ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Σενάρια για συρρίκνωση και κατάρρευση της Ευρωζώνης

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Δυσοίωνες είναι οι προβλέψεις των περισσότερων Ευρωπαίων επιχειρηματιών όσον αφορά το μέλλον της Ευρωζώνης, για την οποία κατά πλειονότητα (51%) εκτιμούν ότι τα επόμενα χρόνια είτε θα διαλυθεί είτε θα συρρικνωθεί.

Το συμπέρασμα αυτό συνάγεται από πρόσφατη έρευνα που έκανε η γνωστή εταιρεία συμβούλων επιχειρήσεων McKinsey – συγκεκριμένα ο βραχίονάς της McKinsey Global Institute. Βέβαια, όπως αναφέρουν οι αναλυτές της McKinsey, σχεδόν όλες οι επιχειρήσεις στην Ευρώπη επιθυμούν «περισσότερη Ευρώπη», αλλά διατηρούν τις επιφυλάξεις τους ή, έτι περισσότερο, ανησυχούν για το κατά πόσον θα υφίσταται η Ευρωζώνη στην παρούσα μορφή. «Αυτή η αβεβαιότητα ενδεχομένως να επηρεάσει αρνητικά την ανάκαμψη», προσθέτουν οι ειδικοί αναλυτές της εταιρείας. Στην έρευνα της McKinsey πήραν μέρος 2.000 στελέχη εταιρειών που δραστηριοποιούνται στη Βρετανία, στη Γαλλία, στη Γερμανία, στην Ιταλία, στην Πολωνία και στην Ισπανία, τα οποία αναφέρθηκαν σε διάφορους κινδύνους και παράγοντες αβεβαιότητας για το μέλλον της Ε.Ε.

Φυγόκεντρες τάσεις

Ο Ζακ Μπαγκίν, επικεφαλής των αναλυτών της McKinsey, αναφέρει μεταξύ των βασικών αιτίων ανησυχίας για την πιθανότητα εμφάνισης νέας κρίσης στην Ευρωπαϊκή Ενωση, τα εξής: την άνοδο του λαϊκισμού, την αναθέρμανση του κλίματος κατά της παγκοσμιοποίησης και τις ανησυχίες για το πώς θα είναι η Ε.Ε. στο μέλλον, αλλά και για την πολιτική κατεύθυνση προς την οποία θα κινηθεί. «Eξετάσαμε σε βάθος τις διαφορετικές τοποθετήσεις σχετικά με την Ευρωπαϊκή Ενωση και ρωτήσαμε τα στελέχη των επιχειρήσεων για τα οφέλη που είχαν στο παρελθόν από αυτήν αλλά και για τις προσδοκίες και τις ελπίδες τους για το μέλλον», επισήμανε ο κ. Μπαγκίν. «Οι καιροί είναι δύσκολοι και περίπλοκοι, δεδομένου ότι η Ευρωπαϊκή Ενωση βρίσκεται ενώπιον οικονομικών και πολιτικών φυγόκεντρων τάσεων, και αυτό έγινε φανερό στην απόφαση της Βρετανίας να αποχωρήσει από την Ε.Ε.».

Εξετάζοντας προσεκτικά τις απαντήσεις των συμμετεχόντων στην έρευνα, διαπιστώνουμε ότι οι περισσότεροι διατύπωσαν θετική άποψη για την Ε.Ε. «Λίγο περισσότεροι από τους μισούς πιστεύουν ότι ωφέλησε την επιχείρησή τους, ενώ όσοι εργάζονταν σε εταιρείες με πολύ καλές επιδόσεις, χάρη στην Ε.Ε., αποδεικνύονται και οι πιο ένθερμοι θιασώτες της», πρόσθεσε ο Ζακ Μπαγκίν. Επιπροσθέτως, οι 6 στους 10 ερωτηθέντες από τη McKinsey επισημαίνουν ότι θέλουν «περισσότερη Ευρώπη», εννοώντας ότι χρειάζεται περισσότερη ενοποίηση και σύγκλιση σε επίπεδο χάραξης πολιτικών αποφάσεων.

Παρ’ όλα αυτά, οι απαντήσεις τους φανερώνουν ξεκάθαρα το χάσμα ανάμεσα στη μελλοντική Ε.Ε. που θέλουν οι ίδιοι και στα σενάρια που πιθανολογούν ότι θα συμβούν. Tο 85% των στελεχών και των επιχειρήσεων που συμμετείχαν στην έρευνα της McKinsey πιστεύουν ότι η Ε.Ε. θα εξακολουθήσει ως έχει την πορεία της και λιγότερο από 50% πιστεύει ότι θα επιτευχθεί ενοποίηση. Υπάρχει, όμως, και το 51% των εταιρειών το οποίο φοβάται ότι η Ευρωζώνη είτε θα περισταλεί είτε θα διαλυθεί.

Ως εκ τούτου, δεν εκδηλώνεται ζωηρό ενδιαφέρον για επενδύσεις σε νέα έργα, ή σε εξοπλισμό ή σε θέσεις εργασίας. Αντιθέτως, οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις, όπως δηλώνουν τα στελέχη τους στη McKinsey, έχουν την τάση να σωρεύουν ρευστό ως ασπίδα προστασίας σε μια ενδεχόμενη νέα κρίση στην Ευρωζώνη. Το 2015, οι μεικτές αποταμιεύσεις των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων ανήλθαν σε σχεδόν 2 τρισ. ευρώ. Το 48% των εταιρειών αποταμιεύουν για να χρηματοδοτήσουν μελλοντικές επενδύσεις, ενώ το 47% διατηρεί αποθεματικά για να αντεπεξέλθει σε δύσκολες καταστάσεις στο μέλλον.

Πάντως, τα περισσότερα στελέχη εταιρειών εκτιμούν ότι το μεγαλύτερο εμπόδιο για νέες επενδύσεις είναι η γεωπολιτική αβεβαιότητα και όχι η μειωμένη ζήτηση ή η δυστοκία όσον αφορά την τραπεζική χρηματοδότηση.

Προτάσεις για κοινωνική Ευρώπη

Στοχεύοντας στην ενίσχυση της κοινωνικής διάστασης της Ευρωπαϊκής Ενωσης, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα πρέπει να ακολουθήσει εξειδικευμένες παρεμβάσεις, όπως αναφέρουν σε άρθρο τους στη voxeu.org οι καθηγητές Οικονομικών Σάμουελ Μπεντόλιλα (CEMFI, Μαδρίτη) και Χουάν Δολάδο (Πανεπιστήμιο Κάρλος ΙΙΙ, Μαδρίτη). Μεταξύ αυτών είναι ο αυτόματος σταθεροποιητικός μηχανισμός, ώστε να διασφαλίζεται ότι οι κραδασμοί από κάθε οικονομικό κύκλο δεν θα προξενούν δομικές ανισορροπίες, όπως συνέβη με την κρίση χρέους της Ευρωζώνης. Βασικό ρόλο μπορούν να διαδραματίσουν τα διαρθρωτικά ταμεία της Ε.Ε., ενώ στη σωστή κατεύθυνση κινούνται και υπάρχουσες πρωτοβουλίες, όπως το Πακέτο Κοινωνικών Επενδύσεων για τη στήριξη πολιτικών που αφορούν τη φύλαξη παιδιών, τους ανέργους, την επανακατάρτισή τους κ.λπ. Τέλος, θετικά για την ενίσχυση της κοινωνικής Ευρώπης και τη διαμόρφωση ενός συστήματος αλληλεγγύης και επιμερισμού των βαρών μεταξύ των κρατών-μελών θα μπορούσε να λειτουργήσει και η επιβολή ορίων στη χρήση ευρωπαϊκών κονδυλίων από χώρες που δεν εναρμονίζονται με τους όρους ελεύθερης μετακίνησης εργαζομένων.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ