ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Ζακ Νασέρ: από… δήμαρχος, κλητήρας

Η ακμή και η παρακμή των ισχυρών ήταν μια γνωστή διαδικασία για την ιστορία ευνοούμενοι βασιλέων και αυτοκρατόρων, οι οποίοι τη μία στιγμή κρατούσαν τον κόσμο στα χέρια τους, την άλλη βρίσκονταν στα Τάρταρα. Τηρουμένων των αναλογιών και των ιστορικών δεδομένων, κάτι ανάλογο συμβαίνει τη σήμερον στις αίθουσες των διοικητικών συμβουλίων και στους διαδρόμους των διεθνών επιχειρήσεων. Τη μοίρα αυτή δεν απέφυγε ο Ζακ Νασέρ, ο διευθύνων σύμβουλος της Ford, ο οποίος εκδιώχθηκε από τον πρόεδρο και δισέγγονο του ιδρυτή της εταιρείας Γουίλιαμ Κλέι (Μπιλ) Φορντ. Ο τελευταίος θα τον αντικαταστήσει και θα είναι η πρώτη φορά μετά 22 χρόνια που ένας Φορντ βρίσκεται ξανά στο πηδάλιο της οικογενειακής αυτοκινητοβιομηχανίας.

Ο κοσμοπολίτης και πολύγλωσσος επιχειρηματίας, ο οποίος μεταμορφώθηκε από… δήμαρχο σε κλητήρα, χρεώθηκε μία σειρά εσφαλμένων χειρισμών και τρία τρίμηνα ζημιών. Ωστόσο, οι οιωνοί ήσαν εντελώς διαφορετικοί όταν ανέλαβε καθήκοντα στις αρχές του 1999. Τα πρωτοσέλιδα και τα εξώφυλλα των έγκυρων οικονομικών περιοδικών τον θεωρούσαν ως τον πολλά αναμενόμενο μεταρρυθμιστή της Ford, η οποία χρειαζόταν ανανέωση και ζωντάνια. Ο Ζακ Νασέρ, ή αλλιώς «Ζακ, το γρήγορο μαχαίρι», μιας και δεν φειδόταν περικοπών, εφήρμοσε πρόγραμμα εκσυγχρονισμού της αυτοκινητοβιομηχανίας και περιορισμού της γραφειοκρατίας, προσβλέποντας σε μια Ford ευέλικτη και αποδοτική. Ηταν ο άνθρωπος, ο οποίος ζητούσε από τους διευθυντές, τους αντιπροσώπους και τους προμηθευτές του να διευρύνουν τους ορίζοντές τους και να μάθουν να σκέπτονται έξω από τα συνηθισμένα στενά τους όρια. Ο Τύπος και η Γουόλ Στριτ τον έβαλαν στην καρδιά τους, αλλά όχι και η μεγάλη ευρύτερη οικογένεια των Φορντ και οι πέριξ αυτών. Ορισμένα από τα μέλη της αποξενώθηκαν με αποτέλεσμα, όταν ο Ζακ Νασέρ χρειαζόταν τη στήριξή τους, να μην τους έχει συμπαραστάτες.

Ωστόσο, η πτώση του κ. Νασέρ φαίνεται ότι δεν σχετίζεται απλά και μόνο με τον καταλυτικό αντίκτυπο του περυσινού σκανδάλου με τα -φερόμενα ως ελαττωματικά- ελαστικά της Firestone στα μοντέλα Explorer, με τα οποία προκλήθηκαν δυστυχήματα και χάθηκαν πολλές ανθρώπινες ζωές. Τα υψηλόβαθμα στελέχη της αυτοκινητοβιομηχανίας και έγκριτα μέλη των Φορντ εκτιμούν ότι ο 53χρονος Ζακ Νασέρ απομακρύνθηκε, γιατί δεν έπειθε πλέον υπαλλήλους, αντιπροσώπους και προμηθευτές να συνεργαστούν και να αντιμετωπίσουν από κοινού τα προβλήματα, που ανακύπτουν στην εταιρεία μία εταιρεία η οποία μέχρι πριν από λίγο καιρό συσσώρευε έσοδα και σήμερα σωρεύει ζημίες.

Ωστόσο, η αποπομπή του πρώην διευθύνοντος συμβούλου δεν ήταν ασύνδετη με τα όσα συνέβησαν στην εταιρεία τον τελευταίο ενάμιση χρόνο. Ενα εξ αυτών αφορά την όξυνση των σχέσεων της Ford με την από 100ετίας προμηθεύτριά της Bridgestone/Firestone. Με αφορμή τα δυστυχήματα των Explorer, η Firestone απέσυρε 6,5 εκατομμύρια ελαστικά πέρυσι τον Αύγουστο αλλά εφέτος τον Μάιο ο Ζακ Νασέρ, ο οποίος είχε πειστεί ότι ευθύνονταν τα ελαστικά και όχι τα οχήματα, δήλωσε ότι η Ford θα καταβάλει 3 δισ. δολάρια επιπλέον για να αντικατασταθούν άλλα 13 εκατομμύρια ελαστικά, θεωρούμενα ως δυνητικά μη ασφαλή. Αμφότεροι οι επικεφαλής Fοrd και Firestone κατέθεσαν στο Κογκρέσο, υπερασπιζόμενοι τα προϊόντα τους, ενώ η ρήξη είχε επέλθει ήδη.

Το κόστος τής επιπλέον απόσυρσης έπληξε τα έσοδα του β’ τριμήνου της Ford, η οποία τελικώς εμφάνισε ζημίες και τα τρία τελευταία τρίμηνα.

Επιπλέον, σύμφωνα με δικαστική απόφαση, η Ford θα πρέπει να καταβάλει 2,7 δισ. δολάρια για να αντικαταστήσει το σύστημα ανάφλεξης σε οχήματά της, διότι θεωρείται ότι μπορεί να προκαλέσει διακοπή λειτουργίας του κινητήρα.

Πέραν τούτου, επί ημερών Νασέρ καθυστέρησε και η προώθηση στην αγορά του βελτιωμένου Explorer και του Escape, που χρησιμοποιούνται για δραστηριότητες εκτός πόλης όλα τα παραπάνω συνετέλεσαν στον κλονισμό της εμπιστοσύνης του καταναλωτικού κοινού προς τη Ford, στη μείωση των πωλήσεων και στις πρωτοφανείς ζημίες.

Τα φιλόδοξα σχέδια των Merrill Lynch, HSBC και ΑΒΝ Amro υπαναχώρησαν, σύμφωνα με δηλώσεις αναλυτών. Η πιο θεαματική αναδίπλωση σημειώθηκε στην ελβετική Vontobel Bank, όπου μία τόσο ευρεία επένδυση είχε ως συνέπεια την αναδιοργάνωση των ανωτάτων διευθυντικών στελεχών της τράπεζας.