Γράμματα Αναγνωστών

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Από τον Δημόκριτο έως τον κ. Ψινάκη

Κύριε διευθυντά
Στο άρθρο του κ. Λακασά (2/8) επισημαίνεται ότι «οι δημότες σε εμβληματικό και αρχαίο δήμο της Αττικής επέλεξαν δήμαρχο ανεξάρτητο, ωραίο και μοδάτο». Τώρα του αποδίδουν ευθύνες για τα τραγικά γεγονότα της 23/7.

Κάτι ανάλογο συνέβη στα Αρχαία Αβδηρα όταν οι Αβδηρίτες αποφάσισαν πόλεμο εναντίον των Λημνίων με καταστροφικά για αυτούς αποτελέσματα. Ιδού πώς τους κατακεραυνώνει ο συντοπίτης τους Δημόκριτος. «Ολα τα οδυνηρά αυτά αποτελέσματα ηδύνατο να περάσουν εάν καν παρεδίδετε τα πράγματα του πολέμου εις έμπειρον τινά άνδρα. Αλλά το να κάμητε αρχιστράτηγον νέον χωρίς καμμίαν άλλην ευλογοφανή αφορμήν, ειμή διότι αι γυναίκες σας έκριναν ούτος με την πολυτελή στρατιωτική του ενδυμασίαν του εφαίνετο τόσο καλός, όσο ήτο ο Πάρις… Και το επληρώσατε χάνοντας την τιμήν σας, τα καράβια σας, τους άριστους άνδρες σας… Τούτο δεν επιδέχεται αμφιβολίαν, τούτο ήτο αβδηριτικόν (ανόητο) επιχείρημα».

Η Ιστορία λέγεται ότι διδάσκει, αρκεί φυσικά να μελετηθεί.

Ι. Κ. Γεωργιου, Καρδιολόγος

Aεί(;) διδασκόμενοι από τις τραγωδίες

Κύριε διευθυντά
Ο τραγικός απολογισμός των πυρκαγιών στην Αττική, αλλά και πολλών άλλων συμβάντων που έχουν σχέση με το περιβάλλον και την αλληλεπίδρασή του με τον άνθρωπο εγείρουν ερωτήματα σε σχέση με την αντιμετώπιση και την αποφυγή τους στο μέλλον. Κίνδυνοι υπάρχουν σε πολλές περιστάσεις, ιδιαίτερα όταν εμπλέκονται συστήματα που έχουν σχέση με τη σύγχρονη τεχνολογία (βιομηχανικές μονάδες, αεροσκάφη, πλοία, αυτοκίνητα).

Διεθνώς υπάρχει πλούσια εμπειρία καταγραφής, μελέτης και σύνταξης τρόπων αντιμετώπισης και, κυρίως, αποφυγής ατυχημάτων. Η εμπειρία του υπογράφοντος προέρχεται από τον χώρο της ναυτιλίας και αφορά την ανάλυση ναυτικών ατυχημάτων. Η ανάλυση ατυχημάτων σε διαφορετικά περιβάλλοντα ακολουθεί ουσιαστικά παρόμοια και παράλληλη πορεία. Μπορούν δηλαδή να εφαρμοσθούν οι ίδιες τεχνικές και μεθοδολογίες ανάλυσης.

Αυτό που πρέπει να γίνει κατ’ αρχάς αντιληπτό είναι ότι η αξιολόγηση ατυχημάτων δεν γίνεται για να αποδοθούν ευθύνες, κάτι που άλλωστε αποτελεί αρμοδιότητα των δικαστικών αρχών, αλλά για την απόκτηση βαθύτερης κατανόησης όλων εκείνων των παραγόντων που έχουν συμβάλει στο ατύχημα, είτε άμεσα είτε έμμεσα.
Τα συμπεράσματα μιας μελέτης αξιολόγησης ατυχήματος εμπεριέχουν αφενός την εκτίμηση της βαρύτητας και του ρόλου όλων των παραγότων που κρίνονται ότι έχουν συμβάλει, αφετέρου δε σειρά προτάσεων για τον περιορισμό των παραγόντων αυτών και κατά συνέπεια την αποφυγή ατυχημάτων στο μέλλον.

Πρέπει επίσης να γίνει αντιληπτό ότι είναι δυνατό να πάρουμε μαθήματα από το κάθε ατύχημα. Εφόσον γίνουν κατανοητά τα αίτια, μόνον τότε μπορούμε να προχωρήσουμε στη πρόταση και στη λήψη μέτρων. Θα αναφερθώ σε ένα παράδειγμα που είναι παγκοίνως γνωστό – τη βύθιση του «Τιτανικού» το 1912, με απώλεια άνω των 1.500 ανθρωπίνων ζωών. Αμέσως μετά το ατύχημα συγκλήθηκε διεθνές συνέδριο και εξετάσθηκαν μέτρα αποφυγής τέτοιων ατυχημάτων. Τα μέτρα αυτά υλοποιήθηκαν με τη σύνταξη διεθνών κανονισμών ασφάλειας της ζωής στη θάλασσα (SOLAS - Safety Of Life At Sea) που έκτοτε εξελίσσονται συνεχώς, έτσι ώστε σήμερα ο κίνδυνος απώλειας ανθρώπινης ζωής στη θάλασσα έχει περιορισθεί σημαντικά.

Η πολυπλοκότητα των ατυχημάτων γενικά καθιστά αναγκαία τη συμμετοχή εμπειρογνωμόνων διαφόρων ειδικοτήτων και επιστημών. Για παράδειγμα, για την αντιμετώπιση πυρκαγιών, θα ήταν απαραίτητη η συμβολή του πυροσβεστικού σώματος, κατασκευαστών κατοικιών, πολεοδόμων, εκπροσώπων της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, νομικών κ.ά. Μόνον η συντονισμένη συνεργασία σε πολυεπιστημονικό επίπεδο μπορεί να οδηγήσει στη θέσπιση μέτρων που θα είναι αποτελεσματικά για την αντιμετώπιση κινδύνων και τη μείωση του ρίσκου σε κάποιο συγκεκριμένο πεδίο (οδική ασφάλεια, πυρκαγιές, πλημμύρες, ναυτικά ατυχήματα, αεροπορικά ατυχήματα, βιομηχανικά ατυχήματα κ.λπ.). Τέλος, σημαντικότερο όλων για την Ελλάδα είναι ότι πρέπει να γίνει αντιληπτό από την πολιτική εξουσία ότι κάποια θέματα πρέπει να ανατίθενται σε ειδικούς, να γίνονται δεκτές οι προτάσεις τους και να εφαρμόζονται τα προτεινόμενα μέτρα από τον κρατικό μηχανισμό. Μόνον τότε μπορεί να βελτιωθεί η παρούσα κατάσταση στην Ελλάδα.

Πετρος Α. Καρυδης, Επισκέπτης καθηγητής Πανεπιστημίου Strathclyde Σκωτίας, τ. αναπλ. καθηγητής Σχολής Ναυπηγών Μηχανολόγων ΕΜΠ

Τα μοντέλα που «διαβάζουν» πυρκαγιές

Κύριε διευθυντά
Πιστεύω ότι θα πρέπει να υπάρχουν μοντέλα που θα εκτιμούν την κατεύθυνση που θα ακολουθήσει μια πυρκαγιά με βάση τις σχετικές καιρικές πληροφορίες. Μάλιστα, νομίζω ότι το βράδυ της τραγωδίας –ή το επόμενο– έγινε αναφορά σε τέτοια μοντέλα από ανθρώπους της Πυροσβεστικής. Μπορεί λοιπόν η υπηρεσία να πληροφορήσει το κοινό.

1. Εχει τέτοια μοντέλα;

2. Χρησιμοποιήθηκαν;

3. Τι αποτέλεσμα έδωσαν;

Νομίζω ότι η ενημέρωση αυτή θα ήταν πολύ χρήσιμη.

Δημητρης Τασιος, Ομότιμος καθηγητής ΕΜΠ

Το τεστ των επτά προτερημάτων

Κύριε διευθυντά
Με αφορμές τη μακροχρόνια πολιτική ατμόσφαιρα στη χώρα μας και το άρθρο σας «Το ορόσημο 2021» (Κυριακή 5/8) θυμήθηκα μια αρκετά παλαιότερη είδηση.

Το 1996 η Επιτροπή του Λόρδου Νόλαν στη Βρετανία ερεύνησε τα πρότυπα της δημόσιας ζωής στη χώρα αυτή και έβγαλε μια σημαντική έκθεση (υπάρχει στο Διαδίκτυο με την ονομασία Nolan Committee’s First Report on Standards in Public Life). Απ’ αυτήν αντιγράφω σε δική μου απόδοση τις Επτά Αρχές της Δημόσιας Ζωής, που βέβαια δεν ισχύουν μόνο για το Ηνωμένο Βασίλειο:

• Ανιδιοτέλεια: Οι κάτοχοι δημοσίων θέσεων θα πρέπει να παίρνουν αποφάσεις μόνο με βάση το δημόσιο συμφέρον, και όχι με σκοπό να κερδίσουν οικονομικά ή άλλα υλικά οφέλη για τους ίδιους, τους συγγενείς ή τους φίλους τους.

• Ακεραιότητα: Οι κάτοχοι δημοσίων θέσεων δεν θα πρέπει να δημιουργούν οικονομικές ή άλλες υποχρεώσεις προς εξωτερικά πρόσωπα ή οργανισμούς που θα μπορούσαν να τους επηρεάσουν στην άσκηση των υπηρεσιακών καθηκόντων τους.

• Αντικειμενικότητα: Στη διεξαγωγή των υπηρεσιακών ασχολιών τους, που περιλαμβάνουν δημόσιους διορισμούς, αναθέσεις συμβάσεων ή πρόταση ατόμων για αμοιβές και ευεργετήματα, οι κάτοχοι δημοσίων θέσεων θα πρέπει να κάνουν αξιοκρατικές επιλογές.

• Υπευθυνότητα: Οι κάτοχοι δημοσίων θέσεων είναι υπεύθυνοι για τις αποφάσεις και τις ενέργειές τους απέναντι στο κοινό και θα πρέπει να υπόκεινται σε οποιονδήποτε έλεγχο που αρμόζει στο αξίωμά τους.

• Διαφάνεια: Οι κάτοχοι δημοσίων θέσεων θα πρέπει να είναι όσο το δυνατόν ανοικτοί ως προς όλες τις αποφάσεις και ενέργειές τους. Θα πρέπει να αιτιολογούν τις αποφάσεις τους και να περιορίζουν την παροχή πληροφοριών μόνο όταν αυτό σαφώς απαιτεί το ευρύτερο δημόσιο συμφέρον.

• Εντιμότητα: Οι κάτοχοι δημοσίων θέσεων έχουν καθήκον να δηλώνουν κάθε ιδιωτικό συμφέρον που σχετίζεται με τα δημόσια καθήκοντά τους και να λαμβάνουν μέτρα για την επίλυση οποιασδήποτε σύγκρουσης που αναφύεται με τρόπο που να προστατεύει το δημόσιο συμφέρον.

• Ηγεσία: Οι κάτοχοι δημοσίων θέσεων θα πρέπει να προάγουν και να προασπίζουν τις αρχές αυτές με την ηγεσία και το παράδειγμά τους.

Μήπως και στο θέμα αυτό δεν είναι ανάγκη να ανακαλύψουμε ξανά τον τροχό; Οι παραπάνω Επτά Αρχές θα μπορούσαν να αποτελέσουν μια αφετηρία για κάποιου είδους αναμόρφωση της δημόσιας ζωής στη χώρα μας. Γιατί δεν πρωτοστατείτε σε μια εκστρατεία προς την κατεύθυνση αυτή;

Αντωνης Παπαγιαννης, Ιατρός, Θεσσαλονίκη

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ