Νίκος Κωνσταντάρας ΝΙΚΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ

Φράγκικη, τούρκικη, αναστατωμένη Ελλάδα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

​​Ο Κολοκοτρώνης έλεγε ότι ο Καποδίστριας «χάλασε την Ελλάδα γιατί την έκανε αμέσως φράγκικη, ενώ έπρεπε στην αρχή να την κάνει τρία φράγκικη και εφτά τούρκικη, ύστερα μισή και μισή και κατόπι να γίνει φράγκικη ολόκληρη». Εάν ο Γέρος του Μοριά πίστευε ότι αυτή η μετάλλαξη θα ήταν εφικτή στη διάρκεια της θητείας του πρώτου κυβερνήτη, τότε θα ήταν πιο αφελής απ’ ό,τι η στρατιωτική και πολιτική του καριέρα θα επέτρεπε. Πονηρός ο Γέρος, όμως, δεν προσδιόρισε τη χρονική διάσταση, πέρα από «την αρχή», «ύστερα» και «κατόπι». Και προφήτης, επειδή η Ελλάδα ακόμη παραμένει στην πρώτη φάση, περίπου. Το δημοψήφισμα του 2015 έδειξε ότι ο διαχωρισμός, με σημερινούς όρους, παραμένει περίπου τέσσερις προς έξι.

Εάν το ρήγμα σήμερα δεν είναι μεταξύ «φράγκικης» και «τούρκικης» Ελλάδας, ο διάδοχος διαχωρισμός μεταξύ των οπαδών του «μένουμε Ευρώπη» και του «υπερήφανου Οχι» είναι εξίσου καθοριστικός. Εδώ και καιρό είναι εμφανές ότι ουσιαστική διαφορά μεταξύ των Ελλήνων είναι ποιοι αισθάνονται Ευρωπαίοι και ποιοι βλέπουν την Ευρώπη ως κάτι ξένο, που πρέπει να το εκμεταλλευόμαστε ενώ αυτό μας καταπιέζει. Τα πολιτικά κόμματα είτε εκφράζουν αυτό το ρήγμα, με κόμματα που βασίζονται στον αντιευρωπαϊκό λόγο, είτε διχάζονται τα ίδια από μέλη και των δύο κόσμων. Και στον ΣΥΡΙΖΑ και στη Νέα Δημοκρατία βρίσκονται άνθρωποι που εκπροσωπούν τις αντίθετες πλευρές. Στον ΣΥΡΙΖΑ, όμως, το δημοψήφισμα έδειξε ότι και αυτοί που θέλουν να εκφράσουν τον κοινωνικό φιλελευθερισμό του δυτικού μοντέλου ενδίδουν με πάθος στην κομπλεξική ψευδαίσθηση ότι όλος ο υπόλοιπος κόσμος εχθρεύεται τους Ελληνες και εποφθαλμιά τα πλούτη τους.

Πάνω στο ρήγμα Ευρωπαίων - Πατριωτών χαράζεται τώρα άλλο ένα. Αυτό αφορά ομάδες, κόμματα και κινήματα που βρίσκουν πολιτική έκφραση μέσα από την αέναη επανάσταση και τον ασυμβίβαστο ακτιβισμό. Ο ζήλος αυτός βρίσκεται και στα δύο άκρα του πολιτικού φάσματος και μαρτυρεί έναν ιδιαίτερο χαρακτήρα περισσότερο από κάποια ιδεολογία. Ο,τι κι αν αυτοαποκαλούνται αυτοί που επικήρυξαν τον καθηγητή Αγγελο Συρίγο, που συμπεριφέρονται σαν φεουδάρχες στον δημόσιο χώρο, είναι σκέτοι τραμπούκοι: θα ήταν ίδιοι είτε ήταν ακροδεξιοί, ακροαριστεροί, αντιεξουσιαστές, Ελληνες, Τούρκοι ή εξωγήινοι. Αυτοί αποτελούν τον σκληρό πυρήνα ενός τύπου ανθρώπου που στη δημόσια (τουλάχιστον) συμπεριφορά του αδιαφορεί για την ύπαρξη άλλης άποψης, δεν σέβεται ούτε την αξία του άλλου ούτε τους συλλογικούς, κοινωνικούς κανόνες. Κάνει, δηλαδή, ό,τι θέλει. Είναι σαν τους ζηλωτές κάθε θρησκείας που λένε ότι αφού είναι με το μέρος του καλού –του μόνου, του δικού τους καλού– δεν υπάρχει αδικία σε ό,τι κάνουν. Αυτός ο σκληρός πυρήνας «ασυμβίβαστων» χαίρει δυσανάλογα μεγάλου βαθμού εκτίμησης και ανοχής από μέρος του πληθυσμού, σαν οι εκφραστές του να πάσχουν από κάποια ιερή νόσο που απαιτεί σεβασμό. Το πρόβλημα είναι ότι η κυβέρνηση αδυνατεί να αντιμετωπίσει αυτές τις ομάδες, σαν να αναμένει την ανοχή ή την έγκρισή τους. Ετσι, η αντικοινωνική συμπεριφορά λίγων φαίνεται σαν ευρύ μέτωπο που αμφισβητεί τους κανόνες της «αστικής δημοκρατίας» και, σε κάποιες περιπτώσεις, επηρεάζει τη συμπεριφορά άλλων.

Πάνω στο παλιό ρήγμα Φράγκοι και Τούρκοι που επισήμανε ο Κολοκοτρώνης σχηματίστηκε το σημερινό ρήγμα Ευρωπαίοι και Πατριώτες, το οποίο τελευταίως τέμνεται από το σχίσμα μεταξύ όσων πιστεύουν στην ανάγκη να ζούμε σε ευνομούμενο κράτος και όσων θεωρούν ότι αυτό που αυτοί θέλουν είναι το μόνο πράγμα που έχει σημασία. Οσο η πολιτική ηγεσία, οι κρατικοί θεσμοί και οι πολίτες δεν επιδιώκουν την επιβολή του νόμου χωρίς υπερβολές και χωρίς εξαιρέσεις, το ρήγμα θα μεγαλώνει. Μπορεί οι διαφόρων λογιών παλικαράδες να είναι λίγοι, αλλά είναι περισσότεροι από πέρυσι, περισσότεροι από πρόπερσι και λιγότεροι από αύριο.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ