ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Η Ελλάδα παίρνει θέση στον παγκόσμιο ενεργειακό χάρτη

Το 2006 είναι η χρονιά που έφερε την Ελλάδα στο προσκήνιο του παγκόσμιου ενεργειακού γίγνεσθαι. Οι εξελίξεις του τρέχοντος… έτους δικαίωσαν, προκαλώντας έκπληξη ακόμη και στους πλέον αισιόδοξους, την πολιτική των διασυνδέσεων της χώρας με τα διεθνή δίκτυα φυσικού αερίου και πετρελαίου και μετέτρεψαν το όραμα για «Ελλάδα- ενεργειακό κόμβο Ανατολής Δύσης» σε ένα μεσοπρόθεσμο εφικτό στόχο. Τα θετικά αυτά αποτελέσματα που καταγράφηκαν φέτος φέρουν την υπογραφή όλων των προηγούμενων κυβερνήσεων που στήριξαν επί δέκα και πλέον χρόνια το έργο του πετρελαιαγωγού Μπουργκάς – Αλεξανδρούπολης και βεβαίως της υφιστάμενης ηγεσίας του υπουργείου Ανάπτυξης που έθεσε, με την ανάληψη των καθηκόντων της το 2004, τόσο τον αγωγό Μπουργκάς – Αλεξανδρούπολης όσο και τον αγωγό φυσικού αερίου Τουρκίας – Ελλάδας – Ιταλίας στην κορυφή της ατζέντας.

Η κινητικότητα σε διπλωματικό και επιχειρηματικό επίπεδο για την προώθηση των δύο αυτών ενεργειακών διασυνδέσεων ήταν έντονη καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. H τριμερής συνάντηση κορυφής στις 4 Σεπτεμβρίου στην Αθήνα των κ. Πούτιν, Καραμανλή και Παρβάνωφ και η δέσμευσή τους για την υπογραφή διακρατικής συμφωνίας προώθησης του αγωγού Μπουργκάς – Αλεξανδρούπολης μέχρι το τέλος του χρόνου ήταν από τις κορυφαίες στιγμές αυτής της διπλωματίας που καταγράφονται ως ιστορικές.

Στο επίκεντρο του διεθνούς ενδιαφέροντος βρέθηκε μέσα στη χρονιά και ο αγωγός φυσικού αερίου Ελλάδας – Τουρκίας – Ιταλίας. Καθοριστικότερες εξελίξεις αναμένονται το 2007, ενώ μέσα στην άνοιξη του νέου έτους θα διέλθουν και οι πρώτες ποσότητες φυσικού αερίου στο ελληνοτουρκικό τμήμα του αγωγού που θα έχει ολοκληρωθεί. Στον ενεργειακό πάντα τομέα, το 2006 καθοριστικές ήταν οι παρεμβάσεις του υπουργείου Ανάπτυξης στους τομείς απελευθέρωσης των αγορών ηλεκτρισμού και φυσικού αερίου. Μέσα στη χρονιά ολοκληρώθηκε τόσο το θεσμικό πλαίσιο για την απελευθέρωση της αγοράς ηλεκτρισμού όσο και της αγοράς φυσικού αερίου. Πέραν τούτου όμως, δρομολογήθηκαν οι διαγωνισμοί για τη λειτουργία των τριών πρώτων ιδιωτικών μονάδων ηλεκτροπαραγωγής και παράλληλα δημοπράτηθηκε το λιγνιτικό κοίτασμα της Βεύης, ανοίγοντας για πρώτη φορά τον δρόμο για την πρόσβαση των ιδιωτών στο φθηνό εγχώριο καύσιμο του λιγνίτη.

Οι χρόνιες αδυναμίες

Η χρονιά που πέρασε όμως ανέδειξε και χρόνιες αδυναμίες και στρεβλώσεις της ενεργειακής αγοράς και την ανάγκη παρεμβάσεων. Στην αγορά πετρελαιοειδών, για παράδειγμα, η Επιτροπή Ανταγωνισμού, έπειτα από σχετική έρευνα, διαπίστωσε σειρά στρεβλώσεων που επιβαρύνουν τον καταναλωτή σε όλα τα στάδια διακίνησης των καυσίμων. Αντιστοίχως στην αγορά φυσικού αερίου αναδείχτηκαν τα κενά και οι στρεβλώσεις προηγούμενων πολιτικών στον τομέα διανομής φυσικού αερίου. Το εναλλακτικό καύσιμο δεν έφτασε ποτέ ως όφειλε στους πάνω από τέσσερις χιλιάδες καταναλωτές της Αττικής που το ανέμειναν, πολλοί από τους οποίους βρέθηκαν να αναμένουν τον χειμώνα χωρίς θέρμανση. H κινητοποίηση του υπουργείου Ανάπτυξης και της ΔΕΠΑ, αν και άμεση, δεν κατάφερε να αποκαταστήσει το τεράστιο πρόβλημα που δημιουργήθηκε από τις επιλογές της διοίκησης της ΕΠΑ Αττικής.

Σε καθοδική τροχιά η ΔΕΗ

Η ΔΕΗ κατέχει τη δική της ξεχωριστή θέση στα ενεργειακά δρώμενα της χώρας, ως μονοπώλιο ακόμη στον χώρο του ηλεκτρισμού. Το 2006 δεν ήταν σίγουρα η χρονιά της. H υποχώρηση της κερδοφορίας που ξεκίνησε το πρώτο εξάμηνο του 2005 συνεχίστηκε μέχρι και το τρίτο τρίμηνο του 2006, ξεπερνώντας και τις πλέον αρνητικές προβλέψεις των διεθνών αναλυτών. H κακή εικόνα των αποτελεσμάτων εννεαμήνου διεύρυνε την ανασφάλεια των ξένων θεσμικών, οι οποίοι για πρώτη φορά διεκδίκησαν εκπροσώπηση στο διοικητικό συμβούλιο της επιχείρησης, κατεβάζοντας στην ειδική συνέλευση των μετόχων μειοψηφίας δύο υποψηφίους, που όμως δεν εξελέγησαν.

Με τη δυσμενή οικονομική κατάσταση της επιχείρησης θέλησε να αποσυνδέσει το ονόμά του ο γενικός διευθυντής Οικονομικών κ. Γρ. Αναστασιάδης, δηλώνοντας παραίτηση για προσωπικούς λόγους. H παραίτηση αυτή συνδέθηκε από πολλούς με τις επιλογές της διοίκησης για τον στρατηγικό εταίρο της ΔΕΗ στα Βαλκάνια και συγκεκριμένα την αμερικανική εταιρία Contour Global. O διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας κ. Δημήτρης Μανιατάκης βρέθηκε επίσης στο στόχαστρο επικριτών από διάφορα μέτωπα, παραμένει ωστόσο στη θέση του, παρά την έντονη φημολογία περί παραίτησης και την άρση της εμπιστοσύνης στο προσωπό του των συναρμόδιων υπουργών Οικονομίας και Ανάπτυξης.