ΚΟΣΜΟΣ

Μεγάλη Τρίτη για Μέι, Brexit

megali-triti-gia-mei-brexit-2288082

Υστερα από μια επεισοδιακή εβδομάδα, που έμοιαζε με πολιτικό Γολγοθά για την Τερέζα Μέι, η στιγμή της αλήθειας θα έρθει, εκτός απροόπτου, το βράδυ της Τρίτης. Αφού ολοκληρωθεί η πενθήμερη κοινοβουλευτική αντιπαράθεση για τη συμφωνία μεταξύ Λονδίνου και Βρυξελλών για το Brexit, η Βουλή των Κοινοτήτων θα κληθεί να αποφασίσει αν θα επικυρώσει τη συμφωνία ή αν θα την απορρίψει, κάτι που θα βάλει τη Βρετανία και τη σχέση της με την Ευρωπαϊκή Ενωση σε μια εντελώς απρόβλεπτη τροχιά.

Στο ξεκίνημα της κοινοβουλευτικής συζήτησης, η Τερέζα Μέι υπέστη τρεις διαδοχικές ήττες σε ισάριθμες ψηφοφορίες. Μπορεί το αντικείμενο αυτών των ψηφοφοριών να αφορούσε διαδικαστικά θέματα –να υποχρεωθεί η πρωθυπουργός, παρά τη θέλησή της, να δώσει στη δημοσιότητα το πλήρες κείμενο για τις νομικές επιπτώσεις της συμφωνίας και να δοθεί μεγαλύτερος ρόλος στο Κοινοβούλιο σε περίπτωση απόρριψής της– αλλά όλοι μετέφρασαν τις ήττες της Μέι ως προείκασμα της τελικής, αποφασιστικής ψηφοφορίας. Τα βρετανικά μίντια εκτιμούσαν ότι η συμφωνία δεν έχει πιθανότητες να εγκριθεί, τουλάχιστον στην πρώτη ψηφοφορία (γιατί θα μπορούσε να ακολουθήσει και δεύτερη, αν το αποτέλεσμα είναι οριακό), καθώς απορρίπτεται και από τους οπαδούς της παραμονής στην Ε.Ε., αλλά και από σημαντική μερίδα σκληροπυρηνικών βουλευτών των Συντηρητικών. Ορισμένες εφημερίδες εκτιμούσαν ότι η Μέι μπορεί να χάσει την ψηφοφορία κατά ταπεινωτικό τρόπο –με διαφορά άνω των 100 ψήφων– κάτι που είναι πολύ πιθανό ότι θα σήμαινε το πολιτικό της τέλος.

Υπό τον φόβο μιας τέτοιας, δραματικής εξέλιξης, αρκετοί υπουργοί συνέστησαν στη Μέι να καθυστερήσει την ψηφοφορία, κάτι που η ίδια απέρριψε. Με συνέντευξή της στο ραδιόφωνο του BBC επέμεινε ότι η επιτευχθείσα συμφωνία είναι η καλύτερη δυνατή, ότι οι Βρυξέλλες δεν πρόκειται να διαπραγματευθούν κάτι καλύτερο και ότι οι βουλευτές πρέπει να αναλάβουν τις ευθύνες τους, επιλέγοντας μεταξύ των τριών πραγματικών, εναλλακτικών επιλογών: έξοδο από την Ε.Ε. με αυτή τη συμφωνία, χαώδη έξοδο χωρίς συμφωνία ή ακύρωση του Brexit. Με αυτό τον τρόπο, η πρωθυπουργός επιχειρούσε να πιέσει τόσο τους ευρωπαϊστές, με τον φόβο του Brexit χωρίς συμφωνία, όσο και τους σκληροπυρηνικούς, με τη βάσιμη απειλή των εκλογών που θα οδηγούσαν σε κυβέρνηση των Εργατικών ή και σε δεύτερο δημοψήφισμα για την ακύρωση του Brexit.

Ωστόσο, η απελπισμένη μάχη της Τερέζα Μέι να κερδίσει την κοινή γνώμη οργώνοντας τη χώρα και «περνώντας πάνω από τα κεφάλια» των βουλευτών, ώστε να ασκήσει πολιτική πίεση πάνω τους πριν από την κρίσιμη ψηφοφορία, δεν φαίνεται να αποδίδει. Οι σκληροί ευρωσκεπτικιστές θεωρούν ότι το «μισό Brexit» της Μέι αφήνει τη Βρετανία στενά συνδεδεμένη με την Ε.Ε., χωρίς μάλιστα τη δυνατότητα να επηρεάζει τις αποφάσεις της και την εμποδίζει να συνάπτει επωφελείς, διμερείς συμφωνίες με τρίτες χώρες. Οι Ενωτικοί της Βόρειας Ιρλανδίας απορρίπτουν τη συμφωνία γιατί καθιερώνει, για μια απροσδιόριστη μεταβατική περίοδο, διαφορετική μεταχείριση της περιοχής από το υπόλοιπο Ηνωμένο Βασίλειο.

Παραλυτική αβεβαιότητα

Οι ευρωπαϊστές θεωρούν ότι οποιαδήποτε συμφωνία απομακρύνει τη χώρα από την τελωνειακή ένωση και την ενιαία αγορά θα έχει καταστροφικές οικονομικές επιπτώσεις. Σχεδόν όλοι συμφωνούν ότι η αοριστία της συμφωνίας σε ό,τι αφορά τη μελλοντική σχέση Βρετανίας – Ευρωπαϊκής Ενωσης θα οδηγήσει σε μια μακρά περίοδο νέων διαπραγματεύσεων, η οποία θα καθηλώσει τη χώρα και την οικονομία της σε μια παραλυτική αβεβαιότητα χωρίς ημερομηνία λήξης.

Εν μέσω της πολιτικής ομίχλης που δεν λέει να διαλυθεί στο Λονδίνο, αρκετοί αναζητούν κάποιο φως από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο. Αύριο Δευτέρα αναμένεται να ανακοινωθεί η απόφαση του σώματος στο ερώτημα κατά πόσον η Βρετανία μπορεί μονομερώς να αλλάξει την επιλογή της για αποχώρηση από την Ε.Ε. στις 29 Μαρτίου του 2019. Κορυφαίος σύμβουλος του Δικαστηρίου γνωμοδότησε την περασμένη εβδομάδα θετικά, γεγονός που αναπτέρωσε τις ελπίδες όσων αποδύονται σε μια μεγάλη καμπάνια για δεύτερο δημοψήφισμα με στόχο την ακύρωση του Brexit.