ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

Τα καρτέλ προκαλούν ζημίες δεκάδων δισ. ευρώ στους Ευρωπαίους καταναλωτές

Ζημία που με συντηρητικές εκτιμήσεις ξεπερνάει τα 10 δισ. ευρώ υπέστησαν οι Ευρωπαίοι καταναλωτές από τη δράση των εταιρειών που συμμετείχαν σε 18 υποθέσεις καρτέλ τις οποίες διερεύνησε η Επιτροπή Ανταγωνισμού της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στη διάρκεια των ετών 2005 έως 2007. Στο συμπέρασμα αυτό καταλήγει η ετήσια έκθεση για το 2008 της ευρωπαϊκής αρχής, η οποία για πρώτη φορά περιλαμβάνει ειδική ενότητα για τις επιπτώσεις των συμπράξεων στους καταναλωτές.

Εάν υποτεθεί ότι οι τιμές των παρεχομένων προϊόντων ή υπηρεσιών των εταιρειών που συμμετείχαν στα καρτέλ ήταν ακριβώς λόγω της αντι-ανταγωνιστικής τους δράσης κατά 5% έως 15% υψηλότερες από αυτές που θα έπρεπε, η ζημία που προκλήθηκε κυμαίνεται μεταξύ 4 και 11 δισ. ευρώ. Αν το μέσο ποσοστό υψηλότερων τιμών είναι 10%, προκύπτει μια συντηρητική εκτίμηση ζημίας για τους καταναλωτές 7,6 δισ. ευρώ λόγω των συμπράξεων.

Αξίζει, μάλιστα, να σημειωθεί ότι όπως επισημαίνεται στην έκθεση, «ακόμη και αυτό το ποσό είναι κατά πάσα πιθανότητα υπερβολικά χαμηλό, καθώς στη σχετική βιβλιογραφία αναφέρεται ότι η μέση επιπλέον επιβάρυνση στις τιμές μπορεί να φτάσει σε 20% ή και σε 25%». Εξάλλου, στο ποσό αυτό δεν λαμβάνονται υπόψη τα οφέλη από το αποτρεπτικό αποτέλεσμα και την ενθάρρυνση της συμμόρφωσης των επιχειρήσεων που συνεπάγονται οι απαγορευτικές αποφάσεις και η επιβολή προστίμων. Το όφελος αυτό επιχείρησε να υπολογίσει η βρετανική επιτροπή ανταγωνισμού «Office of Fair Trading» (OFT), καταλήγοντας στην εκτίμηση ότι για κάθε σύμπραξη που αποκαλύπτεται δεν υλοποιούνται ή εγκαταλείπονται πέντε άλλες συμπράξεις. Βάσει αυτής της παραδοχής από τις 18 αποφάσεις κατά των καρτέλ που ελήφθησαν την περίοδο 2005-2007 θεωρείται πιθανό να έχει προκύψει πρόσθετο όφελος της τάξης των 60 δισεκατομμυρίων ευρώ. Ακόμη και στις περιπτώσεις όπου οι άμεσοι αγοραστές είναι βιομηχανικοί πελάτες, τελικά και πάλι ωφελούνται οι καταναλωτές από την καταπολέμηση των συμπράξεων.

Το 2008 η ευρωπαϊκή Επιτροπή Ανταγωνισμού επέβαλε πρόστιμα συνολικού ύψους 2,271 δισ. ευρώ σε 34 επιχειρήσεις που εμπλέκονταν σε επτά υποθέσεις καρτέλ.