ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Αργή ανάκαμψη με αστερίσκους

argi-anakampsi-me-asteriskoys-2387334

Οι οικονομικές προβλέψεις βασίζονται σε τρεις βασικές προϋποθέσεις: Πρώτον ότι οι μεγάλες ανεπτυγμένες οικονομίες δεν θα επιβάλουν ξανά ευρεία περιοριστικά μέτρα, δεύτερον, ότι οι οικονομίες θα ανακάμψουν από την ύφεση του Μαρτίου – Απριλίου και, τρίτον, ότι οι κεντρικές τράπεζες και οι κυβερνήσεις θα αποτρέψουν την επέλαση μιας χρηματοπιστωτικής κρίσης, η οποία θα μπορούσε να εντείνει την ύφεση.

Φαίνεται πως η τρίτη προϋπόθεση είναι αυτονόητη αυτή την περίοδο. Οι αξιωματούχοι έχουν υποσχεθεί ότι θα κάνουν «ό,τι χρειαστεί», όπως ακριβώς έκαναν και τον Μάρτιο. Μολονότι υπάρχει μια αβεβαιότητα σχετικά με τα επόμενα μέτρα (το ευρωπαϊκό ταμείο ανάκαμψης 750 δισ. ευρώ, το νέο αμερικανικό πακέτο στήριξης 1 τρισ. δολαρίων), φαίνεται πως είναι έτοιμοι να λάβουν περισσότερα μέτρα. Συνεπώς, δεν είναι πιθανή η επέλαση μιας χρηματοπιστωτικής κρίσης. Εξετάζοντας τις άλλες δύο προϋποθέσεις, υπάρχουν αρκετά θετικά οικονομικά στοιχεία. Ωστόσο, η πορεία του ιού στις ΗΠΑ ίσως ανατρέψει τις προβλέψεις. Εάν επιβληθούν ξανά περιοριστικά μέτρα σε μεγάλη εμβέλεια, τότε ενδέχεται να διαταραχθεί η οικονομική δραστηριότητα και να υποχωρήσει η επενδυτική εμπιστοσύνη προς τις ΗΠΑ και προς άλλες μεγάλες ανεπτυγμένες οικονομίες. Πολλές αμερικανικές πολιτείες επιβάλλουν ξανά περιοριστικά μέτρα, που όμως σε μεγάλο βαθμό είναι ήπια.

Θα πρέπει να περάσουν μία ή δύο εβδομάδες, ώστε να φανεί εάν τα μέτρα αρκούν για να μειώσουν τον ρυθμό μετάδοσης. Στην Ευρώπη, ο ρυθμός μετάδοσης παραμένει σταθερός, ενώ ορισμένες περιοχές επέβαλαν ήπια και περιορισμένα μέτρα. Αυτό είναι ενθαρρυντικό.

Γενικά, τα οικονομικά στοιχεία και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού υποστηρίζουν την πρόβλεψη για ανάκαμψη από τα χαμηλά του Μαρτίου –  Απριλίου. Μετά την πρωτοφανή υποχώρηση της οικονομικής δραστηριότητας τη συγκεκριμένη περίοδο, η δραστηριότητα ανακάμπτει γρήγορα. Αλλά η παραγωγή ανακάμπτει βραδύτερα σε σχέση με την υποχώρησή της. Σε βάθος χρόνου, ο ρυθμός ανάκαμψης θα σταθεροποιηθεί, καθώς οι καταναλωτές θα διστάσουν να επιστρέψουν πλήρως στις συνήθεις δαπάνες και θα μειώσουν ορισμένες δραστηριότητες μέχρι και το 2021. Επιπλέον, οι επιχειρήσεις θα επενδύσουν λιγότερο σε σχέση με αυτό που σχεδίαζαν πριν από την επέλαση της κρίσης.

Τα τελευταία οικονομικά στοιχεία οδηγούν σε τρία συμπεράσματα. Πρώτον, οι καταναλωτές θα στηρίξουν το πρώτο στάδιο της ανάκαμψης. Ενδεικτικά, τον Μάιο, οι καταναλωτές στην Ευρωζώνη άνοιξαν τα πορτοφόλια τους περισσότερο από το αναμενόμενο. Δεύτερον, καίριοι τομείς της μεταποίησης και του παγκόσμιου εμπορίου αργούν να ανακάμψουν και το παράδειγμα της Γερμανίας αποδεικνύει αυτή την τάση. Τρίτον, η αύξηση των νέων κρουσμάτων στις ΗΠΑ και η επιβολή περιοριστικών μέτρων σε ορισμένες περιοχές έχουν καθυστερήσει την ανάπτυξη ορισμένων βασικών δεικτών δραστηριότητας και οδήγησαν σε υποχώρηση του λιανεμπορίου.

* Επικεφαλής οικονομολόγος της τράπεζας Berenberg.