Άγγελος Στάγκος ΑΓΓΕΛΟΣ ΣΤΑΓΚΟΣ

Το εργαλείο του ανασχηματισμού

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Ε​​ίναι γνωστό το δόγμα ότι ο ανασχηματισμός είναι, πρώτον, αποκλειστικό προνόμιο και ευθύνη του πρωθυπουργού, δεύτερον, δεν προαναγγέλλεται. Για το πρώτο δεν υπάρχει αμφισβήτηση, για το δεύτερο μπορούμε να επισημάνουμε ότι ναι μεν δεν προαναγγέλλεται, αλλά συζητείται και συχνά οι σχετικές συζητήσεις φτάνουν στο φως της δημοσιότητας. Με αποτέλεσμα πολλές φορές να αναβάλλεται ή και να ματαιώνεται, για να μη δίνεται η εντύπωση ότι ο πρωθυπουργός υποκύπτει στα δημοσιεύματα του Τύπου και στα μίντια γενικότερα.

Αγνωστο τι ακριβώς συνέβη πρόσφατα όταν τα μίντια ασχολήθηκαν με το θέμα του ανασχηματισμού, αλλά το σίγουρο είναι ότι υπήρξαν σχετικές συζητήσεις στους κόλπους της κυβέρνησης. Ανασχηματισμός βέβαια δεν έγινε, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι ματαιώθηκε οριστικά, και ο Αλ. Τσίπρας θα πορευτεί με το σημερινό κυβερνητικό σχήμα έως τις επόμενες εκλογές. Το πιθανότερο είναι ότι κάποια στιγμή θα προχωρήσει σε ανασχηματισμό και ίσως αυτή να μην είναι μακριά. Από την άλλη πλευρά, ανασχηματισμός πριν από την ομιλία στη ΔΕΘ θα αποτελέσει έκπληξη πρώτου μεγέθους.

Για όλους τους πρωθυπουργούς, ο ανασχηματισμός του κυβερνητικού σχήματος είναι ένα εργαλείο. Χρησιμοποιείται ως αντιπερισπασμός, ως έμμεση παραδοχή αποτυχίας, ως απόσειση ευθυνών, ή επίρριψή τους σε άλλους, ως ένδειξη αλλαγής πολιτικής, ως μέσο αντικατάστασης με πιο προσαρμόσιμα στελέχη, ακόμη και ως αφετηρία πορείας προς εκλογές. Καμιά φορά προκύπτει επειδή στην κυβέρνηση υπάρχει μεγάλη διάσταση απόψεων ή επειδή ο πρωθυπουργός δεν έχει πλέον εμπιστοσύνη σε κάποιους υπουργούς του. Οπότε στις δύο τελευταίες περιπτώσεις ο ανασχηματισμός έχει και διαστάσεις κυβερνητικής κρίσης.

Εάν και εφόσον ο Αλ. Τσίπρας προχωρήσει σε ανασχηματισμό της κυβέρνησής του στο ορατό μέλλον, αυτός είτε θα έχει την έννοια της απόσεισης δικών του ευθυνών και της επίρριψής τους σε υπουργούς που δεν αποδίδουν ή δεν είναι προσαρμόσιμοι στις ανάγκες των καιρών, είτε την έννοια της αλλαγής πολιτικής. Δίχως να αποκλείεται και το ενδεχόμενο της δημιουργίας ενός εκλογικού σχήματος, ιδίως αν σχεδιάζει προσφυγή στις κάλπες το φθινόπωρο του 2018. Και πάντως ένα ορόσημο που μπορεί να δικαιολογήσει ανασχηματισμό είναι η λεγόμενη τρίτη αξιολόγηση, που ρεαλιστικά η έναρξή της τοποθετείται περί τα τέλη Σεπτεμβρίου.

Η πείρα λέει ότι ο πρωθυπουργός δεν πρόκειται να προχωρήσει σε ανατροπή της πολιτικής του. Θα συνεχίσει να ακροβατεί μεταξύ της προσαρμογής στους όρους των δανειστών και της συνέχισης της ιδεοληπτικής, καθεστωτικής και πελατειακής γραμμής στο εσωτερικό, όπου βεβαίως μπορεί να την επιβάλει δίχως ιδιαίτερες παρεμβάσεις από τους ξένους. Ωστόσο, μπορεί να πιστεύει ότι θα λειτουργήσει προς όφελός του η απαλλαγή από ορισμένα πρόσωπα που έχουν αποδειχθεί εξόφθαλμα ανίκανα, αδυνατούν να προσαρμοστούν στις απαιτήσεις των ξένων, χαλούν το προφίλ της κυβέρνησης (και κυρίως το δικό του), επιμένουν σε δική τους ατζέντα ή είναι εντελώς φθαρμένα στα μάτια της κοινής γνώμης.

Ταυτόχρονα, όμως, ο κ. Τσίπρας έχει να αντιμετωπίσει προβλήματα εάν αποφασίσει να ανασχηματίσει την κυβέρνησή του. Το πρώτο είναι η διατήρηση ισορροπιών στο κόμμα του, αλλά και με τους εταίρους του, ΑΝΕΛ. Το δεύτερο είναι η επιλογή προσώπων που η τοποθέτησή τους σε υπουργεία δεν θα στείλει σήματα προς τους πολίτες διαφορετικά από εκείνα που ο ίδιος επιθυμεί. Τρίτο, πού θα βρει πρόσωπα ικανά να ανταποκριθούν στοιχειωδώς στις απαιτήσεις των υπουργείων που θέλει να τα τοποθετήσει; Η δεξαμενή του ΣΥΡΙΖΑ και των ΑΝΕΛ είναι μικρή και ρηχή και με δική του ευθύνη έχουν κοπεί οι γέφυρες με άλλους χώρους.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ