεια ελέγχου της κυκλοφορίας προχώρησαν στον έλεγχο της κρατικής ραδιοτηλεόρασης. Όντως, λίγη ώρα μετά το ξέσπασμα του πραξικοπήματος, οι στρατιωτικοί εισέβαλαν στο TRT και ζήτησαν να αναγνωσθεί το μήνυμά τους. Με τον Ερντογάν στην Μαρμαρίδα, αλλά όπως αποδείχθηκε όχι υπό σύλληψη, και με τις οργιώδεις φήμες ότι αναζητά άσυλο σε διάφορες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, η εικόνα των πρώτων ωρών ήταν αυτή του τέλους εποχής για τον Ερντογάν.

Μόνον που το manual που είχαν στη διάθεσή τους οι πραξικοπηματίες ήταν της περασμένης δεκαετίας.

Διότι την ίδια στιγμή που οι στρατιωτικοί είχαν υπό τον έλεγχό τους τα κρατικά media, ο Ερντογάν χρησιμοποιούσε το Face Time προκειμένου, μέσω των ιδιωτικών ΜΜΕ και του Twitter, να δηλώσει παρών και να καλέσει τους οπαδούς του σε αντίσταση! Πολίτες κινητοποιήθηκαν, βγήκαν στους δρόμους, κατέλαβαν πλατείες και το αεροδρόμιο της Κωνσταντινούπολης όπως ζήτησε ο Ερντογάν (αλλά, μην ξεχνάμε, και όπως τους καλούσαν οι ιμάμηδες από τους μιναρέδες).

Παραμένει άγνωστο εάν το πραξικόπημα θα αποτύγχανε, ούτως ή άλλως. Ωστόσο, η κινητοποίηση των πολιτών, μαζί με την αστυνομία που έμεινε πιστή στο καθεστώς Ερντογάν, ανέτρεψε την εικόνα κυριαρχίας των πραξικοπηματιών και τελικά την ίδια την έκβαση της αναμέτρησης.

Μοιάζει παράδοξο που ο Ερντογάν χρησιμοποίησε υπέρ του τις νέες τεχνολογίες και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και τα ιδιωτικά μέσα ενημέρωσης. Είναι άλλωστε ο ίδιος ηγέτες που, πολύ πρόσφατα, επέβαλλε λογοκρισία και λουκέτο σε ανεξάρτητα μέσα μη αρεστά στον ίδιο, κινητοποίησε τον κρατικό μηχανισμό εναντίον δημοσιογράφων που του ασκούσαν κριτική και, κυρίως, προσπάθησε να ελέγξει τα κοινωνικά δίκτυα, αν όχι να τα κλείσει.

Λίγα χρόνια πριν, κατά τις λαϊκές αντιδράσεις με επίκεντρο την πλατεία Γκεζί, ο Ερντογάν αντιμετώπισε αρκετά ιδιωτικά ΜΜΕ και τα κοινωνικά δίκτυα, ιδιαιτέρως το δημοφιλές στη γείτονα Twitter, ως μέσα αντιτουρκικής προπαγάνδας και συνεχίζει να έχει την ίδια άποψη. Εκατοντάδες δημοσιογράφοι και πολίτες σύρθηκαν στα δικαστήρια για τιτιβίσματα «υπονομευτικά» για το κύρος του Ερντογάν.

Πολιτική ειρωνεία, ο Πρόεδρος της Τουρκίας χρησιμοποίησε χθες τα ίδια μέσα προκειμένου να ανατρέψει την εις βάρος του κατάσταση.

Χωρίς, βέβαια, αυτό να σημαίνει ότι εφεξής θα αντιμετωπίζει τα κοινωνικά δίκτυα και τους χρήστες τους με περισσότερη ανεκτικότητα. Μάλλον, το αντίθετο…