ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Ευνοούν τη στρατηγική Πούτιν οι κυρώσεις κατά των Ρώσων δισεκατομμυριούχων

Tου NEIL MACFARQUHAR THE NEW YORK TIMES

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Η επιβολή νέων αυστηρών κυρώσεων κατά των σημαντικότερων Ρώσων ολιγαρχών ίσως αποτελέσει τον παράγοντα που θα αλλάξει το παιχνίδι για τη Ρωσία. Ο αντίκτυπος ήταν άμεσος για τον Oλεγκ Ντεριπάσκα και τον κολοσσό του στον οποίο είναι επικεφαλής, τη βιομηχανία αλουμινίου Rusal, που έχασε περίπου το ένα τρίτο της χρηματιστηριακής της αξίας. Τις παρενέργειες ενδέχεται να αισθανθούν και οι πλούσιοι Ρώσοι που ζουν στο Λονδίνο, επειδή η Ουάσιγκτον προειδοποίησε τις βρετανικές τράπεζες ότι μπορεί να τους επιβληθούν βαρύτατα πρόστιμα αν εξακολουθήσουν να συνεργάζονται με οποιονδήποτε από τους 24 Ρώσους της λίστας.

Παραδόξως, οι κυρώσεις θα μπορούσαν να διευκολύνουν τον Πούτιν να θέσει υπό τον έλεγχο του κράτους μεγαλύτερο μέρος της ρωσικής οικονομίας και να εξαναγκάσει τους δισεκατομμυριούχους να επιστρέψουν τα χρήματά τους στη Ρωσία. Ο συνολικός αντίκτυπος των κυρώσεων αναμένεται να είναι περιορισμένος, όταν θα εξανεμιστεί το αρχικό σοκ. Αρχικά, η κυβέρνηση αντέδρασε μουδιασμένα, με τον Ντμίτρι Πεσκόφ, τον εκπρόσωπο του Ρώσου προέδρου, να δηλώνει ότι «θα ήταν λάθος θα λάβουμε εσπευσμένα αποφάσεις» και να προβλέπει ανάκαμψη του ρουβλίου και του ρωσικού χρηματιστηρίου μόλις ηρεμήσουν τα πράγματα.

Το μέγεθος της ρωσικής οικονομίας είναι μικρό, περίπου το 2% του παγκοσμίου ΑΕΠ, και το εμπόριο με τις ΗΠΑ περιορισμένο. Ετσι, δεν αναμένονται κινήσεις αντεκδίκησης. Η αντίδραση της Ρωσίας αναμένεται να επικεντρωθεί στη Συρία ή στην Ουκρανία, όπου το Κρεμλίνο θα οξύνει την ένταση για να διαπραγματευτεί τον τερματισμό των κυρώσεων. Η Ρωσία είχε επαναπαυθεί πιστεύοντας ότι δεν πρόκειται να της επιβληθούν σημαντικές κυρώσεις. Τον Ιανουάριο, η κυβέρνηση Τραμπ δημοσίευσε τον κατάλογο των Ρώσων δισεκατομμυριούχων που ήταν στη λίστα του περιοδικού Forbes. Σύμφωνα με τον οικονομολόγο και σύμβουλο επενδύσεων Βλαντισλάβ Ζουκόφκσι, «ο κόσμος πίστευε ότι ήταν ένα αστείο, αλλά τώρα είναι σαφές ότι η κατάσταση είναι σοβαρή». Στο στόχαστρο έχουν μπει προβεβλημένοι βιομήχανοι όπως ο Ντεριπάσκα, του οποίου η εταιρεία Rusal απασχολεί περίπου 60.000 υπαλλήλους στη Ρωσία, και ο Βίκτορ Βέλσελμπεργκ, από τους πλουσιότερους Ρώσους, που σχεδιάζει, μεταξύ άλλων, να αναπτύξει τον τεχνολογικό τομέα της χώρας.

Ο σημαντικότερος αντίκτυπος αυτού του νέου γύρου κυρώσεων θα είναι η αβεβαιότητα που θα περιβάλλει όλες τις συναλλαγές της Ρωσίας με τη Δύση. Η ρωσική κυβέρνηση εξέφρασε την πρόθεση να αντιμετωπίσει το πρόβλημα της αβεβαιότητας παρέχοντας όποια στήριξη χρειαστεί για να εξακολουθήσουν να λειτουργούν όσες επιχειρήσεις βρέθηκαν στο στόχαστρο και να μη χάσουν τη δουλειά τους οι υπάλληλοί τους. Οι περισσότεροι αναλυτές πιθανολογούν ότι το Κρεμλίνο μπορεί, για παράδειγμα, να αγοράσει τη Rusal και να αλλάξει την επωνυμία της, ώστε να αποφύγει τον στιγματισμό της στην παγκόσμια αγορά και μετά να πουλά το αλουμίνιο σε ιστορικά χαμηλές τιμές για να διασφαλίσει τις θέσεις εργασίας των Ρώσων.

Προς μεγάλη απογοήτευση των οπαδών της ανοικτής οικονομίας, ο Πούτιν έχει επεκτείνει τον έλεγχο του κράτους από το 35% στο 50% έως και το 70% της οικονομίας. Αν αγοράσει τη Rusal, θα επεκταθεί περαιτέρω ο έλεγχος του κράτους επί της οικονομίας. Η Ρωσία αντιπαρήλθε έναν γύρο κυρώσεων που της επιβλήθηκαν μετά την προσάρτηση της Κριμαίας το 2014 και περιόρισαν την πρόσβασή της στις χρηματαγορές της Δύσης. Ο τελευταίος γύρος κυρώσεων δεν περιλαμβάνει πολλά προϊόντα αλλά είναι πιο έντονος, εκτιμούν αναλυτές, επειδή αποκλείει από τις αγορές της Δύσης έναν κολοσσό στην παραγωγή αλουμινίου. Το Κρεμλίνο έχε προσπαθήσει να αναγκάσει τους πλούσιους Ρώσους να επαναπατρίσουν τα κεφάλαιά τους, και ίσως οι κυρώσεις βοηθήσουν προς αυτήν την κατεύθυνση. Οπως σχολίασε ο οικονομολόγος Ολεγκ Κουζμίν, για να πλήξει τη Ρωσία, η Δύση έπρεπε να απλώσει κόκκινο χαλί στους ολιγάρχες. Σε αυτήν την περίπτωση θα οδηγούσε τη ρωσική οικονομία σε αδιέξοδο.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ