ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Το παρασκήνιο της επιβολής δασμών κατά της Ε.Ε. λόγω Airbus

gkat_28_0810_page_1_image_0002

Το θέμα της Boeing και των παράτυπων επιδοτήσεων της ανταγωνίστριάς της Airbus, στην οποία επιβλήθηκαν τιμωρητικοί δασμοί, ξεκινάει από τότε που ανέλαβε την προεδρία των Ηνωμένων Πολιτειών ο Ντόναλντ Τραμπ. Ο διευθύνων σύμβουλος της Βoeing είχε συναντήσει τον κ. Τραμπ κατά την επίσκεψη του τελευταίου σε εργοστάσιο της εταιρείας στη Νότια Καρολίνα, όπως αναφέρει σε σχετικό της δημοσίευμα η εφημερίδα The New York Times. Κι ενώ ο Ντόναλντ Τραμπ ζητούσε από την εταιρεία να μειώσει το κόστος των νέων αεροσκαφών Air Force One, που παραδοσιακά μεταφέρουν τον εκάστοτε Αμερικανό πρόεδρο, ο διευθύνων σύμβουλός της Ντένις Μούλενμπεργκ ζήτησε και αυτός μια χάρη σχετικά με τη διένεξη με την Airbus. Τον ενημέρωσε σχετικά με τις επιδοτήσεις τις οποίες ελάμβανε η αεροναυπηγική Airbus από τις Βρυξέλλες, καταστρατηγώντας τους κανόνες του θεμιτού ανταγωνισμού.

Διαιτησία

Η διαιτησία διενεργούνταν από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου για χρόνια και συντόμως θα αποφαίνονταν οι αρμόδιοι. Οπως επισήμαναν στην εφημερίδα έγκριτες πηγές που διατήρησαν την ανωνυμία τους, ο κ. Μούλενμπεργκ απηύθυνε έκκληση στον Ντόναλντ Τραμπ να εφαρμόσει την απόφαση του διεθνούς οργανισμού. Και αυτό συνέβη με το να επιβάλουν οι ΗΠΑ δασμούς σε ευρωπαϊκά προϊόντα ύψους 7,5 δισ. δολαρίων τον χρόνο, μεταξύ των οποίων αεροσκάφη και είδη πολυτελείας, τυριά και αλκοολούχα ποτά, όπως κρασί και ουίσκι. «Ηταν πρωτόγνωρος ο βαθμός στον οποίο είχαν φθάσει οι χώρες-μέλη της Ε.Ε. για να συγκροτήσουν μια αεροναυπηγική τέτοια, ώστε να είναι σε θέση να ανταγωνιστεί την Boeing, μια εταιρεία-σύμβολο των ΗΠΑ», δηλώνει ο Ρόμπερτ Νόβικ, συνεταίρος στη νομική εταιρεία Wilmerhale που εκπροσώπησε την Βoeing στην υπόθεση. «Ο ΠΟΕ όντως κατέδειξε το θέμα αυτό και διαπίστωσε πως η ζημία που είχε υποστεί η Boeing ήταν πρωτοφανής».

Πρόκειται για τα υψηλότερα αντίποινα στην ιστορία του διεθνούς οργανισμού, τα οποία περιέπλεξαν περαιτέρω μια παγκόσμια οικονομία χειμαζόμενη ήδη από εμπορικούς πολέμους. Συν τοις άλλοις, η εξέλιξη αυτή εκτραχύνει τις ήδη τεταμένες σχέσεις ΗΠΑ και Ε.Ε., ενώ αποτελεί και την πιο θαρραλέα πράξη της Ουάσιγκτον να προστατεύσει την Boeing, τη μεγαλύτερη εξαγωγική επιχείρηση της χώρας. Παράλληλα, είναι μια σημαντική νίκη, αν και όχι ξεκάθαρη, για την αεροναυπηγική, η οποία, ύστερα από χρόνια συγκέντρωσης στοιχείων για να στοιχειοθετήσει την υπόθεση, έπεισε τις ΗΠΑ το 2004 να προσφύγουν στον ΠΟΕ. Με την οικονομική αρωγή των Βρυξελλών η Airbus ξεκίνησε από το 25% της αγοράς, το 2003 υποσκέλισε την Boeing και σήμερα έχει η καθεμιά σχεδόν το 50%.

Πάντως, η αμερικανική αεροναυπηγική είναι αντιμέτωπη με τη σοβαρότερη κρίση που είχε να διαχειριστεί ποτέ στα 103 χρόνια λειτουργίας της. Μετά τα δύο πολύνεκρα δυστυχήματα με τα 737 Μax, έχουν καθηλωθεί όλα τα αεροσκάφη αυτού του τύπου στον κόσμο για να εντοπιστεί τι φταίει. Κι ενώ θα έπρεπε πλέον να μπορούν να απογειωθούν εκ νέου, υπάρχει καθυστέρηση η οποία εξοργίζει τις αεροπορικές εταιρείες που ανήκουν στην πελατεία της. Εν τω μεταξύ, ορισμένες από τις αμερικανικές εταιρείες αυτές, που ζημιώθηκαν από την καθήλωση του 737 Μax και στράφηκαν στα Airbus, τώρα λόγω των τιμωρητικών δασμών Τραμπ θα καταβάλουν μεγαλύτερο κόστος, όπως επισημαίνουν οι NYT. Επίσης, εκκρεμεί και η απόφαση για την προσφυγή της Ε.Ε. εις βάρος της Boeing στον ΠΟΕ, επειδή θεωρεί ότι οι ΗΠΑ προβαίνουν σε παράνομη επιδότησή της. Εάν αποφανθεί ο ΠΟΕ, επιτρέποντας την επιβολή δασμών εκ μέρους των Βρυξελλών, τότε όσες ευρωπαϊκές αεροπορικές εταιρείες αγοράζουν Boeing θα πρέπει να τα πληρώνουν πιο ακριβά. Πέραν τούτου, ενδεχομένως η Ε.Ε. να επιβάλει τώρα αντίποινα σε αμερικανικά προϊόντα, απαντώντας στους δασμούς των 7,5 δισ. δολαρίων.