ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Ένα «μάθημα» που άργησε 70 χρόνια

Ένα «μάθημα» που άργησε 70 χρόνια

«Αν ο κόσμος δεν μάθει το μάθημα αυτών των εικόνων, θα πέσει η νύχτα». Αυτή η φράση, όπως και η σφοδρότητα των εικόνων που υπονοείται, αποτυπώθηκε σε φιλμ το 1945 με την καθοδήγηση, μεταξύ άλλων, του Αλφρεντ Χίτσκοκ. Πρόκειται για το ντοκιμαντέρ «Γερμανικά στρατόπεδα συγκέντρωσης – πραγματική έρευνα», που αποτύπωσε τις πρώτες εικόνες από τις ναζιστικές θηριωδίες μετά την απελευθέρωση των στρατοπέδων του Μπέργκεν Μπέλσεν, του Αουσβιτς και άλλων. Εκτός από τον Χίτσκοκ, στην ομάδα παραγωγής συμμετείχαν οι Σίντνεϊ Μπέρνσταϊν και Ρίτσαρντ Κρόσμαν. Ωστόσο, το φιλμ έμεινε «στο ράφι» επί δεκαετίες για πολιτικούς λόγους, μέχρι γύρω στο 2010, οπότε ξεκίνησε η αποκατάστασή του από τα βρετανικά Imperial War Museums. 

Αυτή την τόσο ενδιαφέρουσα όσο και περίεργη ιστορία αφηγείται το ντοκιμαντέρ του Αντρέ Σίνγκερ «Θα πέσει η νύχτα», που θα προβληθεί διαδικτυακά από το Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης, σε συνεργασία με τον δήμο της πόλης. Ο Σίνγκερ χρησιμοποιεί το πλούσιο αρχειακό υλικό του αυθεντικού ντοκιμαντέρ, μιλάει με επιζώντες του Ολοκαυτώματος, όπως ο Μπράνκο Λούστιγκ, παραγωγός της «Λίστας του Σίντλερ», και πρώην στρατιωτικούς που πρωταγωνίστησαν στις επιχειρήσεις της απελευθέρωσης, αλλά και με τους οπερατέρ και παραγωγούς της εποχής, που εξασφάλισαν τα ντοκουμέντα της ναζιστικής θηριωδίας. Πέρα από τις λεπτομέρειες για το Ολοκαύτωμα και τις εικόνες από το 1945, το φιλμ του Σίνγκερ διερευνά, επίσης, τους πολιτικούς λόγους για τους οποίους η βρετανική κυβέρνηση δεν συναίνεσε τότε στην προβολή του (προβλήθηκε τελικά, αποκατεστημένο, το 2014). Μιλάει ακόμη για τη δύναμη της εικόνας ως μέσου αφήγησης πολεμικών συρράξεων. Αφηγήτρια είναι η ηθοποιός Ελενα Μπόναμ Κάρτερ. 

Η ειδική προβολή πραγματοποιείται με αφορμή τη συμπλήρωση 78 χρόνων από την αναχώρηση του πρώτου από τους 19 συρμούς που μετέφεραν συνολικά 46.091 Εβραίους από τη Θεσσαλονίκη στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Αουσβιτς – Μπιρκενάου. Η ταινία θα είναι διαθέσιμη από τη Δευτέρα 15 Μαρτίου, στις 10 π.μ., έως την Τετάρτη 17 Μαρτίου. Τα 800 ηλεκτρονικά, μηδενικά, εισιτήρια θα δοθούν με σειρά προτεραιότητας.