ΑΝΑΛΥΣΗ

«Όλα ή τίποτα» από Μπάιντεν για τη στήριξη της οικονομίας

«Όλα ή τίποτα» από Μπάιντεν για τη στήριξη της οικονομίας

Η προσέγγιση του Αμερικανού προέδρου Τζο Μπάιντεν ως προς τη δημοσιονομική πολιτική είναι του τύπου «ή όλα ή τίποτα». Σε αυτό δεν συμφωνούν άπαντες. Ο πρώην υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Λάρι Σάμερς, φοβάται ότι το σχέδιο στήριξης νοικοκυριών και επιχειρήσεων με κονδύλια 1,9 τρισ. δολαρίων, το οποίο προτείνει ο νέος πρόεδρος της χώρας, μοιάζει πολύ καλό για να είναι αληθινό.

Το να συμφωνηθεί το σωστό ποσόν εν μέσω της μάχης κατά της πανδημίας είναι κάτι δύσκολο. Ωστόσο, υπάρχει μια περίπτωση να οργανωθεί καλύτερα η στόχευση των δαπανών τώρα, αλλά και η διοχέτευση πόρων σε έργα υποδομών στη συνέχεια. Ο Λάρι Σάμερς συμφωνεί ως προς την τόνωση. Παρά ταύτα, εκφράζει την ανησυχία του για το μέγεθος του προτεινόμενου προγράμματος μέτρων, διότι πιθανώς θα μπορούσε να οδηγήσει σε υπερθέρμανση, γεννώντας περισσότερη ζήτηση από ό,τι φυσικά μπορεί να καλύψει η οικονομία. Στο ίδιο μήκος κύματος βρίσκεται και ο Ολιβιέ Μπλανσάρ, πρώην επικεφαλής οικονομολόγος του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου.

Η Aμερικανίδα υπουργός Οικονομικών, Τζάνετ Γέλεν, στα τέλη της περασμένης εβδομάδας αντέκρουσε αυτές τις προσεγγίσεις. Και έχει ορισμένους σοβαρούς λόγους να το κάνει. Τόσο ο πληθωρισμός όσο και οι αυξήσεις των μισθών παρέμειναν υπό έλεγχο, ακόμη κι όταν το ποσοστό ανεργίας μειώθηκε στο 3,5% πριν από την πανδημία, οπότε κάτι σε επίπεδο δομικό μπορεί να έχει αλλάξει. Δεδομένου ότι τα επιτόκια  ήδη τείνουν προς το μηδέν, ο πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Τράπεζας κ. Πάουελ θα μπορεί ευκολότερα να χρησιμοποιήσει τη νομισματική πολιτική, ώστε να  αποθερμανθεί η οικονομία μετέπειτα παρά να τονώσει την ανάπτυξη σήμερα. Διοχετεύστε αρκετά χρήματα στον μηχανισμό της οικονομίας και οι πιέσεις στις τιμές ενδέχεται πράγματι να εμφανιστούν εκ νέου. 

Σε τελική ανάλυση ο νέος Αμερικανός πρόεδρος Τζο Μπάιντεν σχεδιάζει να προχωρήσει σε μαζικές δαπάνες, που θα χρηματοδοτήσουν έργα υποδομής, ενώ μελετά και να αυξήσει το ελάχιστο ωρομίσθιο σε πανεθνικό επίπεδο στα 15 δολάρια.

Από μέρους του, ο Πάουελ φέρεται διατεθειμένος να επιτρέψει στον πληθωρισμό να ξεπεράσει τον παλαιό στόχο του 2%, αλλά η αύξηση των επιτοκίων θα καταστεί μονόδρομος, εάν ο πληθωρισμός επιταχυνθεί πολύ γρήγορα. Αυτό μπορεί να αποβεί ένας πιο αποσταθεροποιητικός παράγοντας για τις διεθνείς κεφαλαιαγορές και την οικονομία από ό,τι πριν από μερικές δεκαετίες, δεδομένου του πολύ υψηλότερου χρέους που έχουν επωμιστεί το κράτος και ο ιδιωτικός τομέας συγκριτικά με τότε. Πολλά εξαρτώνται από το πού κατευθύνονται τα κονδύλια. Εξετάστε τις υποδομές, λόγου χάριν. Οι δημόσιες επενδύσεις σε έργα, όπως τα οδικά δίκτυα και η ηλεκτροδότηση, απαιτούν χρόνο να ξεκινήσουν, αλλά μπορούν να αυξήσουν τον πιθανό ρυθμό ανάπτυξης, έτσι ώστε η οικονομία να αναπτυχθεί ταχύτερα, χωρίς να δημιουργήσει τόσο πληθωρισμό.