ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Εχει παρέλθει ο κίνδυνος νέου lockdown στη χώρα μας;

Η κυβέρνηση διαμηνύει ότι τόσο η κοινωνία όσο και η οικονομία δεν θα υποστούν άλλο lockdown προς χάριν των ανεμβολίαστων. Λογικές και θεμιτές οι παραπάνω δηλώσεις. Εχει, όμως, παρέλθει ο κίνδυνος ενός νέου lockdown;

echei-parelthei-o-kindynos-neoy-lockdown-sti-chora-mas-561534235

Η κυβέρνηση διαμηνύει ότι τόσο η κοινωνία όσο και η οικονομία δεν θα υποστούν άλλο lockdown προς χάριν των ανεμβολίαστων. Λογικές και θεμιτές οι παραπάνω δηλώσεις. Εχει, όμως, παρέλθει ο κίνδυνος ενός νέου lockdown; Σε προηγούμενα lockdowns στην Ελλάδα, αλλά και σε άλλες χώρες, κυρίαρχη ήταν η μετάλλαξη «Αλφα». Τώρα, όμως, τα «σκήπτρα» της πανδημίας έχουν περάσει στη μετάλλαξη «Δέλτα». Σύμφωνα με πρόσφατη ανάλυση, η οποία δημοσιεύθηκε στο έγκυρο επιστημονικό περιοδικό Lancet, το ρίσκο της εισαγωγής στο νοσοκομείο εκτιμάται 2,26 φορές υψηλότερο όσον αφορά τη μετάλλαξη «Δέλτα» σε σχέση με τη μετάλλαξη «Αλφα». Η έρευνα συμπεραίνει ότι ο εμβολιασμός αποτελεί τον καλύτερο τρόπο προστασίας κατά του ιού.

Για να δούμε, όμως, πιο προσεκτικά, και την αποτελεσματικότητα των εμβολίων έναντι της μετάλλαξης «Δέλτα». Πρόσφατη ανάλυση των Financial Times συμπεραίνει ότι, με βάση το καλούμενο, στη στατιστική ορολογία, «διάστημα εμπιστοσύνης», είμαστε 95% σίγουροι ότι η αποτελεσματικότητα του εμβολιασμού έναντι συμπτωματικών μολύνσεων προερχομένων από τη μετάλλαξη «Δέλτα» ανέρχεται, στην καλύτερη των περιπτώσεων, στο 95%. Και, τούτο, ανάλογα με τη χώρα όπου διεξάγεται η έρευνα, το χρονικό διάστημα διεξαγωγής, αλλά και το ποιο εμβόλιο χρησιμοποιείται. Επιπλέον, και αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία για το ρίσκο μελλοντικού lockdown, η αποτελεσματικότητα των εμβολίων, έναντι της μετάλλαξης «Δέλτα», μειώνεται κατά περίπου 25 ποσοστιαίες μονάδες (δηλαδή στο 70%) τρεις μήνες μετά τον δεύτερο (ή πλήρη) εμβολιασμό.

Τι σημαίνουν λοιπόν τα παραπάνω για την Ελλάδα; Σύμφωνα με τα δημοσιευθέντα στοιχεία στις αρχές Σεπτεμβρίου, στην Ελλάδα το 40% των νέων ηλικίας 18-24 ετών είχε εμβολιαστεί πλήρως. Το ποσοστό των πλήρως εμβολιασμένων στη χώρα μας επιτυγχάνει τη μέγιστη τιμή (ήτοι 80%) στην ηλικιακή ομάδα των 70-79 ετών και μετά μειώνεται αισθητά στο 71% όσον αφορά την ηλικιακή ομάδα των 80 ετών και άνω. Θα αναφέρω εδώ ενδεικτικά ότι η πλατφόρμα για τους εμβολιασμούς κατά της COVID-19 των ατόμων ηλικίας 85 ετών (και άνω) τέθηκε σε εφαρμογή στα μέσα Ιανουαρίου 2021. Επιπλέον, για την ηλικιακή ομάδα 70-74 ετών, η ως άνω πλατφόρμα τέθηκε σε εφαρμογή προς τα τέλη Μαρτίου 2021. Συνεπώς, εάν υποθέσουμε ότι ο πλήρης εμβολιασμός (ας πάρουμε το Pfizer για παράδειγμα) λαμβάνει χώρα το αργότερο έξι εβδομάδες μετά την πρώτη δόση, θα μπορούσαμε να εκτιμήσουμε ότι οι παραπάνω ηλικιακές ομάδες, αν και εμβολιασμένες, καθίστανται ιδιαίτερα ευάλωτες στη μετάλλαξη «Δέλτα». Και τούτο, επειδή ήδη έχουν περάσει τρεις (και πλέον) μήνες από τον πλήρη εμβολιασμό των παραπάνω ομάδων. Συνεπώς, το φθινόπωρο μάλλον βρίσκει την Ελλάδα αντιμέτωπη με ένα «ανησυχητικό» μείγμα (α) ανεμβολίαστων (σημείωση: 63,8% του ενήλικου πληθυσμού ήταν πλήρως εμβολιασμένο στις αρχές Σεπτεμβρίου) και (β) εμβολιασμένων, ηλικίας 70 ετών και άνω, οι οποίοι, προκειμένου να ανακτήσουν το τείχος προστασίας κατά του ιού, μάλλον θα χρειαστούν, σε σύντομο χρονικό διάστημα, και τρίτη (booster) δόση εμβολίου! Σε αυτό συνηγορεί και η εκτίμηση των επιδημιολόγων στη Μεγάλη Βρετανία, οι οποίοι πιθανολογούν ότι η αποτελεσματικότητα των εμβολίων θα μειωθεί κάτω από το 50% για τις μεγάλες σε ηλικία ομάδες μέχρι τις αρχές του χειμώνα.

Οι συγκεκριμένες διαπιστώσεις οδηγούν στο συμπέρασμα ότι στον βαθμό που δεν δοθεί (πολύ) σύντομα το πράσινο φως για τρίτη δόση στους άνω των 70 ετών, ένα νέο κοινωνικό και οικονομικό lockdown απειλεί την Ελλάδα. Βέβαια, υπάρχει και το ενδεχόμενο υποχρεωτικού εμβολιασμού των εργαζομένων στην εστίαση αλλά και αλλού. Παραφράζοντας, λοιπόν, τον Charles De Gaulle, το να κυβερνάς σημαίνει να επιλέγεις μεταξύ (εξαιρετικά) οδυνηρών λύσεων. Και, πολύ περισσότερο, σε περίοδο πανδημίας…

* Ο κ. Κώστας Μήλας είναι καθηγητής Χρηματοοικονομικών, University of Liverpool.