Θάνος Π. Ντόκος* ΘΑΝΟΣ Π. ΝΤΟΚΟΣ*

Ο απόηχος της επίσκεψης Ερντογάν

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Ο Τούρκος πρόεδρος επέλεξε για δικούς του, όχι απόλυτα σαφείς, λόγους να διακινδυνεύσει την επιτυχία μιας επίσκεψης την οποία είχε και ο ίδιος ανάγκη λόγω της διπλωματικής του απομόνωσης. Θα πρέπει να ανέμενε ότι υπήρχε μια σημαντική πιθανότητα δημόσιας ελληνικής αντίδρασης στα όσα δήλωσε περί Λωζάννης στη συνέντευξή του στην «Καθημερινή». Το δίλημμα για την ελληνική πλευρά ήταν σοβαρό: αντίδραση δημοσίως ή κεκλεισμένων των θυρών; Γενικώς στη διπλωματία θεωρείται προτιμότερο μια διεκδίκηση σε διακρατικό επίπεδο να παραμείνει σε επίπεδο άτυπων δηλώσεων (όπως θεωρείται μια συνέντευξη Τύπου) παρά να διατυπωθεί στο πλαίσιο μιας επίσημης συνάντησης. Στην πρώτη περίπτωση, μια χώρα μπορεί να επιλέξει να μην την «ενεργοποιήσει» μελλοντικά αν μεταβληθούν οι καταστάσεις. Στη δεύτερη περίπτωση, ισχύει το scripta manent και το ζήτημα καταγράφεται επισήμως στη διμερή ατζέντα θεμάτων προς διαχείριση.

Με αυτή την έννοια, το να γίνει εκτενής αναφορά στο θέμα σε μια συνάντηση διαδικαστικού χαρακτήρα έδωσε βήμα στον κ. Ερντογάν για να επαναλάβει με εκτενέστερο τρόπο τις θέσεις του περί «επικαιροποίησης» της Συνθήκης της Λωζάννης. Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας επέλεξε, όπως το πράττει συστηματικά άλλωστε και μάλλον υπέρ το δέον, να απαντήσει με νομικά επιχειρήματα –και το έπραξε με επάρκεια–, αλλά το ζήτημα ήταν κατ’ εξοχήν πολιτικό. Ο ΠτΔ λόγω αρμοδιοτήτων όφειλε να συμβουλευτεί την κυβέρνηση. Αν δεν το έπραξε, υπάρχει ασφαλώς ζήτημα. Αν το έπραξε και η συμβουλή του υπουργού των Εξωτερικών ήταν να μιλήσει δημοσίως, προφανώς για να ικανοποιηθεί το «κοινό αίσθημα», το πρόβλημα είναι ακόμη μεγαλύτερο. Είναι ενδιαφέρον δε ότι ο πρωθυπουργός, παρά τη διπλωματική του απειρία, χειρίστηκε καλύτερα το ζήτημα, ίσως επειδή δέχθηκε καλύτερες συμβουλές. Αλλά και στο κομμάτι της επίσκεψης στη Θράκη, τίθεται το ερώτημα αν θα έπρεπε η κυβερνητική εκπροσώπηση να είναι σε υψηλότερο επίπεδο για την αποτελεσματικότερη διαχείριση τυχόν προβλημάτων.

Δύσκολα μπορεί να βάλει κανείς θετικό πρόσημο στην επίσκεψη ενός ομολογουμένως απρόβλεπτου ηγέτη, που καλώς θεωρήθηκε ότι έπρεπε να γίνει, αλλά αποδείχθηκε ότι ο συντονισμός και η ικανότητα διαχείρισης των αρμοδίων αξιωματούχων δεν ήταν απολύτως επαρκή. Πλέον, οφείλουμε να προετοιμαστούμε για την «επόμενη ημέρα», που προβλέπεται «ενδιαφέρουσα».

*Γενικός διευθυντής στο ΕΛΙΑΜΕΠ.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ