ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Προτάσεις βελτίωσης του «Εξοικονομώ – Αυτονομώ» από το ΤΕΕ

protaseis-veltiosis-toy-exoikonomo-amp-8211-aytonomo-apo-to-tee-561206416

Την ανάγκη βελτίωσης των προγραμμάτων εξοικονόμησης ενέργειας στον κτιριακό τομέα που προκηρύσσει το ΥΠΕΝ και γενικότερα η πολιτεία, μετά μία δεκαετία εφαρμογής τους, αποτυπώνει το ψήφισμα της Αντιπροσωπείας του ΤΕΕ, της λεγόμενης «βουλής των μηχανικών».

Το ψήφισμα της πλειοψηφίας του σώματος της Αντιπροσωπείας εστιάζει σε προτάσεις βελτίωσης του προγράμματος «Εξοικονομώ – Αυτονομώ», τουλάχιστον σε επόμενους κύκλους που έχουν προαναγγελθεί, αλλά ασκεί και κριτική στις διαδικασίες του τρέχοντος κύκλου καθώς και προηγούμενων.

«Παρά τις παλαιότερες προτάσεις της Αντιπροσωπείας του ΤΕΕ, στο τρέχον πρόγραμμα “Εξοικονομώ – Αυτονομώ” συνεχίζονται τα δύο βασικά λάθη του προηγούμενου. Μόνα κριτήρια υπαγωγής μιας αίτησης είναι η χρονική προτεραιότητα και το κλείσιμο του συστήματος μετά την εξάντληση των πόρων. Δεν υπάρχει κανένα κριτήριο οικονομικής, κοινωνικής ή ενεργειακής προτεραιότητας και ουσιαστικής καταπολέμησης της ενεργειακής φτώχειας», σημειώνεται.

Σε Αττική, Ηπειρο, Ιόνια Νησιά, Στερεά Ελλάδα, Πελοπόννησο, Δυτική Ελλάδα, όπου το πρόγραμμα έχει ανοίξει μέχρι τώρα (19/12/2020), παρακολουθούμε έναν παντελώς ανορθολογικό αγώνα ταχύτητας και ένα εξοντωτικό ράλι πληκτρολόγησης για τους μηχανικούς, όπου στο τέλος κερδίζει αυτός που θα κάνει τα περισσότερα κλικ στο ίδιο χρονικό διάστημα. Και αυτό γιατί τα κονδύλια εξαντλούνται μέσα σε λίγα λεπτά της ώρας. Ενώ τα προβλήματα, κυρίως όσον αφορά την έκδοση των ΠΕΑ από το αντίστοιχο σύστημα, είναι μεγάλα, μετατρέποντας τη συνολική διαδικασία σε λοταρία. Αποτέλεσμα, για μία ακόμα φορά, χιλιάδες εργατοώρες προεργασίας από τα τεχνικά γραφεία να έχουν πεταχτεί στον κάλαθο των αχρήστων, καθώς εκατοντάδες αιτήσεις είτε δεν ολοκληρώθηκαν είτε όταν υποβλήθηκαν είχε εξαντληθεί ο προϋπολογισμός, αναφέρεται.

Η Αντιπροσωπεία του ΤΕΕ επισημαίνει ότι:

– Η διατήρηση της χρονικής προτεραιότητας υποβολής, ως βασικού κριτηρίου για την ένταξη στο πρόγραμμα, το υπονομεύει εκ βάθρων. Το μείζον δεν είναι οι fast track διαδικασίες, αλλά η ανάγκη για διαφανείς διαδικασίες με ουσιαστικά κοινωνικά κριτήρια καθώς και αξιολόγηση της ενεργειακής και περιβαλλοντικής αποτελεσματικότητας των παρεμβάσεων που προκρίνονται σε κάθε αίτηση.

– Η καταπολέμηση της ενεργειακής φτώχειας πρέπει να αποτελέσει βασική παράμετρο του προγράμματος.

– Αυτό που υπηρετεί τις ανάγκες της κοινωνίας και του εθνικού ενεργειακού σχεδιασμού είναι η αύξηση της χρηματοδότησης, ώστε να είναι ικανή να καλύψει το σύνολο των αναγκών για τη δημιουργία ενός προγράμματος ανοικτού, με τακτές ημερομηνίες-ορόσημο για την αξιολόγηση των προτάσεων, στο οποίο οι πολίτες θα μπορούν να υποβάλλουν τις αιτήσεις τους λαμβάνοντας υπόψη και τις δικές τους δυνατότητες.

– Είναι τουλάχιστον ανεξήγητη η μη ποιοτική αξιολόγηση στη βάση της βέλτιστης αξιοποίησης των κονδυλίων από το τρέχον πρόγραμμα (όπως εξοικονομούμενη ενέργεια ανά τ.μ. προς τον ζητούμενο προϋπολογισμό από τον υποψήφιο ωφελούμενο), ώστε σε πιθανή αναμόρφωση του προϋπολογισμού ή οριστικοποίηση των δικαιούχων και των αντίστοιχων προϋπολογισμών να μπορέσουν περισσότεροι πολίτες να ενταχθούν.

Στο πλαίσιο αυτό προτείνει:

1) Κατάργηση του κριτηρίου της χρονικής προτεραιότητας.

2) Υιοθέτηση της ουσιαστικής αξιολόγησης των αιτήσεων με διαφανείς και αυτοματοποιημένες διαδικασίες ελέγχου και εποπτείας για τη διασφάλιση του αδιάβλητου της διαδικασίας, με κριτήρια τα οποία θα αντιμετωπίζουν αποτελεσματικά την ενεργειακή φτώχεια, την ενεργειακή αποδοτικότητα των παρεμβάσεων και την επίτευξη των ετήσιων εθνικών στόχων.

3) Διαρκή ισχύ του προγράμματος μέχρι εξαντλήσεως των πόρων και συνεχή αξιολόγηση και ανατροφοδότησή τους με τους απαιτούμενους πόρους για την ικανοποίηση των κοινωνικών αναγκών αλλά και του Εθνικού Ενεργειακού Σχεδιασμού για το Κλίμα.

4) Ενίσχυση της τεκμηρίωσης των προτεινόμενων παρεμβάσεων μέσω συστηματικότερων ελέγχων και επαλήθευσης προμετρήσεων.

5) Διεύρυνση των προτεινόμενων παρεμβάσεων του προγράμματος με συμπερίληψη των κτιριακών ενισχύσεων και της αντισεισμικής θωράκισης των κατασκευών.

6) Δημιουργία λίστας επιλαχόντων δικαιούχων, ώστε να μη δημιουργείται φόρτος έτοιμων προτάσεων από πρόγραμμα σε πρόγραμμα.

7) Ενίσχυση του ρόλου του μηχανικού (συμβούλου, μελετητή, επιβλέποντα, ελεγκτή) και αύξηση των αμοιβών του.