ΑΡΧΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ

Η Νίκη του Καλλιμάχου αποκαλύπτεται 25 αιώνες μετά

Της Γιωτας Συκκα

ΜΝΗΜΕΙΟ. Ξαφνιασμένοι ευχάριστα, αλλά και με απορία για το τι έκρυβαν τα τεράστια λευκά πανιά, οι επισκέπτες του νέου Μουσείου της Ακρόπολης χθες το μεσημέρι, είχαν την ευκαιρία να δουν τα αποκαλυπτήρια της Νίκης του Καλλιμάχου.

Το Μνημείο ξαναστήθηκε έπειτα από 25 αιώνες και τώρα προστέθηκε στα εκθέματα της αίθουσας των αρχαϊκών. Ψηλό, 4,68 μ., δεν συναρμολογήθηκε με τον κλασικό τρόπο και τις απαραίτητες συμπληρώσεις πάνω στον σκελετό από ανοξείδωτο χάλυβα στον οποίο στηρίζονται τα θραύμαστα. Ο επισκέπτης βλέπει τα κενά σημεία, εκεί όπου δεν υπήρχαν άλλα τμήματα για να ολοκληρώσουν τη μορφή του.

Το αναθηματικό αυτό μνημείο έγινε προς τιμήν του Πολέμαρχου Καλλιμάχου. Εναν από τους δέκα στρατηγούς των Αθηναίων που αποφάσισαν τη σύγκρουση της Αθήνας με την αυτοκρατορία των Περσών το 490 π.Χ. Το όνομά του έμεινε στην ιστορία, θύμισε ο Δ. Παντερμαλής, γιατί η δική του ψήφος, η ενδεκάτη, έκρινε το αδιέξοδο. Οταν ισοψήφησαν οι στρατηγοί, υποστηρίζοντας οι πέντε ότι είναι μάταιο να συγκρουστεί η Αθήνα με τους παντοδύναμους Πέρσες και οι άλλοι πέντε, συμφωνώντας με τη γνώμη του Μιλτιάδη να αγωνιστούν στον Μαραθώνα.

Ο Καλλίμαχος έπεσε γενναία στη μάχη για την ελευθερία της πατρίδας και οι Αθηναίοι τον απεικόνισαν μαζί με τον Μιλτιάδη ως πρωταγωνιστή στην περίφημη ζωγραφική παράσταση της μάχης, στην Ποικίλη Στοά.

Τον Φεβρουάριο του 1886, κοντά στο Ερέχθειο βρέθηκαν τα κομμάτια ενός αγάλματος Νίκης. Χρειάστηκαν δεκαετίες για να συνδυαστούν με τα θραύσματα ιωνικού κίονα όπου σωζόταν αποσπασματικά μια σπουδαία επιγραφή: «ανέθεκεν Αφιδναίος ταθεναίαι», «πολέμαρχος Αθεναίον», «άγγελον αθανάτων», «παισίν Αθεναίων μνημείον».

«Το συμπέρασμα ήταν προφανές. Ο Αφιδναίος πολέμαρχος ήταν ο Καλλίμαχος και το αφιέρωμα ήταν για τη θεά του Βράχου, την Αθηνά. Το άγαλμα ήταν η Νίκη, που ως θεϊκή αγγελιαφόρος βιαζόταν να φέρει το μήνυμα για την έκβαση της μάχης».

Από παριανό μάρμαρο η Νίκη απεικονίζεται με έντονο διασκελισμό να σπεύδει προς τα δεξιά του θεατή. Μοιάζει να ανεμίζει με τον χιτώνα ανάμεσα στα σκέλη. Οι εννέα τρυπούλες στο λαιμό χρησίμευαν για τη στερέωση κοσμήματος. Τα κυματιστά μαλλιά και το χρώμα στα φτερά κάνουν τη μορφή της εντυπωσιακότερη. Στο χέρι της κρατούσε μάλλον το κηρύκειο του αγγελιαφόρου.

Ενα μικρό πρόπλασμα δεξιά του μνημείου δείχνει πώς ήταν η αρχική μορφή. Αντίγραφο αυτού του προπλάσματος δόθηκε δώρο στον υπουργό κ. Παύλο Γερουλάνο που έκανε τα αποκαλυπτήρια.

«Δεν αποκαλύπτουμε ένα μνημείο ενός ακόμη ηρωικού στρατηγού αλλά μιας δημοκρατικής διαδικασίας, μιας δημοκρατικής ψήφου που άλλαξε τον ρουν της ιστορίας», υπογράμμισε ο υπουργός θυμίζοντας τα λόγια του Μιλτιάδη όταν έπεισε τον Καλλίμαχο πολεμήσουν στον Μαραθώνα: «Ολα τώρα κρέμονται πάνω σου».

Το χρέος του ΟΑΝΜΑ

Λίγο αργότερα, μετά τις χαρές και τα αποκαλυπτήρια, ο κ. Γερουλάνος δεχόταν τις δημοσιογραφικές ερωτήσεις:

«Αληθεύει ότι το Μουσείο της Ακρόπολης έχει χρέη 4 εκατ. ευρώ;». «Το μουσείο δεν οφείλει ούτε μια δεκάρα. Οφείλει ο Οργανισμός Ανέγερσης Νέου Μουσείου Ακρόπολης», τον πρόλαβε ο κ. Παντερμαλής εξηγώντας πως πρόκειται για απαιτήσεις του εργολάβου. «Είμαστε υπό διαπραγματεύσεις», απάντησε σιβυλλικά ο κ. Γερουλάνος. Οσο για το Π.Δ. που αφορά τον οργανισμό του Μουσείου είναι κι αυτό θύμα της γραφειοκρατίας: «Βρίσκεται στο υπουργείο Εσωτερικών».

Για τις περικοπές (30%) που ζήτησε από το Εθνικό και το ΚΘΒΕ τόνισε πως «πρέπει να μάθουν να κάνουν καλή δουλειά με λιγότερα». Η προσοχή του, πάντως, αυτές τις ημέρες είναι στραμμένη στον Μαραθώνιο και τις ξένες συμμετοχές: «30 εκατ. ευρώ για ένα διήμερο δεν είναι λίγα».

Ούτε αυτά βέβαια που θα ξοδέψουμε εμείς για κάποιους καλεσμένους από το εξωτερικό.

Μετατάξεις από τις ΔΕΚΟ στο ΥΠΠΟΤ

Νεκρώνουν σήμερα για τέσσερις ώρες μουσεία, αρχαιολογικοί χώροι και υπηρεσίες του ΥΠΠΟΤ, εξαιτίας της πανελλαδικής στάσης εργασίας που κήρυξαν οι μόνιμοι υπάλληλοι του υπουργείου.

Κι ενώ η Πανελλήνια Ομοσπονδία Εργαζομένων απαιτεί άρση του περιορισμού του 24μήνου, προκήρυξη 1.000 μονίμων θέσεων εργασίας μέσω ΑΣΕΠ και τοποθέτηση των 194 επιτυχόντων του ΑΣΕΠ, ο υπουργός Πολιτισμού δήλωσε χθες ότι: Η αποπληρωμή των δεδουλευμένων έχει εξασφαλιστεί, μόνιμες προσλήψεις δεν θα κάνει, θα γίνουν όμως μετατάξεις μονίμων υπαλλήλων από τον ΟΣΕ κι άλλες ΔΕΚΟ, προκειμένου να έχουμε και διευρυμένο ωράριο στα μουσεία. Οσο για τους συμβασιούχους του 24μήνου άφησε ένα ανοιχτό παράθυρο: «υπάρχει δυνατότητα συζήτησης και θα αφορά και εκείνους που έχουν φύγει από το ΥΠΠΟ».

Από την 1/1 πάντως ανοίγει νέο παράθυρο στο Δημόσιο για προσλήψεις συμβασιούχων.

Έντυπη