ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Το «χαρτί» της συνταγματικής αναθεώρησης

ΔΩΡΑ ΑΝΤΩΝΙΟΥ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ: ΣΥΡΙΖΑ

Την άνοιξη του 2017, η επιτροπή που έχει αναλάβει να «τρέξει» τη δημόσια διαβούλευση και τον διάλογο για τη συνταγματική αναθεώρηση επρόκειτο να κωδικοποιήσει τα αποτελέσματα και να παραδώσει στα πολιτικά κόμματα την έκθεσή της, προκειμένου να εκκινήσει η κοινοβουλευτική διαδικασία. Αυτό, τουλάχιστον, ήταν το χρονοδιάγραμμα που είχε δημοσιοποιήσει ο πρωθυπουργός τον Ιούλιο του 2016, όταν στον προαύλιο χώρο της Βουλής παρουσίαζε την πρωτοβουλία της κυβέρνησης για την αναθεώρηση του Συντάγματος, καλώντας «να γίνουμε, εμείς οι Ελληνες πολίτες, η Αλλαγή που επιθυμούμε».

Εκείνο το αρχικό χρονοδιάγραμμα προέβλεπε τη διοργάνωση, από τον Σεπτέμβριο του 2016 μέχρι και την άνοιξη του 2017, συζητήσεων σε όλους τους δήμους της χώρας και 13 συνελεύσεων, μιας σε κάθε περιφέρεια, καθώς και τη δυνατότητα να καταθέτουν την άποψή τους οι πολίτες επί των προτάσεων που θα τίθενται σε δημόσια διαβούλευση, μέσω σχετικής διαδικτυακής πλατφόρμας. Και μετά την πανηγυρική εξαγγελία της πρωτοβουλίας από τον κ. Τσίπρα, το θέμα πέρασε σε δεύτερη μοίρα. Είναι σαν να έχει αφεθεί το ζήτημα της συνταγματικής αναθεώρησης να περιέλθει σε μια ιδιότυπη κατάσταση λήθαργου. Βεβαίως, το χρονοδιάγραμμα που είχε τεθεί στην αρχική φάση ουδέποτε τηρήθηκε, καθώς η άνοιξη του 2017 παρήλθε χωρίς να γίνουν τα όσα είχαν ανακοινωθεί το καλοκαίρι του 2016.

Είναι κοινός τόπος μεταξύ των συνομιλητών της κυβερνητικής ηγεσίας ότι η «περιθωριοποίηση» της συζήτησης για τη συνταγματική αναθεώρηση δεν έγινε τυχαία, ούτε από αδιαφορία. Πρόκειται για ένα ζήτημα που σκοπίμως αφήνεται στο περιθώριο της κεντρικής πολιτικής συζήτησης, προκειμένου να ανασυρθεί στο προσκήνιο όταν ο κ. Τσίπρας εκτιμήσει ότι μια τέτοια επιλογή εξυπηρετεί καλύτερα τους πολιτικούς σχεδιασμούς του. Η επαναφορά στο επίκεντρο της επικαιρότητας του ζητήματος της συνταγματικής αναθεώρησης θα μπορούσε να γίνει, είτε για να αλλάξει την ατζέντα σε κάποια δεδομένη στιγμή που η κυβέρνηση θα θεωρήσει ότι πιέζεται, είτε για να διευρύνει και να διαφοροποιήσει το διακύβευμα με το οποίο η χώρα θα οδηγηθεί στις κάλπες για τις επόμενες εκλογές.

Στην κυβέρνηση δεν έχουν κρύψει ότι κάθε άλλο παρά αρνητικά βλέπουν το σενάριο διεξαγωγής δημοψηφίσματος ή δημοψηφισμάτων για θέματα που έχουν τεθεί ως προτάσεις στο πλαίσιο της συζήτησης για τη συνταγματική αναθεώρηση. Παράλληλα, όσο και αν η κυβερνητική ηγεσία υιοθετεί όλο και πιο πανηγυρικούς τόνους για τις επιτυχίες της στον τομέα της οικονομίας, γνωρίζει ότι αυτές ήρθαν ως αποτέλεσμα συνέχισης της σκληρής δημοσιονομικής προσαρμογής και των μνημονιακών επιταγών, οπότε η όδευση προς τις κάλπες με μοναδικό αφήγημα την υπεράσπιση των πεπραγμένων και την οικονομική ατζέντα της επόμενης περιόδου, μπορεί να μην είναι ιδιαίτερα ευνοϊκή. Και με αυτό το πλαίσιο και στη διεύρυνση του θεματολογικά εντός του οποίου η χώρα θα πορευθεί προς τις εκλογές, εντάσσεται η «αξιοποίηση» του διαλόγου για τη συνταγματική αναθεώρηση.

Οπως αναφέρουν κυβερνητικά και κομματικά στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ, η συζήτηση για την επόμενη ημέρα της χώρας, για την περίοδο μετά τα μνημόνια, δεν μπορεί να περιοριστεί μόνο στην οικονομική πολιτική που θα ακολουθηθεί και στο ποιος μπορεί να εφαρμόσει ένα πιο αξιόπιστο πρόγραμμα ανασυγκρότησης, αλλά θα πρέπει να επεκταθεί ευρύτερα στα χαρακτηριστικά αναμόρφωσης των θεσμών, στο πλαίσιο αντιμετώπισης και παθογενειών που συνέβαλαν στον εκτροχιασμό που υπέστη η χώρα. Στο πλαίσιο αυτό, στην κυβέρνηση εμφανίζονται θετικοί στο να τεθούν ερωτήματα στους πολίτες για ζητήματα όπως οι αρμοδιότητες του Προέδρου της Δημοκρατίας και η εκλογή του από τη βάση, το θέμα της βουλευτικής ασυλίας, η απλή αναλογική, ο διαχωρισμός κράτους - Εκκλησίας.

Η συσπείρωση

Εκτιμάται στο πρωθυπουργικό περιβάλλον ότι το άνοιγμα μιας τέτοιας διαδικασίας μπορεί να συσπειρώσει ευρύτερες προοδευτικές δυνάμεις, εξυπηρετώντας, προφανώς, τη βασική στόχευση του κ. Τσίπρα να παραμείνει ισχυρός πόλος στον χώρο της Κεντροαριστεράς. Οι οριστικές αποφάσεις για τον τρόπο που θα κινηθεί η κυβέρνηση σε σχέση με τη συνταγματική αναθεώρηση δεν αναμένονται πριν από τις αρχές του 2018, καθώς προτεραιότητα παραμένει το κλείσιμο της αξιολόγησης.

Το ενδεχόμενο διενέργειας δημοψηφισμάτων ενόψει της συνταγματικής αναθεώρησης, πάντως, έχει ήδη προκαλέσει αντιδράσεις από την πλευρά της αντιπολίτευσης, αλλά και συνταγματολόγων, καθώς, παρά την κυβερνητική θέση ότι πιθανό δημοψήφισμα θα έχει αποκλειστικά και μόνο «γνωμοδοτικό» χαρακτήρα, εκφράζονται ενστάσεις για παραβίαση της οριζόμενης από το Σύνταγμα διαδικασίας αναθεώρησης.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ