ΑΓΟΡΕΣ

Κρυπτονομίσματα: Ποιες οι προκλήσεις για κεντρικές και εμπορικές τράπεζες

kryptonomismata-poies-oi-prokliseis-gia-kentrikes-kai-emporikes-trapezes-561127237

Στροφή προς τα ψηφιακά νομίσματα κάνουν οι κεντρικές τράπεζες του πλανήτη, με την πανδημία του κορωνοϊού να έχει επιταχύνει την τάση για ηλεκτρονικές πληρωμές. Ενώ όμως τα ψηφιακά νομίσματα έχουν τη δυναμική να καταστήσουν τις πληρωμές πιο εύκολες, γρήγορες και φθηνότερες σε ολόκληρο τον κόσμο, δημιουργούν ταυτόχρονα και έντονες ανησυχίες καθώς θα μπορούσαν να απειλήσουν τις παραδοσιακές δραστηριότητες των τραπεζών αλλά και να υπονομεύσουν κάποια νομίσματα. 

Η Κίνα έχει πρωταστήσει στις προσπάθειες αυτές, με την κεντρική τράπεζα να έχει ήδη ολοκληρώσει πρόσφατα ένα πιλοτικό πρόγραμμα πληρωμών με ψηφιακό νόμισμα σε κατοίκους της πόλης Σενζέν. Ακόμη και η Φέντεραλ Ριζέρβ σκοπεύει να κάνει έναν υποθετικό σχεδιασμό, προτού αποφασίσει να θέσει σε κυκλοφορία ένα ψηφιακό δολάριο. Πρόσφατα, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ), Κριστίν Λαγκάρντ, επιβεβαίωσε ότι η ΕΚΤ εξετάζει σοβαρά την έκδοση ψηφιακού ευρώ διαβεβαιώνοντας όμως ότι δεν πρόκειται αυτό να αντικαταστήσει τα μετρητά. Πρωτοβουλίες για ψηφιακά νομίσματα έχουν πάρει και οι κεντρικές τράπεζες της Βρετανίας και της Σουηδίας, χωρίς ωστόσο καμία κεντρική τράπεζα να έχει εκδώσει μέχρι στιγμής δικό της ψηφιακό νόμισμα.  

Οι κεντρικές τράπεζες θα μπορούν να εκδίδουν απευθείας ψηφιακά νομίσματα στα online πορτοφόλια των χρηστών χωρίς τη μεσολάβηση τραπεζών ή άλλων ενδιαμέσων, με βάση τις προτάσεις που εξετάζοντα αυτή τη στιγμή. Οι Αμερικανοί θα μπορούν, για παράδειγμα, να διακρατούν λογαριασμούς στη Fed για να κάνουν συναλλαγές με χρήση ψηφιακού δολαρίου, διευκολύνοντας τη διαδικασία και μειώνοντας το κόστος των πληρωμών. Ενα τέτοιο σύστημα θα μπορούσε επίσης να βοηθήσει την κυβέρνηση να προσφέρει βοήθεια σε αμερικανικά νοικοκυριά ή σε μικρές επιχειρήσεις με πολύ πιο γρήγορο και άμεσο τρόπο. 

Επιπλέον, τα ψηφιακά νομίσματα θα μπορούσαν να προσφέρουν στις κεντρικές τράπεζες μεγαλύτερη εποπτεία στην κίνηση του χρήματος που κινείται στην οικονομία. Η διευρυμένη χρήση συστημάτων ηλεκτρονικών πληρωμών βοηθά τις αρχές στην προσπάθειά τους να πατάξουν το ξέπλυμα χρήματος και το οικονομικό έγκλημα. 

Ακόμη, όσοι δεν έχουν λογαριασμούς, μπορεί με τη νέα μορφή χρήματος να εξασφαλίσουν πρόσβαση σε περισσότερες χρηματοοικονομικές υπηρεσίες. Για παράδειγμα, εκατοντάδες εκατομμύρια σε φτωχότερες χώρες είναι εντελώς ξεκομμένοι από το σύγχρονο χρηματοοικονομικό σύστημα και αυτό είναι ένα πρόβλημα που θα πρέπει να αντιμετωπίσουν άμεσα οι κεντρικές τράπεζες στον αναδυόμενο κόσμο. 

Ωστόσο, μία από τις βασικές προκλήσεις που οι κεντρικές τράπεζες καλούνται να αντιμετωπίσουν είναι πώς θα αποφύγουν να αποσταθεροποιήσουν τις οικονομίες τους και τις χρηματοοικονομικές αγορές τους. Ενώ τα ψηφιακά νομίσματα θα επιτρέψουν στους Αμερικανούς να διατηρήσουν τις αποταμιεύσεις τους και τους τρέχοντες λογαριασμούς τους απευθείας με τη Fed, οι εμπορικές τράπεζες κινδυνεύουν να χάσουν καταθέσεις, που αποτελούν την πιο σταθερή πηγή χρηματοδότησής τους. Αυτός είναι και ο λόγος που οι κεντρικές τράπεζες εξετάζουν να περιορίσουν το εύρος χρήσης των ψηφιακών νομισμάτων τους, επιβάλοντας ίσως ένα όριο στην ποσότητα χρήματος που θα μπορεί να διακρατείται στο λογαριασμό μίας κεντρικής τράπεζας. 

Τη μακροπρόθεσμη απειλή που συνιστά η τάση προς τις ψηφιακές πληρωμές για τις εμπορικές τράπεζες αλλά και τις προκλήσεις που θα κληθούν να αντιμετωπίσουν οι κεντρικές τράπεζες υπογραμμίζει και ο οίκος Moody’s, τόσο για το παραδοσιακό χρήμα που διοχετεύουν στην αγορά όσο και για τον ευρύτερο ρόλο που παίζουν στο νόμισμα μίας χώρας. Οι συνέπειες για τις τράπεζες θα είναι βαθιές και το σχέδιο Libra θεωρείται καταλυτικό. Η δυναμική που έχει τόσο το ψηφιακό νόμισμα Libra, το οποίο σχεδιάζει το site κοινωνικής δικτύωσης Facebook, όσο και άλλα αντίστοιχα ψηφιακά σχέδια στο να εκθρονίσουν τα επίσημα νομίσματα έχουν αναγκάσει πολλές κεντρικές τράπεζες να υποστηρίξουν τον ρόλο του χρήματος. Τα ψηφιακά νομίσματα των κεντρικών τραπεζών έχουν σημαντικό πλεονέκτημα έναντι των άλλων ψηφιακών νομισμάτων όπως το Libra, καθώς ενώ θα παρέχουν το ίδιο γρήγορο και βολικό τρόπο πληρωμών, η άμεση σύνδεσή τους με την κεντρική τράπεζα θα τα απαλλάσσει από πιστωτικούς κινδύνους. 

Ορισμένοι τύποι ψηφιακών νομισμάτων κεντρικών τραπεζών θα έχουν σοβαρές αρνητικές συνέπειες για τις εμπορικές τράπεζες εφόσον το ψηφιακό νόμισμα των κεντρικών τραπεζών θα αποδυναμώσει το σημερινό ρόλο τους στα συστήματα πληρωμών και θα τις υποχρεώσει σε αλλαγές στα μοντέλα χρηματοδότησής τους. Θα μπορούσε επίσης να αυξήσει το κόστος για τις τράπεζες και να εντείνει τις πιέσεις στα επιχειρησιακά μοντέλα των τραπεζών. Και εδώ ακριβώς έγκειται το δίλημμα των κεντρικών τραπεζών: Η κυκλοφορία ιδιωτικών κρυπτονομισμάτων, όπως το Libra και η ραγδαία αύξηση των νέων παρόχων πληρωμών σε εθνική ή σε παγκόσμια κλίμακα ώθησε τις κεντρικές τράπεζες να εξετάσουν το ψηφιακό νόμισμα ως αμυντική στρατηγική. Εάν δεν το υιοθετήσουν, η συμπεριφορά των πελατών μπορεί να αλλάξει και να υπονομεύσει τον ρόλο τους. Εάν πάλι το υιοθετήσουν υπερβολικά γρήγορα, ενδέχεται να διαταράξουν το χρηματοπιστωτικό σύστημα υπονομεύοντας τον ρόλο των εμπορικών τραπεζών. 

Σημειώνεται ότι η αξία του bitcoin κυμαίνεται κοντά στα 12.175 δολάρια, κερδίζοντας έδαφος μετά την απόφαση της PayPal Holdings να χρησιμοποιήσει το bitcoin στις συναλλαγές της. Το βασικό χαρακτηριστικό του είναι η έντονη μεταβλητότητα: εφέτος, η αξία του κυμάνθηκε από το χαμηλό των 4.945 έως το υψηλό των 12.399 δολαρίων, σύμφωνα με το CoinDesk. 

 

 

 

 

 

 

 


arrow-top