Αθανάσιος Έλλις ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΕΛΛΙΣ

Η Ελλάδα στο νέο σκηνικό ασφάλειας

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Οι εξελίξεις των τελευταίων ετών έχουν ανατρέψει παραδοσιακές σχέσεις και συνεργασίες στην Ανατολική Μεσόγειο. Το νέο σκηνικό που δημιουργείται βρίσκει την Ελλάδα στο επίκεντρο. Είναι γεγονός ότι καταλυτικό ρόλο έχει διαδραματίσει η συγκρουσιακή συμπεριφορά του Ταγίπ Ερντογάν έναντι των ΗΠΑ και του Ισραήλ, αλλά και της Αιγύπτου υπό την ηγεσία του προέδρου Αλ Σίσι.

Ωστόσο, τα δεδομένα έχουν αλλάξει και από την επιλογή διαδοχικών ελληνικών κυβερνήσεων να οικοδομήσουν μια στρατηγική σχέση με το Ισραήλ. Η διστακτικότητα του παρελθόντος έδωσε τη θέση της σε ειλικρινή επιθυμία για συνεργασία, η οποία υλοποιείται και αποφέρει καρπούς. Το πρώτο βήμα έκανε ο Γιώργος Παπανδρέου, τον Ιούλιο του ’10. Θιασώτης της προσέγγισης ο ίδιος, κατάφερε να υλοποιήσει το εγχείρημα κυρίως λόγω της αντιπαράθεσης Τουρκίας - Ισραήλ. Μπορεί όλοι να τονίζουν ότι οι διάφορες διακρατικές και περιφερειακές συνεργασίες δεν στρέφονται εναντίον τρίτων χωρών, ωστόσο οι δηλώσεις και ενέργειες του Τούρκου προέδρου «διευκόλυναν» τη δημιουργία της νέας σχέσης.

Εκτοτε, αυτή έχει λάβει τη δική της δυναμική. Εμπλουτίσθηκε σε πολλά επίπεδα, με τη θεσμοθέτηση του τριμερούς σχήματος και τη συμμετοχή της Κύπρου, καθώς και τη διεύρυνση της συνεργασίας σε όλο και περισσότερους τομείς. Η δε αύξηση του τουριστικού ρεύματος όχι μόνο αποφέρει τα αυτονόητα οικονομικά οφέλη, αλλά ταυτόχρονα –αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο– γκρεμίζει αρνητικά στερεότυπα του παρελθόντος και δημιουργεί γέφυρες μεταξύ των λαών, κάτι που αποδεικνύεται πολύ δύσκολο να συμβεί με τους λαούς άλλων χωρών της περιοχής οι οποίες έχουν πάρει διαφορετικό δρόμο, όχι μόνον σε επίπεδο ηγεσίας, αλλά και κοινωνίας.

Παράλληλα, στη δημιουργία του νέου περιφερειακού σκηνικού συμβάλλει η άριστη σχέση μεταξύ Αθήνας και Ουάσιγκτον. Είναι κάτι πρωτάκουστο για μια κυβέρνηση της Αριστεράς, αλλά και εδώ παρατηρείται μια μεταστροφή από πρακτικές του παρελθόντος. Εστω και έτσι, κάποιοι αντιλαμβάνονται ότι η προάσπιση της ασφάλειας της Ελλάδας υπερβαίνει τις όποιες ιδεοληψίες.

Σε έναν μήνα ξεκινά στην Ουάσιγκτον ο στρατηγικός διάλογος ΗΠΑ - Ελλάδας, και ακολουθεί η διαδικασία της σταδιακής ενσωμάτωσης της Αμερικής στο περιφερειακό σκηνικό των τριμερών συνεργασιών της Ελλάδας και της Κύπρου, όχι μόνο με το Ισραήλ, αλλά και με την Ιορδανία και την Αίγυπτο.

Γεννιέται έτσι ένα νέο περιφερειακό σκηνικό ασφάλειας στην Αν. Μεσόγειο με τη συμμετοχή και των ΗΠΑ, όπου πρώτη φορά η Ελλάδα, λόγω γεωγραφίας αλλά και ως απόρροια του γεγονότος ότι είναι η μόνη χώρα της περιοχής που συμμετέχει στο ΝΑΤΟ και την Ε.Ε., διαδραματίζει ρόλο πρωταγωνίστριας.

Κυβέρνηση και αντιπολίτευση –οι ρόλοι εναλλάσσονται, αλλά η εθνική στρατηγική υπερβαίνει πρόσωπα και κόμματα– θα κριθούν από τη διαχείριση του νέου σκηνικού και τον βαθμό στον οποίο θα αξιοποιήσουν τις σημαντικές ευκαιρίες που αυτό προσφέρει.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ