ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Ορατό το ενδεχόμενο ύφεσης στη Γερμανία

HOLGER SCHMIEDING, KALLUM PICKERING, FLORIAN HENSE*

ΕΤΙΚΕΤΕΣ: ΑΝΑΛΥΣΗ

Αντέχει στους κραδασμούς η γερμανική οικονομία ή κινδυνεύει να βρεθεί σε τεχνητή ύφεση; Τα τελευταία στοιχεία ενισχύουν και τις δύο εκδοχές της ιστορίας.

Αν και οι λιανικές πωλήσεις παραμένουν σταθερές και η αγορά εργασίας είναι ισχυρή, οι κλάδοι της οικονομίας που εξαρτώνται από τις εξαγωγές αντιμετωπίζουν προβλήματα. Μια απότομη πτώση της δραστηριότητας σε αυτούς τους κλάδους τον Οκτώβριο οδήγησε τη βιομηχανική παραγωγή χαμηλότερα κατά 1,7% το δίμηνο Οκτωβρίου - Νοεμβρίου από τον μέσον όρο του γ΄ τριμήνου του έτους. Κατά τη διάρκεια του γ΄ τριμήνου, η βιομηχανική παραγωγή υποχώρησε κατά 1,3% από το προηγούμενο, προκαλώντας πτώση του ΑΕΠ κατά 0,2%. Είναι πολύ πιθανή μια συρρίκνωση του ΑΕΠ εάν λάβουμε υπόψη τα τελευταία οικονομικά στοιχεία.

Το γ΄ τρίμηνο του 2018, τα νέα κριτήρια της Ε.Ε. για τις εκπομπές ρύπων οδήγησαν σε μεγάλη πτώση τη δραστηριότητα στον γερμανικό κλάδο των αυτοκινητοβιομηχανιών, ανακόπτοντας ένα 0,4% από το ΑΕΠ της χώρας. Το πρόβλημα αυτό δεν έχει ακόμη επιλυθεί πλήρως. Οι αυτοκινητοβιομηχανίες αδυνατούν να επαναφέρουν την παραγωγή τους στα επίπεδα που ίσχυαν καθώς δεν ικανοποιούν ακόμη όλα τα μοντέλα τα νέα κριτήρια της Ε.Ε. Η παραγωγή υποχώρησε κατά ακόμη 0,7% τον Οκτώβριο και άλλο τόσο τον Νοέμβριο συγκριτικά με τον μέσον όρο του γ΄ τριμήνου του 2018. Αλλά σιγά σιγά επανέρχεται το ενδιαφέρον των αγοραστών.

Μήπως ο καιρός «ευθύνεται» για την επιδείνωση της γερμανικής οικονομίας; Το περασμένο φθινόπωρο υποχώρησε δραματικά η στάθμη του νερού στον ποταμό Ρήνο, δυσχεραίνοντας τη μεταφορά χημικών υλών, με αποτέλεσμα να καταγράφεται πτώση της παραγωγής κατά 10% το δίμηνο Οκτωβρίου - Νοεμβρίου. Εάν δεν συνέβαινε αυτό, τότε η βιομηχανική παραγωγή στη Γερμανία δεν θα είχε κινηθεί 1,7% χαμηλότερα από τον μέσον όρο του γ΄ τρίμηνου αλλά μόνον 0,7%. Σε αυτό το στάδιο έχουν εξομαλυνθεί οι καιρικές συνθήκες με βροχοπτώσεις και αναμένεται να αποκατασταθεί πλήρως η παραγωγή του κλάδου χημικών. Εάν εξαιρεθούν οι προσωρινές επιπτώσεις στον κλάδο των αυτοκινητοβιομηχανιών και των χημικών, τότε η ανάπτυξη στη γερμανική οικονομία θα είχε μείνει αμετάβλητη αντί να υποχωρήσει.

Οι συνθήκες στην εγχώρια οικονομία παραμένουν σταθερές. Οι λιανικές πωλήσεις ενισχύθηκαν τον Νοέμβριο, καθώς η απασχόληση ενισχύεται σε σταθερούς ρυθμούς και έχουν μειωθεί οι τιμές του πετρελαίου. Το δίμηνο Οκτωβρίου - Νοεμβρίου, η αύξηση των λιανικών πωλήσεων είναι κατά 0,6% υψηλότερη από τον μέσον όρο του γ΄ τρίμηνου του 2018. Υπολογίζεται πως οι καταναλωτικές δαπάνες θα έχουν ενισχυθεί κατά 0,4% το δ΄ τρίμηνο από το προηγούμενο χάρη στις ισχυρές πωλήσεις κατά τη διάρκεια των χριστουγεννιάτικων εορτών.

Η αγορά εργασίας παίζει πρωταγωνιστικό ρόλο στη γερμανική οικονομία. Μετά τις μεταρρυθμίσεις του 2004, η Γερμανία εξελίχθηκε σε εξαιρετική χώρα για επενδύσεις και τη δημιουργία θέσεων εργασίας. Δεδομένου ότι οι εταιρείες επιθυμούν να αυξήσουν το εξειδικευμένο προσωπικό τους σπάνια απορρίπτουν υποψήφιους εργαζόμενους ακόμη και εάν υπάρξει προσωρινή πτώση των προσλήψεων. Η ύφεση του 2008-09 δεν είχε επιπτώσεις στην αγορά εργασίας. Ανάλογη κατάσταση θα επικρατήσει και σήμερα. Προβλέπεται πως θα παραμείνουν σταθερές η απασχόληση και η ενίσχυση των εισοδημάτων κατά τη διάρκεια και της υφιστάμενης περιόδου. Οταν αποκλιμακωθεί η εμπορική αντιπαράθεση ΗΠΑ - Κίνας, το Πεκίνο στηρίξει την εγχώρια ζήτηση και η Βρετανία αποφύγει το σκληρό Brexit, τότε θα επανέλθει δριμύτερη η γερμανική βιομηχανία. Ετσι οι συνθήκες στην οικονομία θα παύσουν να φλερτάρουν με τη στασιμότητα και η ανάπτυξη θα επανέλθει σε υψηλά επίπεδα μέσα στο 2019.

* Οικονομολόγοι της Berenberg Bank.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ