ΕΛΛΑΔΑ

Σιωπή για περιουσίες Εβραίων

Της Ζωγιας Κουταλιανου

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ. Ο απότακτος αντισυνταγματάρχης Γεώργιος Πούλος, που στην Κατοχή πολέμησε στο πλευρό των Γερμανών, ηγούμενος εθελοντικού «Τάγματος Ασφαλείας», και εκτελέστηκε μετά την απελευθέρωση για την εγκληματική συνεργασία του με τους κατακτητές, έλαβε από τα χέρια του στρατιωτικού διοικητή Θεσσαλονίκης και Β. Αιγαίου, Μαξ Μέρτεν, ως «επιβράβευση» για τις «καλές υπηρεσίες» του, τα κλειδιά του κοσμηματοπωλείου των αδερφών Ισαάκ και Ρόμπερτ Μποτόν επί της οδού Μητροπόλεως και Βασ. Κωνσταντίνου. Ρευστοποιώντας άμεσα τα τιμαλφή, αποκόμισε κέρδος 15.000 χρυσών λιρών τα οποία φημολογείται ότι διοχέτευσε στον αντικομμουνιστικό αγώνα.

Η αποκάλυψη έγινε από τον λέκτορα Ιστορίας του τμήματος Βαλκανικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, κ. Ευστράτιο Δορδανά, που παρουσίασε χθες το θέμα των οικονομικών απολαβών όσων με διάφορους τρόπους συνεργάστηκαν με τις γερμανικές δυνάμεις Κατοχής, στο πλαίσιο της επιστημονικής συνάντησης για την οικονομία της Κατοχής και την τύχη των εβραϊκών περιουσιών. Τη συνάντηση οργανώνει στη Θεσσαλονίκη η Ομάδα για τη Μελέτη της Ιστορίας των Εβραίων της Ελλάδας και το τμήμα Πολιτικών Επιστημών του ΑΠΘ.

Ωστόσο, πρόκειται μόνο για μια από τις ελάχιστες περιπτώσεις όπου αποκαλύπτεται επωνύμως η αρπαγή των εβραϊκών περιουσιών.

«Τόσο η ελληνική συντεταγμένη πολιτεία όσο και ο ελληνικός λαός, αλλά και η εβραϊκή κοινότητα της χώρας αποσιωπούν το θέμα της αρπαγής των εβραϊκών περιουσιών, προβάλλουν μύθους που καταρρίπτονται εύκολα από τη διερεύνηση του αρχειακού υλικού και το μόνο που διεκδικούν είναι οι αποζημιώσεις από το γερμανικό κράτος», είπε επ' αυτού στην «Κ» η ιστορικός-ερευνήτρια Γαβριέλλα Ετμεκτσόγλου που μετέχει στη συνάντηση.

Σύμφωνα με την ίδια, μύθος είναι ότι το εβραϊκό νεκροταφείο της Θεσσαλονίκης καταστράφηκε με πρωτοβουλία και ευθύνη των Γερμανών. «Οι Ελληνες παράγοντες της διοίκησης Μακεδονίας, μεταξύ των οποίων ο γενικός διοικητής Βασίλιος Σιμωνίδης, είπαν στον Μέρτεν πως θέλουν να αξιοποιήσουν αυτή την ευκαιρία ώστε να μεταφερθεί το νεκροταφείο. Υπήρξε ελληνική πρωτοβουλία για την καταστροφή του νεκροταφείου», τόνισε η ίδια.

Κατά την κ. Ετμεκτσόγλου, απόδειξη της ύποπτης σιωπής είναι ότι έως σήμερα λιγότερο από το 20% των εβραϊκών περιουσιών που κατασχέθηκαν ή κλάπηκαν από τους ναζί και τους συνεργάτες τους έχουν επιστραφεί στους δικαιούχους.

Πάντως, όπως προκύπτει από την έρευνα που διενήργησε η ιστορικός Μαρία Καβάλα σε 500 δηλώσεις ακίνητης περιουσίας, από ένα σύνολο 5.000 που βρίσκονται στη Βιβλιοθήκη του Αμερικανικού Κολεγίου Θεσσαλονίκης, η ακίνητη περιουσία των Εβραίων της πόλης ήταν της τάξης των 316.100.642 αποπληθωρισμένων δραχμών. Από αυτή, ένα ποσοστό 2% αναλογεί σε «χρυσό, ξένα νομίσματα, κοσμήματα, πολύτιμους λίθους», των οποίων η αξία υπολογίζεται σε περίπου 6,5 εκατ. αποπληθωρισμένες δρχ. «Αυτός ο χρυσός κατατέθηκε στα χρηματιστήρια Αθηνών, Θεσσαλονίκης και Πάτρας για ν' αντιμετωπιστεί ο πληθωρισμός. Μ' αυτή την «ένεση» μπόρεσαν να πληρωθούν οι μισθοί του στρατού Κατοχής», επισήμανε η κ. Καβάλα μιλώντας στην «Κ».

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ