ΑΝΑΛΥΣΗ

Η βαριά κληρονομιά του 2020, του Atish Rex Ghosh

i-varia-klironomia-toy-2020-toy-atish-rex-ghosh-561207541

Το 2020 πλησιάζει στο τέλος του. Πολλοί από εμάς ανυπομονούμε να ολοκληρωθεί αυτό το annus horribilis, μιας και φέτος έχουν σημειωθεί πάνω από ένα εκατομμύριο θάνατοι λόγω της πανδημίας του κορωνοϊού, η διεθνής οικονομία υπέστη σοβαρότερη ύφεση από εκείνην της χρηματοπιστωτικής κρίσης του 2008, ενώ υπήρξε έντονη δυσαρέσκεια για τις συνθήκες οικονομικής, κοινωνικής και φυλετικής αδικίας και ανισότητας. Κι ας μη λησμονήσουμε τις πάμπολλες πυρκαγιές, οι οποίες φέτος αποδεκάτισαν εκατομμύρια στρέμματα παρθένων δασών κι άλλες τόσες καταστροφές όμοιες με τις «πληγές του Φαραώ», που επικαλείται η Βίβλος. Πάντως, το 2020 μας αφήνει και περιθώρια αισιοδοξίας. 

Η ανάπτυξη, εντός ολίγων μηνών, τουλάχιστον τριών εμβολίων για την καταπολέμηση του κορωνοϊού, τα οποία επαγγέλλονται υψηλό βαθμό αποτελεσματικότητας, δεν αποτελούν απλώς ένα κάποιο θαύμα, αλλά συνιστούν τον θρίαμβο της ιατρικής επιστήμης, της τεχνολογίας και, φυσικά, και της παγκοσμιοποίησης. 

Σκεφθείτε, πόσο αδύνατη θα ήταν η ανακάλυψη και διανομή αυτών των εμβολίων, χωρίς τη διασυνοριακή ανταλλαγή ιδεών, αγαθών και υπηρεσιών. Τουλάχιστον δώδεκα ή περισσότερες χώρες έχουν ήδη συμμετάσχει στην ανάπτυξη και παραγωγή αυτών των εμβολίων. Πριν από εκατό χρόνια, ο διάσημος Ισπανός ζωγράφος Ζοζέ Μαρία Σερτ αποτύπωσε το όραμά του για έναν καλύτερο κόσμο στους τοίχους της Αίθουσας του Συμβουλίου στο Παλάτι των Εθνών στη Γενεύη, την έδρα του πρώτου σημαντικού πειράματος διεθνούς συνεργασίας, δηλαδή της Κοινωνίας των Εθνών – εκεί όπου σήμερα βρίσκονται τα ευρωπαϊκά γραφεία των Ηνωμένων Εθνών. Οι τοιχογραφίες του απεικονίζουν ό,τι μας χωρίζει, όπως είναι ο πόλεμος, το μίσος, η σκληρότητα, η εκδίκηση, η εκμετάλλευση, η αδικία, αλλά και όσα μας φέρνουν κοντά, δηλαδή η ειρήνη, η ελευθερία και η χειραφέτηση του ανθρώπου από τη δουλεία.

Το τέλος ενός πολέμου, βέβαια, γέννησε το ΔΝΤ, έναν θεσμό αφιερωμένο στη διεθνή νομισματική συνεργασία, που αποτέλεσε τον θεμέλιο λίθο για τη δημιουργία θέσεων εργασίας σε όλο τον κόσμο σε συνθήκες υγιούς οικονομικής ανάπτυξης. Η θέση των ιδρυτών του ήταν πως, ανεξαρτήτως των διεθνών κρίσεων, η αντιμετώπισή τους απαιτεί συνεργασία, όχι αντιπαράθεση. Οταν ξέσπαγε η πανδημία, το ΔΝΤ υπερέβαλε εαυτόν, βοηθώντας τα μέλη του να εξασφαλίσουν επείγουσα χρηματοδότηση και διευκολύνοντας την ελάφρυνση του χρέους τους, ώστε να δοθεί προτεραιότητα στις δαπάνες δημόσιας υγείας. Μόλις ξεκινήσει η ευρεία διανομή του εμβολίου και αρχίσει η ανάκαμψη, αναμένονται αναταράξεις. 

Οι κυβερνήσεις και οι κοινωνίες θα αντιμετωπίσουν τις επιπτώσεις που τους κληροδότησαν η παλαιότερη  χρηματοπιστωτική κρίση, η πανδημία και ο  εγκλεισμός, ενώ παράλληλα θα αποπειρώνται να οικοδομήσουν έναν κόσμο δικαιότερο και περιβαλλοντικά πιο βιώσιμο. 

* Ο κ. Atish Rex Ghosh είναι στέλεχος του ΔΝΤ.