ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Αμφισβητούν ευθέως την ποσοτική χαλάρωση οι Γερμανοί δικαστές

amfisvitoyn-eytheos-tin-posotiki-chalarosi-oi-germanoi-dikastes-2378147

Δεν φαίνονται  διατεθειμένοι να χαμηλώσουν τους τόνους οι δικαστές του Συνταγματικού Δικαστηρίου της Καρλσρούης και εξακολουθούν να αμφισβητούν την ορθότητα της πολιτικής της ΕΚΤ αλλά και το αλάθητο του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου. Γίνονται μάλιστα επιθετικοί όταν υπεραμύνονται της διαφιλονικούμενης απόφασης που εξέδωσαν την περασμένη εβδομάδα, όταν χαρακτήρισαν το πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης (Q.E.) ασύμβατο με τις συνθήκες της Ε.Ε. και κάλεσαν την ΕΚΤ να δώσει εξηγήσεις και να αποδείξει ότι δεν έχει υπερβεί τις αρμοδιότητές της.

«Να μη νομίζει η ΕΚΤ πως είναι το κέντρο του κόσμου». Με την κάθε άλλο παρά μετριοπαθή αυτή δήλωση, ο Πίτερ Χούμπερ, ο οποίος συνέταξε την περασμένη εβδομάδα την επίμαχη απόφαση του δικαστηρίου της Καρλσρούης, έδωσε χθες συνέχεια στην ένταση με την ΕΚΤ. Σε συνέντευξη που παραχώρησε στη γερμανική εφημερίδα Sueddeutsche Zeitung, ο Γερμανός δικαστής φάνηκε πρόθυμος να ρίξει λάδι στη φωτιά όταν υπενθύμισε στην τράπεζα ότι «ένας θεσμός όπως η ΕΚΤ, που δεν έχει παρά οριακή δημοκρατική νομιμοποίηση, είναι αποδεκτός μόνον όταν παραμένει προσηλωμένος στις αρμοδιότητες που του έχουν ανατεθεί». Προσέθεσε μάλιστα πως το γερμανικό δικαστήριο δεν ζητάει από την ΕΚΤ τίποτε περισσότερο από το να αποδείξει πως το πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης βρίσκεται μέσα στα όρια της αποστολής της. Οπως χαρακτηριστικά τόνισε, «η κεντρική τράπεζα πρέπει να αποδείξει ότι δεν υπερέβη τις αρμοδιότητές της, καθώς η κρίση που αντιμετωπίζει η Ευρώπη δεν της δίνει το δικαίωμα να το κάνει».

Τη σκυτάλη πήρε ο συνάδελφός του στο δικαστήριο της Καρλσρούης Αντρέας Φόσκουλε, ο οποίος σε συνέντευξή του στην εφημερίδα Die Zeit τόνισε ότι το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο δεν έχει πάντα την τελευταία λέξη. Εξέφρασε, μάλιστα, την άποψη ότι τα εθνικά δικαστήρια μπορούν και πρέπει να παρεμβαίνουν σε κάποιες, «σπάνιες» περιπτώσεις. Σχολιάζοντας μάλιστα την απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου της Καρλσρούης, τόνισε πως «είναι για το καλό της Ευρώπης, επειδή ενισχύει το γράμμα του νόμου».

Με την απόφαση που έλαβε στις 5 Μαΐου, το Συνταγματικό Δικαστήριο της Καρλσρούης στρέφεται όχι μόνον κατά της ΕΚΤ αλλά και κατά του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, που από το 2018 έχει αποφανθεί υπέρ του προγράμματος Q.E., χαρακτηρίζοντάς το συμβατό με τις ευρωπαϊκές συνθήκες. Το κατηγόρησε μάλιστα πως υπερέβη τις αρμοδιότητές του όταν αποφάνθηκε υπέρ του προγράμματος της ΕΚΤ. Ανοίγει, όμως, τον ασκό του Αιόλου, καθώς μπορεί να προκαλέσει αλληλουχία προσφυγών και αγωγών από άλλες χώρες-μέλη εφόσον αμφισβητεί την πρωτοκαθεδρία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, του οποίου οι αποφάσεις ισχύουν στα 27 κράτη-μέλη της Ε.Ε.

Και βέβαια, η ένταση κυοφορεί μιαν άνευ προηγουμένου θεσμική κρίση στους κόλπους της Ε.Ε. αφού η Κομισιόν εξετάζει το ενδεχόμενο να εναγάγει τη Γερμανία για τις παρεμβάσεις των δικαστηρίων της. Σε ό,τι αφορά τους Χούμπερ και Φόσκουλε, είναι οι αρχιτέκτονες της επίμαχης απόφασης της Καρλσρούης. Προέρχονται από διαφορετικό πολιτικό περιβάλλον, καθώς ο Φόσκουλε είναι προοδευτικός και ο Χούμπερ συντηρητικός.

Διαφωνούν μάλιστα ως προς το πώς πρέπει να κατανέμονται οι εξουσίες ανάμεσα στους εθνικούς και στους ευρωπαϊκούς θεσμούς. Η συνδρομή τους υπήρξε, ωστόσο, καταλυτική, αφού επέτυχαν να συγκεντρώσουν την αναγκαία πλειοψηφία στην επιτροπή των οκτώ δικαστών που εξέδωσε την επίμαχη απόφαση. Ηταν, άλλωστε, οι ίδιοι που έχουν κατά καιρούς ενορχηστρώσει την επιφυλακτική τοποθέτηση του Συνταγματικού Δικαστηρίου σε πολλά ζητήματα σχετικά με την ευρωπαϊκή ενοποίηση. Ποτέ ώς τώρα, όμως, δεν είχαν φτάσει να οδηγήσουν το γερμανικό δικαστήριο σε μια αρνητική απόφαση. Ποτέ, μέχρι την προηγούμενη εβδομάδα.