Ανδρέας Δρυμιώτης ΑΝΔΡΕΑΣ ΔΡΥΜΙΩΤΗΣ

Δοκιμάστε τις γνώσεις σας για το Δημόσιο

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Στις ΗΠΑ έχουν μόνο 15 υπουργεία, τα οποία παραμένουν ίδια για πολλά χρόνια και μόνο το υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας δημιουργήθηκε το 2002, μετά την 11η Σεπτεμβρίου.

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

E​​νας καλός φίλος μου έστειλε ένα πρωτότυπο κουίζ με 15 ερωτήσεις. Ευτυχώς, μου έστειλε και τις απαντήσεις γιατί ομολογώ ότι πολύ δύσκολα θα έβρισκα τις σωστές απαντήσεις. Η πρώτη μου αντίδραση ήταν να απορρίψω το κουίζ σαν fake news. Εξάλλου κυκλοφορούν τόσα πολλά ψευδονέα, ώστε ευκολότερα πέφτεις επάνω σε αυτά, παρά στις πραγματικές ειδήσεις.

Η περιέργεια όμως υπερίσχυσε και αποφάσισα να απευθυνθώ σε έναν άλλο καλό φίλο, ο οποίος είναι ο άνθρωπος που γνωρίζει τα της Δημόσιας Διοίκησης όσο κανένας άλλος. Πρόκειται για τον δρα Παναγιώτη Καρκατσούλη, καθηγητή στη Σχολή Δημόσιας Διοίκησης, ο οποίος το 2012 ανακηρύχθηκε σαν ο «καλύτερος δημόσιος υπάλληλος στον Κόσμο»! Αυτός, λοιπόν, μου επιβεβαίωσε ότι πράγματι όλες οι απαντήσεις αληθεύουν, γι’ αυτό και αποφάσισα να σας κοινοποιήσω το αποκαλυπτικό κουίζ. Ολοι λίγο-πολύ υποψιαζόμαστε την κατάσταση, αλλά όταν τα βλέπει κανείς όλα μαζεμένα αποκτούν διαφορετική βαρύτητα.

Απολαύστε το ερωτηματολόγιο και οι σωστές απαντήσεις είναι το Γ. και Δ., οι οποίες επισημαίνονται με bold γράμματα.

1. Πόσο κοστίζει η γραφειοκρατία στην ελληνική οικονομία κάθε χρόνο;
Α. 4 δισ., B. 8 δισ., Γ. 12 δισ.

2. Τι ποσοστό του κέρδους ενός ελεύθερου επαγγελματία πηγαίνει στο κράτος (φόροι και εισφορές);
Α. 24,5%, Β. 34,5%, Γ. 54,5%

3. Εστω ότι έχετε μια εμπορική διαφορά με κάποιον. Σε πόσο καιρό θα λυθεί αν πάτε στα δικαστήρια;
Α. 8 μήνες, B. 2,5 χρόνια, Γ.  4 χρόνια

4. Πόσα κτίρια μισθώνουν τα 15 υπουργεία στην Αττική;
Α. 55, Β.155, Γ. 255

5. Πόσοι είναι οι φορείς τους Δημοσίου που αρνούνται να απογραφούν;
Α. 204, B. 304, Γ. 404

6. Ο τελευταίος νόμος για το ασφαλιστικό ψηφίστηκε το 2010. Πόσες φορές έχει αλλάξει από τότε;
Α. 5, B. 35, Γ. 105

7. Τον Σεπτέμβριο απασχoλούνταν στις κεντρικές υπηρεσίες των υπουργείων 957 σύμβουλοι - μετακλητοί υπάλληλοι. Πόσοι απασχολούνται σήμερα;
Α. Οι μισοί: 477, Β. Οι ίδιοι: 957, Γ. Οι διπλάσιοι: 1.814

8. Αν μειώσουμε τη γραφειοκρατία κατά 25%, πόσες θέσεις εργασίας θα δημιουργηθούν στον ιδιωτικό τομέα;
Α. 3.000, B. 17.000, Γ. 25.000

9. Γενικός Γραμματέας Υπουργείου αποφασίζει να επισκεφθεί το Αγιον Ορος. Τα έξοδά του θα καλυφθούν από:
Α. Μέρος από τον ίδιο και μέρος από το Υπουργείο, B. Τον ίδιο, Γ. Το Υπουργείο

10. Τι ποσό δαπανά ετησίως το ελληνικό κράτος για ταχυδρομικά έξοδα;
Α. 1,7 εκατ., B. 18,3 εκατ. Γ. 38,1 εκατ.

11. Πόσοι φορείς εμπλέκονται στο κλείσιμο μιας χωματερής;
Α. 4, B. 9, Γ. 15

12. Πόσο κοστίζει η διαφθορά στην Ελλάδα;
Α. 4 δισ., Β. 9 δισ., Γ. 14 δισ.

13. Εστω ότι θέλουμε να καθαρίσουμε τα ξερόχορτα σε περιαστικό δάσος που βρίσκεται δίπλα σε αρχαιολογικό χώρο για την αποφυγή πυρκαγιών. Μέσα από το δάσος περνούν γραμμές ρεύματος της ΔΕΗ. Ποιος είναι υπεύθυνος για τον καθαρισμό;
A. Ο Δήμος, Β. Η αρχαιολογική υπηρεσία, Γ. Η ΔΕΗ, Δ. Ολοι οι παραπάνω

14. Πόσα από τα 15 Υπουργεία καταγράφουν τα αποτελέσματα της δράσης τους;
Α. Ολα, Β. 7, Γ. 3

15. Πόσοι φορείς και υπηρεσίες του Δημοσίου ασχολούνται με θέματα αγροτικής ανάπτυξης;
Α. 144, Β. 344, Γ. 544

Εδώ, αρχίζουν τα κρίσιμα ερωτήματα: Πώς φτάσαμε στην κατάσταση αυτή, που μοιάζει να έχουμε δέσει τα πόδια μας, ενώ συμμετέχουμε σε αγώνα ταχύτητας; Μάλλον σαν τους κουτοχωρίτες οι οποίοι μπέρδεψαν τα πόδια τους όταν πήγαν στην πόλη. Παλιό παραμύθι για πολύ μικρά παιδιά, αλλά δυστυχώς όπως θα δείτε παρακάτω, είμαστε άξιοι απόγονοι των κουτοχωριτών.

Δεν είναι εύκολες οι απαντήσεις. Θα προσπαθήσω να επισημάνω μόνο ένα θέμα, το οποίο κατά τη γνώμη μου έχει συνεισφέρει στη δημιουργία αυτής της απαράδεκτης κατάστασης και για το οποίο είναι ένοχοι όλοι ανεξαιρέτως όσοι κυβέρνησαν αυτόν τον τόπο, από το 1821 μέχρι σήμερα. Το χειρότερο είναι ότι κανένας δεν έχει αντιληφθεί το πρόβλημα και ο κόσμος έχει πάθει κλασικό μιθριδατισμό, ώστε δεν αντιλαμβάνεται ότι είναι πρόβλημα και μάλιστα με πολύ μεγάλες οικονομικές και γραφειοκρατικές συνέπειες. Αλλά δεν είναι μόνο ο λαός που δεν το θεωρεί πρόβλημα, αλλά και όλοι οι δημοσιογράφοι γιατί κανένας δεν το έχει επισημάνει και να το αναδείξει σαν πρόβλημα πρώτου μεγέθους.

Είναι η «αθώα» πρακτική όπου ο κάθε πρωθυπουργός μόλις αναλαμβάνει τη διακυβέρνηση θεωρεί υποχρέωσή του να ανακατέψει τα υπουργεία και τις αρμοδιότητες, προκειμένου να ικανοποιήσει τις εσωτερικές ισορροπίες μεταξύ των βουλευτών του. Δυστυχώς, η πρακτική αυτή δεν ασκείται μόνο κατά την εκλογή μιας κυβέρνησης, αλλά και κάθε φορά που έχουμε ανασχηματισμό. Με δύο προηγούμενα άρθρα μου στην ΚτΚ («Η πολυπλοκότητα της Διακυβέρνησης» – 6/10/2013 και «Ο Ανασχηματισμός από μια άλλη σκοπιά» – 20/11/216) προσπάθησα να αναδείξω το πρόβλημα, αλλά φυσικά «φωνή βοώντος εν τη ερήμω» γιατί κανένας δεν το αντιλαμβάνεται σαν πρόβλημα.

Πάρτε για παράδειγμα τον τελευταίο ανασχηματισμό, ο οποίος έγινε τον Νοέμβριο 2016. Το Προεδρικό Διάταγμα υπ’ αριθμ. 123/2016, που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 208/Α/4-11-2016, αναφέρει επί λέξει: «…2) Το γεγονός ότι από τις διατάξεις του παρόντος διατάγματος προκαλείται δαπάνη σε βάρος του κρατικού προϋπολογισμού, η οποία δεν μπορεί να υπολογιστεί»! Ξέρετε κανένα Διοικητικό Συμβούλιο το οποίο θα ενέκρινε τη νέα οργανωτική δομή ενός ομίλου εταιρειών και αλλαγή των ονομάτων και των αρμοδιοτήτων των θυγατρικών εταιρειών του, χωρίς να γνωρίζει προκαταβολικά πόσο θα κοστίσει αυτή η αλλαγή; Προσωπικά δεν γνωρίζω και είμαι βέβαιος ότι δεν υπάρχει. Και όμως, με το Π.Δ. στο Αρθρο 5, «Στον Πρωθυπουργό αναθέτουμε τη δημοσίευση και εκτέλεση του παρόντος διατάγματος». Ετσι χωρίς σχέδιο και «ό,τι κάτσει».

Κάποιος μπορεί να ισχυριστεί ότι το «κόστος δεν είναι σημαντικό». Αυτή ακριβώς είναι η μεγαλύτερη πλάνη. Το συνολικό χρέος της χώρας μας δημιουργήθηκε από πολλές μικρές δαπάνες που η κάθε μια «νομίζαμε ότι δεν ήταν μεγάλη». Τα παραδείγματα πολλά: Δώσε και αυτό το επίδομα (π.χ. έγκαιρης προσέλευσης). Ψήφισε και αυτή την απαλλαγή. Βάλε και αυτή την κατηγορία στις πρόωρες συνταξιοδοτήσεις. Δημιούργησε έναν νέο «φορέα» με Διοικητικό Συμβούλιο και αργόμισθους κ.ο.κ.

Στον επιχειρηματικό κόσμο δεν υπάρχει μικρή ή μεγάλη δαπάνη. Υπάρχει μόνο η αναγκαία και η περιττή δαπάνη. Πόσο μάλλον στο Δημόσιο όπου οι δαπάνες καλύπτονται από τα χρήματα των φορολογουμένων και όχι αυτών που δημιουργούν τις περιττές δαπάνες. Οι περιττές δαπάνες δεν αφορούν ταμπέλες και σφραγίδες, αλλά τη δημιουργία νέων Γραμματειών και Διευθύνσεων στα υπουργεία, χωρίς να καταργείται καμία από τις υπάρχουσες. Ετσι δημιουργήθηκε ο λαβύρινθος της Δημόσιας Διοίκησης, τον οποίο κανένας δεν γνωρίζει και κανένας δεν μπορεί να βρει την έξοδο από αυτόν.

Με κάθε ανακατανομή των υπουργείων ξαναμοιράζονται οι αρμοδιότητες και για τον λόγο αυτό δημιουργούνται νέα στρώματα γραφειοκρατίας. Αφήστε δε που μέχρι να ξεκαθαρίσουν οι αρμοδιότητες περνάει και ένα χρονικό διάστημα όπου δεν γίνεται απολύτως τίποτα. Το πλέον χαρακτηριστικό παράδειγμα αφορά το υπουργείο Γεωργίας, Εμπορίου και Βιομηχανίας. Από τη μεταπολίτευση έχει αλλάξει όνομα και αρμοδιότητες 10 φορές και σήμερα λέγεται υπουργείο Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας.

Στις ΗΠΑ έχουν μόνο 15 υπουργεία, τα οποία παραμένουν ίδια για πολλά χρόνια και μόνο το υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας δημιουργήθηκε το 2002, μετά την 11η Σεπτεμβρίου. Στις ΗΠΑ δεν διαθέτουν υπουργείο Βιομηχανίας, ούτε και υπουργείο Ανάπτυξης. Προ παντός όμως δεν διαθέτουν υπουργείο Ψηφιακής Πολιτικής, Τηλεπικοινωνιών και Ενημέρωσης, το οποίο διαθέτει η Ψωροκώσταινα.

Δεν γνωρίζω αν είναι ανέκδοτο ή αλήθεια, αλλά λέγεται ότι ένα από τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η εφαρμογή των υδροπλάνων έχει σχέση με τις μπερδεμένες αρμοδιότητες. Οταν πετάει το υδροπλάνο είναι στην αρμοδιότητα της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας, ενώ όταν είναι στη θάλασσα εμπίπτει στην αρμοδιότητα του Λιμενικού. Στη χώρα της «φαιδράς πορτοκαλέας» όλα μπορούν να συμβούν.

* Ο κ. Ανδρέας Δρυμιώτης είναι σύμβουλος επιχειρήσεων.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ